Σάββατο 17 Σεπτεμβρίου 2016

Σταύρος Κουγιουμτζής: Τα πρώτα τραγούδια (1961-1967)

Ο αγαπημένος συνθέτης Σταύρος Κουγιουμτζής (1932-2005) υπέγραψε τον πρώτο του μεγάλο δίσκο 33 στροφών μόλις το 1970 ("Νάτανε το '21") στη Minos, όταν είχε ήδη πατήσει τα 38 του χρόνια! Είχε όμως προηγηθεί μια ολόκληρη δεκαετία δημιουργικής παρουσίας, αφού το πρώτο του τραγούδι ("Περιστεράκι") ηχογραφήθηκε το 1961.
Μέσα στη δεκαετία λοιπόν του '60 ηχογράφησε σε δίσκους 45 στροφών καμιά 40αριά τραγούδια συνεργαζόμενος διαδοχικά με τις εταιρίες Philips/Fidelity, Lyra και Odeon/Minos. Από τις εταιρίες αυτές δυστυχώς μόνο η Lyra έχει κάνει ως τώρα μια συγκεντρωτική έκδοση 14 τραγουδιών του με τον τίτλο "Σε πρώτη εκτέλεση: 14 τραγούδια" (1983), παραλείποντας όμως εντελώς ανεξήγητα άλλα δύο που είχε στο ρεπερτόριό της ("Στο πρώτο γλυκοχάραμα", "Όταν θαρθείς") κι έτσι χάθηκε δυστυχώς η ευκαιρία για μια ολοκληρωμένη έκδοση. Πάλι καλά πάντως! Γιατί το συμμάζεμα όλων αυτών των σκόρπιων τραγουδιών του συνθέτη δεν στάθηκε καθόλου εύκολη δουλειά και κράτησε χρόνια μέχρι να ολοκληρωθεί. 
Σε τούτη τη συλλογή λοιπόν έχω συγκεντρωμένα όλα τα τραγούδια της περιόδου 1961-1967 παραλείποντας βέβαια τα 14 που περιέχονται στη συλλογή της Lyra, η οποία κυκλοφορεί στο εμπόριο. Μερικά τα έχω σε διπλές εκτελέσεις, μιας και όλες έγιναν σχεδόν ταυτόχρονα και μπορούν να θεωρηθούν συμβατικά ως πρώτες. Λίγα από τα τραγούδια αυτά βρίσκονται σε διάφορες ψηφιακές συλλογές, ενώ τα περισσότερα προέρχονται από παλιά 45άρια, με καλό ήχο πάντως. Περιόρισα χρονικά τη συλλογή στο διάστημα 1961-1967, γιατί στη συνέχεια όλα τα 45άρια του Κουγιουμτζή με ερμηνευτές τον Γρηγόρη Μπιθικώτση, τον Γιάννη Πάριο, τον Γιώργο Νταλάρα και τον Γιάννη Καλατζή είναι εύκολα διαθέσιμα σε πολλές ψηφιακές συλλογές της Minos/EMI.
Εδώ ο πλήρης κατάλογος των τραγουδιών του Σταύρου Κουγιουμτζή:
http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A3%CF% ... E%AE%CF%82

Τρίτη 13 Σεπτεμβρίου 2016

Γιώργος Μεράντζας: Ζωντανές ηχογραφήσεις στο Χαμάμ (2011)

Ο Γιώργος Μεράντζας υπήρξε ένας υπέροχος τραγουδιστής που διέγραψε μια σύντομη πορεία στο ελληνικό τραγούδι στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του '70 και στα πρώτα χρόνια του '80, ενώ στη συνέχεια χάθηκε από το προσκήνιο κάνοντας απλώς κάποιες σποραδικές επανεμφανίσεις, ώσπου στη διετία 2010-2011 έδωσε ένα νέο δυναμικό παρών, για να αποσυρθεί και πάλι αμέσως μετά! 
Η παρουσία του σφραγίστηκε με μερικές αξεπέραστες ερμηνείες σε τραγούδια δύο μεγάλων συνθετών μας, του Χρήστου Λεοντή ("Παραστάσεις", "Μαντζουράνα στο κατώφλι", "Συναυλίες '81") και του Θάνου Μικρούτσικου ("Φουέντε Οβεχούνα", "Τροπάρια για φονιάδες", "Ο Γέρος της Αλεξάνδρειας", "Ιχνογραφία")
Μετά την αποχώρησή του από τα μουσικά πράγματα κατέφυγε στην ιδιαίτερη πατρίδα του, εκεί πάνω στα αγέρωχα Τζουμέρκα των Ιωαννίνων, όπου καταπιάστηκε με τον ορεινό τουρισμό και έχτισε έναν υπέροχο ξενώνα μέσα στα έλατα κοντά στο κεφαλοχώρι Πράμαντα και πλάι στον ποταμό Άραχθο.
Το 2010 ηχογράφησε τον δεύτερο μόλις προσωπικό του δίσκο με τίτλο "Όλα είναι εδώ", 23 χρόνια μετά τον πρώτο του ("Επόμενος σταθμός"). Η δισκογραφική του αυτή αφύπνιση αποτέλεσε και το έναυσμα για μια σειρά ζωντανών εμφανίσεων στη μουσική σκηνή Χαμάμ τον Φεβρουάριο του 2011 ερμηνεύοντας κυρίως άλλα τραγούδια από αυτά που περιλαμβάνει το προσωπικό του δισκογραφικό ρεπερτόριο. Παρά το πέρασμα του χρόνου (60 χρονών τότε) η φωνή του παραμένει απολύτως ακμαία και εκφραστική, με αποτέλεσμα αυτές οι ζωντανές ηχογραφήσεις να είναι εξαιρετικές και να δίνουν νέες διαστάσεις στα συγκεκριμένα τραγούδια. Στα φωνητικά τον συνοδεύει η Ασπασία Στρατηγού, ενώ τη μικρή ορχήστρα αποτελούν ο Dasho Kurti (ακορντεόν, πλήκτρα), ο Βασίλης Κετεντζόγλου (κιθάρες) και ο Αποστόλης Βαγγελάκης (πνευστά).
Είχα την ευκαιρία αυτό το καλοκαίρι να περάσω ένα ονειρεμένο Σαββατοκύριακο στο "Ξενείον" του Γιώργου Μεράντζα στα Τζουμέρκα και να ξετρυπώσω ένα ψηφιακό δισκάκι με 14 τραγούδια από τις εμφανίσεις του τραγουδιστή στο Χαμάμ. Ψάχνοντας στο διαδίκτυο εντόπισα ακόμη 11 τραγούδια από εκείνες τις εμφανίσεις κι έτσι έφτιαξα αυτή τη συλλογή που σας προσφέρω. Ο ήχος είναι άριστης ποιότητας.


Δευτέρα 12 Σεπτεμβρίου 2016

Ηλίας Ανδριόπουλος: Κύκλος Σεφέρη (1976)

Με το δίσκο "Κύκλος Σεφέρη" σημειώνεται το 1976 η πρώτη εμφάνιση του Ηλία Ανδριόπουλου στη δισκογραφία και μάλιστα ιδιαίτερα εντυπωσιακή και φιλόδοξη, αν αναλογιστεί κανείς το μέγεθος του ονόματος που υπογράφει τους στίχους αυτών των πρώτων του τραγουδιών, αλλά και το ξεχωριστό εκτόπισμα του βασικού του ερμηνευτή, ο οποίος βρισκόταν στο πλήρες απόγειο της ακμής του.
Βρισκόμαστε μόλις πέντε χρόνια μετά το θάνατο του μεγάλου ποιητή Γιώργου Σεφέρη (1900-1971), που ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής και για το νόμπελ που κόμισε στην πτωχή του πατρίδα, αλλά και για τα κοσμαγάπητα τραγούδια του Μίκη Θεοδωράκη που προέκυψαν από την ποίησή του ("Στο περιγιάλι το κρυφό" , "Κράτησα τη ζωή μου", "Λίγο ακόμα" κ.ά.), όπως και για την περίφημη αντιδικτατορική του δήλωση το 1969.
Η ποίηση του Σεφέρη λοιπόν αποτέλεσε και το μουσικό εφαλτήριο του νέου συνθέτη. Η πρωτόλεια αυτή δισκογραφική του κατάθεση περιλαμβάνει δέκα μελοποιημένα ποιήματα κι ένα ακόμη σε μορφή απαγγελίας. Πρόκειται για ένα δίσκο άνισο, κατά τη γνώμη μου, με εμφανή τα στοιχεία του άγχους απ' τη μεριά του συνθέτη, καθώς φαίνεται η προσπάθειά του να τα "δώσει όλα", για να μπορέσει να δώσει ένα ισχυρό στίγμα στο χώρο. Έτσι στο έργο συνυπάρχουν εξαιρετικές, αλλά και μέτριες στιγμές. Κάποιες φορές η μουσική κυλάει αβίαστα και τότε προκύπτουν "κανονικά" τραγούδια που ακούγονται με ξεχωριστό ενδιαφέρον, όπως τα: "Σαντορίνη", "Συκομουριά", "Όνειρο" και "Εδώ τελειώνουν τα έργα". Άλλες πάλι φορές η μελωδία αποπροσανατολίζεται και γίνεται δύσκαμπτη στην απέλπιδα προσπάθειά της να παρακολουθήσει την αντισυμβατική προσωδία των στίχων. Η σύγκριση, π.χ., του τραγουδιού "Κι αν ο αγέρας φυσά" με την αντίστοιχη εξαιρετική μελοποίηση του Δήμου Μούτση από την "Τετραλογία" είναι απολύτως εύγλωττη.
Τα τραγούδια ερμηνεύονται από τον Νίκο Ξυλούρη στα όρια του απόλυτου, πράγμα που μάλλον δεν προκαλεί καμία εντύπωση μετά τα ηχηρά διαπιστευτήρια που είχε δώσει τα αμέσως προηγούμενα χρόνια, έχοντας μάλιστα ήδη ερμηνεύσει μελοποιημένα ποιήματα του Γιώργου Σεφέρη και στο δίσκο "Στράτης ο Θαλασσινός..." (1973) του Γιάννη Μαρκόπουλου. Μαζί του η νεοφώτιστη τότε Άλκηστη Πρωτοψάλτη, η οποία εντυπωσιάζει με την απροσδόκητα ώριμη ερμηνεία της. Συμμετέχει επίσης ο ηθοποιός Αλμπέρτος Εσκενάζη απαγγέλλοντας το ποίημα "Τρεις βράχοι"
Να σημειώσω ότι κάποια από αυτά τα τραγούδια θα τα ξαναβρούμε σε νέες εκτελέσεις στο δίσκο του συνθέτη "Αργοναύτες" (1998) με τις φωνές της Νένας Βενετσάνου και του Μανώλη Μητσιά, σε μια απόδοση κάπως πιο υποτονική της πρωτότυπης.

Σάββατο 10 Σεπτεμβρίου 2016

Η Χορωδία Κέρκυρας τραγουδά Βασίλη Κουμπή & Μιχάλη Τερζή (1980)

Άλλο ένα σπάνιο και ξεχασμένο βινύλιο του 1980. Ένας χορωδιακός δίσκος με την κοινή συμμετοχή των συνθετών Βασίλη Κουμπή και Μιχάλη Τερζή.
Ο πατρινός συνθέτης Βασίλης Κουμπής (1940-2003) προέρχεται από την εποχή του Νέου Κύματος, όταν είχε ηχογραφήσει κάμποσα όμορφα τραγούδια που έγιναν επιτυχίες με τα πρώτα ονόματα της εποχής, όπως ο Μιχάλης Βιολάρης, η Καίτη Χωματά και άλλοι. Έξι από τα τραγούδια του εκείνης της εποχής ακούγονται σ' αυτόν το δίσκο. Ανάμεσά τους οι επιτυχίες "Γιακουμής", "Καραβάκια" και "Χαρίλαος". Ο μικρός αυτός κύκλος των έξι τραγουδιών έχει τον τίτλο "Αναδρομή"
Αντίστοιχα, το δεύτερο μέρος του δίσκου καλύπτεται από έναν άλλο μικρό κύκλο έξι τραγουδιών του συνθέτη Μιχάλη Τερζή και ονομάζεται "Παραλλαγές". Ανάμεσα στα τραγούδια αυτά βρίσκουμε και δύο μελοποιημένα ποιήματα ("Γεια σας τριαντάφυλλα, "Ανατολή") του Κωστή Παλαμά.
Όλα τα τραγούδια βέβαια είναι σε δεύτερη εκτέλεση, κατάλληλα διασκευασμένα για χορωδία. Ερμηνεύονται από τη Χορωδία Κέρκυρας με σολίστ τον Θόδωρα Βεκιάρη. Τη χορωδία διευθύνει ο Σπύρος Χαρτοφύλακας.


Δευτέρα 5 Σεπτεμβρίου 2016

Ευάγγελος Πιτσιλαδής: Θαλασσάκι μου (1972)

Μετά από μια ενδιαφέρουσα παρουσία στο χώρο του ελληνικού τραγουδιού στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του '60, όταν γνώρισε αξιόλογες επιτυχίες με λαϊκά τραγούδια που ερμήνευσαν κυρίως η Βίκυ Μοσχολιού, η Μαρινέλλα κι ο Σταμάτης Κόκοτας, αλλά και ποπ, όπως το περίφημο "Καλοκαίρι" με τον Τόνι Πινέλλι, ο Ευάγγελος Πιτσιλαδής ξεκίνησε την κυρίως συνθετική του δραστηριότητα περνώντας πλέον στους δίσκους 33 στροφών, αρχικά με ελαφρολαϊκά τραγούδια και στη συνέχεια με κάποιους ιδιαίτερους instumental δίσκους με τη συμμετοχή γνωστών ηθοποιών.  
Προηγήθηκαν οι δίσκοι "Πυροτεχνήματα" (1969), "Το ναυτικό μας" (1970) και "Τα κίτρινα ρολόγια" (1972) κι ακολούθησε το "Θαλασσάκι μου", ένας δίσκος εμπνευσμένος από τη θάλασσα και τις ιστορικές μνήμες που συνδέονται μαζί της. Αποτέλεσε δηλαδή ένα είδος συνέχειας στο ειδικό αφιέρωμα που είχε κάνει ο συνθέτης το 1970 στο Πολεμικό Ναυτικό με το δίσκο "Το Ναυτικό μας". Η δεύτερη όψη άλλωστε ξεκινά με το "Εμβατήριον της Ναυτικής Εβδομάδας" παιγμένο από τη μπάντα του Πολεμικού Ναυτικού. Στον επίλογο ακούμε το ομώνυμο νησιώτικο τραγούδι στην κλασική ερμηνεία της μεγάλης Αιμιλίας Χατζηδάκη. Τα υπόλοιπα 11 τραγούδια είναι πρωτότυπες συνθέσεις του Πιτσιλαδή. 
Δεν γνώρισαν ιδιαίτερη επιτυχία αυτά τα τραγούδια, παρόλο που ερμηνεύονται από δύο μεγάλα ονόματα της εποχής, τον Μιχάλη Βιολάρη και την Καίτη Χωματά. Συμμετέχουν επίσης ο Δημήτρης Ζευγάς και ο ξεχασμένος λαϊκός τραγουδιστής Δημήτρης Ξενίδης (θυμίζει έντονα τη φωνή του Γιάννη Θωμόπουλου). Οι στίχοι είναι του Γιάννη Κιούρκα, του Δημήτρη Ιατρόπουλου και του Σαράντη Μιχαλόπουλου.

Κυριακή 4 Σεπτεμβρίου 2016

Θέμης Ανδρεάδης: Σαν ξαφνικό ταξίδι (1982)

Ο Θέμης Ανδρεάδης κυριάρχησε στα χρόνια του '70 ως σατιρικός τραγουδιστής συνεργαζόμενος στενά με τον στιχουργό (και ευκαιριακά συνθέτη) Γιάννη Λογοθέτη. Ήταν τόσο ισχυρή η τυποποίησή του στο ρόλο αυτό, ώστε πέρασαν τελείως απαρατήρητες κάποιες σποραδικές απόπειρές του να ερμηνεύσει και άλλα πράγματα, όπως μερικά πανέμορφα και τρυφερά τραγούδια του Γιάννη Μαρκόπουλου ("Όχι δεν πρέπει", "Πού πάτε λοιπόν" κλπ.), με τα οποία ξεκίνησε την καριέρα του.
Φαίνεται όμως πως η στερεότυπη αυτή εικόνα συγκάλυψε παραπλανητικά μια ισχυρή λυρική φλέβα που διαθέτει ο συγκεκριμένος καλλιτέχνης, ο οποίος στην κορύφωση της καριέρας του εγκατέλειψε το χώρο απέχοντας σχεδόν ολοκληρωτικά για μια ολόκληρη πενταετία! Και ξαφνικά στα 1982 κυκλοφόρησε το δίσκο "Σαν ξαφνικό ταξίδι" με μια σειρά χαμηλόφωνων τραγουδιών πάνω σε δική του μουσική, τα οποία αποτέλεσαν ένα ευχάριστο ξάφνιασμα και δημιούργησαν την προσδοκία για μια νέα πορεία του Θέμη Ανδρεάδη προς μια πιο "σοβαρή" κατεύθυνση, η οποία ωστόσο δεν υπήρξε ποτέ.
Ο συνθέτης και παραγωγός Νίκος Οικονόμου σημειώνει στο δίσκο:
Θαυμάζω πάντα τους ανθρώπους που λένε "Κόβω το τσιγάρο" και έτσι απλά χωρίς θεατρινισμούς, αφήνουν τα τσιγάρα και τον αναπτήρα στο τραπεζάκι και δεν το ξαναπιάνουν. Ίσως γιατί δεν το κατάφερα, ίσως γιατί δεν το ένιωσα... Μα πιο πολύ θαυμάζω τους ανθρώπους που λένε "κατεβαίνω από την πίστα" έτσι απλά χωρίς θεατρινισμούς και αφήνουν το μικρόφωνο ή το όργανο και δεν το ξαναπιάνουν. Ίσως γιατί το κατάφερα, ίσως γιατί το ένιωσα... Ο Θέμης είναι μια τέτοια περίπτωση. Στο απόγειο της δόξας του είπε ένα βράδυ: "Δεν ξανατραγουδάω", και το κράτησε. Συνέχισε όμως να καπνίζει... Τα σατιρικά τραγούδια και οι αμέτρητοι δίσκοι, είναι η γνωστή λίγο πολύ σε όλους μας πλευρά του Θέμη Ανδρεάδη. Το "Σαν ξαφνικό ταξίδι" είναι η άγνωστη πλευρά της ψυχής του. Είναι αυτό που τον εκφράζει, είναι ο λόγος που σταμάτησε να τραγουδά, είναι η ποίηση και αρμονία που έχει πάντα στην ψυχή του...
Πάντως ο δίσκος ακούστηκε με πολύ ενδιαφέρον στην εποχή του και μερικά τραγούδια ξεχώρισαν κι έγιναν αρκετά δημοφιλή στις ραδιοφωνικές εκπομπές. Χωρίς αμφιβολία το "Τραγούδι για καφενεία" σε στίχους του Μάνου Ελευθερίου είναι ένα μεγάλο τραγούδι, από τα καλύτερα της δεκαετίας του '80, και ασφαλώς αξίζει να το προσέξουμε και να το ξανακούσουμε. Ο ίδιος ο Μάνος Ελευθερίου έγραψε τους στίχους στα μισά σχεδόν τραγούδια του δίσκου, ενώ τα υπόλοιπα έχουν στίχους του Λάζαρου Μπίκα. Ξεχωρίζει η γλυκύτατη μπαλάντα "Όλος ο κόσμος μου" με την αισθαντική ερμηνεία της Σοφίας Μιχαηλίδη. Σημειώνω επίσης το λαϊκότροπο παιγνιώδες "Θεόφιλε, Θεόφιλε" που υπογράφεται από τον Μίνωα Αμαριώτη, ο οποίος δεν είναι άλλος από τον ποιητή Μανώλη Αναγνωστάκη!
Στην ερμηνεία των τραγουδιών, εκτός από τον Θέμη Ανδρεάδη και τη Σοφία Μιχαηλίδη, έχουμε επίσης τον Γιάννη Θωμόπουλο και την άγνωστη Χριστίνα Χρυσικάκη (γνωστή ωστόσο αργότερα ως Χριστίνα Μαραγκόζη).

Σάββατο 3 Σεπτεμβρίου 2016

Σταύρος Ξαρχάκος, Νίκος Γκάτσος - Νυν και Αεί (1974)

Μέσα στον κατακλυσμό της θεοδωρακικής πλημμυρίδας που σημειώθηκε το 1974, το έτος της Μεταπολίτευσης, ο Σταύρος Ξαρχάκος έδωσε ένα βροντερό παρών και στάθηκε ο πιο ανταγωνιστικός αντίποδας αυτού του ρεύματος. Γιατί η χρονιά εκείνη αποδείχθηκε ή πλέον παραγωγική για τον σπουδαίο συνθέτη, καθώς παρουσίασε μαζεμένους πέντε καινούργιους δίσκους και μάλιστα από τους σημαντικότερους της καριέρας του! Σημειώνω: "Το Μεγάλο μας Τσίρκο", "Συλλογή", "Κόκκινα Τριαντάφυλλα για Μένα", "Χωρίς Λόγια" και "Νυν και Αεί". Όλοι τους αριστουργηματικοί δίσκοι, έστω κι αν δε γνώρισαν όλοι την ίδια ευρεία αποδοχή από το κοινό.
Ας σταθούμε λοιπόν στον κύκλο τραγουδιών με το γενικό τίτλο "Νυν και Αεί", τον οποίο κατατάσσω στους κορυφαίους δίσκους που μας έδωσε συνολικά ο συνθέτης, πλάι στα "Ένα μεσημέρι", "Διόνυσε, καλοκαίρι μας" και "Ρεμπέτικο". Τείνω μάλιστα αυτόν να θεωρώ τον κορυφαίο του. Ένα σφριγηλό έργο με εξαιρετική μουσική έμπνευση, αριστουργηματικούς και πολυσήμαντους στίχους από τον Νίκο Γκάτσο, υποδειγματικές ερμηνείες από τη Βίκυ Μοσχολιού και τον Νίκο Δημητράτο, αλλά και μια λεπτοδουλεμένη ενορχήστρωση με λόγιες αποχρώσεις που αναδεικνύει διαυγέστατα τις υπέροχες μελωδίες των τραγουδιών. 
Πάντα χαμογελώ με συγκατάβαση, όταν ακούγοντας το δίσκο φέρνω στο μυαλό μου τη στενοκέφαλη αξιολόγησή του που είχα διαβάσει προ ετών στο γενικά συμπαθητικό τρίτομο έργο του Κώστα Μυλωνά "Ιστορία του Ελληνικού Τραγουδιού" (Κέδρος, 1992), όπου ο εν λόγω κριτικός (και παλιός μουσικός) προσπερνάει αδιάφορα το δίσκο με δυο επιπόλαιες αράδες που κάνουν λόγο για τραγούδια χωρίς ιδιαίτερο ενδιαφέρον! Ίσως θα όφειλε κάποια στιγμή ο κ. Μυλωνάς να διορθώσει το κραυγαλέο λάθος του αποκαθιστώντας τη δίκαιη αξιολόγηση αυτού του κορυφαίου έργου.
Ο δίσκος ξεκινά με το έξοχο ομώνυμο τραγούδι που ανασκαλεύει οδυνηρές εμπειρίες της δύσκολης εποχής που είχε προηγηθεί. Οι δυνατοί στίχοι ποιητικών αξιώσεων του Νίκου Γκάτσου φορτίζουν δυναμικάν την έμπνευση του συνθέτη σε κάθε τραγούδι και αφυπνίζουν συνειδήσεις. Αν θα θέλαμε να σταθούμε μόνο σε κάποιες ακρώρειες, θα ξεχωρίζαμε τα τραγούδια "Στον κάτω δρόμο", "Ο μαύρος ήλιος", "Ανώνυμον" και, πάνω απ' όλα, το σπαρακτικό adagio "Μεγάλη Παρασκευή". Κάθε πλευρά του δίσκου κλείνει μ' έναν λυτρωτικό επίλογο που παιανίζει το λαμπρό χορό της καινούργιας μέρας που ανατέλλει ("Ήρθε ο καιρός", "Εμείς που μείναμε").
Ανακαλύψτε αυτόν το δίσκο!

Πέμπτη 1 Σεπτεμβρίου 2016

Γιάννης Σπανός: Μια Κυριακή (1969)

Ο δίσκος "Μια Κυριακή" ιστορικά έχει ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς σηματοδοτεί τη δυναμική στροφή του συνθέτη Γιάννη Σπανού από το νεοκυματικό ύφος, με το οποίο αγαπήθηκε πολύ στα χρόνια του '60, σε δρόμους λαϊκούς γνωρίζοντας εκ νέου μεγάλη επιτυχία και σ' αυτό το πεδίο. Η απαρχή λοιπόν αυτής της αλλαγής πλεύσης πιστώνεται στον συγκεκριμένο δίσκο που κυκλοφόρησε από την Columbia το 1969.
Επί της ουσίας πρόκειται για έναν πανέμορφο δίσκο πλημμυρισμένο από μελωδίες και ρυθμούς με όμορφες ερμηνείες και δεξιοτεχνική ενορχήστρωση. Ερμηνευτές οι τρεις κορυφαίοι εκείνον τον καιρό τραγουδιστές της εταιρίας, δηλαδή ο Γρηγόρης Μπιθικώτσης, η Βίκυ Μοσχολιού και ο ραγδαία ανερχόμενος Σταμάτης Κόκοτας. Δίπλα τους ένας νέος τραγουδιστής προερχόμενος από την ποπ σκηνή της εποχής, ο Χρήστος Εμμανουήλ, με θητεία στους Olympians, ο οποίος ερμηνεύει θαυμάσια δύο από τα τραγούδια του δίσκου. Ο συνθέτης μοιάζει να προσάρμοσε τις μελωδίες του πάνω στις συγκεκριμένες φωνές, με αποτέλεσμα να προκύψουν τεράστιες λαϊκές επιτυχίες.
Τα περισσότερα τραγούδια έχουν στίχους του παραγωγικότατου εκείνη την εποχή Λευτέρη Παπαδόπουλου, στο ξεκίνημα μιας πολύ αποδοτικής συνεργασίας του με τον συνθέτη. Το ομώνυμο τραγούδι ("Μια Κυριακή") και το τελευταίο ("Ο μπαγλαμάς") με τη φωνή του Μπιθικώτση ανήκουν σ' αυτόν και τραγουδήθηκαν πολύ. Το τραγούδι όμως που επισκίασε τα υπόλοιπα ήταν το "Πες πως μ' αντάμωσες" με τη φωνή του Σταμάτη Κόκοτα και στίχους πάλι του Λευτέρη Παπαδόπουλου. Με το τραγούδι αυτό ο Κόκοτας βρέθηκε μεμιάς στην κορυφή της δημοτικότητας. Πάντως το τραγούδι που εγώ άκουγα μανιωδώς μέχρι που κατέστρεψα το παλιό μου βινύλιο σ' αυτό το σημείο ήταν το "Θα σου στείλω περιστέρι" με τη φωνή του Εμμανουήλ. Και μέχρι σήμερα το ακούω με πολύ καλή διάθεση. Ωραιότατα επίσης είναι τα τραγούδια "Ξέχασες", "Μπρος στο μπαλκόνι σου", "Παίρνει τους δρόμους η καρδιά" και "Τι σου 'φταιξαν τα νιάτα μου".
Στίχους επίσης έγραψαν ο Μάνος Ελευθερίου, ο Κώστας Κωτούλας, ο Γιώργος Παπαστεφάνου και ο Κώστας Γεωργουσόπουλος (λίγο πριν γίνει Κ.Χ. Μύρης).

Κυριακή 28 Αυγούστου 2016

Μίκη Θεοδωράκη, Μποστ: Η νήσος των Αζορών (1960)

Το 1960, μέσα στον οργιαστικό ρυθμό δημιουργίας των πρώτων μεγάλων τραγουδιστικών κύκλων του ("Επιτάφιος", "Πολιτεία", "Αρχιπέλαγος", "Επιφάνια"), ο Μίκης Θεοδωράκης ηχογράφησε κι ένα δισκάκι 45 στροφών με δύο σατιρικά τραγούδια σε στίχους του Χρύσανθου (Μέντη) Βοσταντζόγλου, του γνωστού μας Μποστ. Ήταν η απαρχή μιας πολύ ενδιαφέρουσας συνεργασίας ανάμεσα στους δύο καλλιτέχνες, η οποία αναπτύχθηκε πολύ δημιουργικά τα αμέσως επόμενα χρόνια ("Όμορφη πόλη" κλπ).
Ο Μποστ τότε είχε ήδη κάνει αισθητή την παρουσία του στα καλλιτεχνικά πράγματα με τις αιχμηρές γελοιογραφίες του πάνω στην τρέχουσα επικαιρότητα. Ένα από τα καθημερινά αστεία του ήταν να αποκαλεί τον Μίκη ...Επιμήκη! Στην ιστορία έχει μείνει το περίφημο "τρακ" του Γρηγόρη Μπιθικώτση στη συναυλία του Μίκη Θεοδωράκη στο θέατρο Κεντρικόν τον Μάρτη του 1961, απ' όπου πήρε την αφορμή η ευρηματικός Μποστ κι έφτιαξε μια μνημειώδη γελοιογραφία με τίτλο "Ανωμαλίε εις τας συναβλίε". Εκεί λοιπόν μεταξύ άλλων διαβάζουμε την "ιστορική" στιχομυθία: (Μίκης) Τι έπαθες Γρηγόρη μου, τι έχεις, πού μ' αφήνης; / Θέλης να φέρω το γιατρό ή θες νερό της κρήνης; (Γρηγόρης) Γυιέ μου, εγώ δε χάθικα, θα κσαπλοθό λιγάκη, / το μεσιμέρη έφαγα ισπανικό λαδάκι...
Το συγκεκριμένο δισκάκι περιλαμβάνει τα τραγούδια "Η Νήσος των Αζορών" και "Η Ρομβία". Όταν προτάθηκαν τα τραγούδια στον Γρηγόρη Μπιθικώτση, εκείνος αντέδρασε έντονα θεωρώντας το μεγάλη προσβολή να τα ερμηνεύσει! Δήλωσε μάλιστα περήφανος: "Εγώ έχω τελειώσει το σχολείο. Δεν τραγουδάω τέτοια πράγματα..." !!! Ωστόσο η Columbia τον υποχρέωσε να τα πει κι εκείνος για εκδίκηση έβαλε τα δυνατά του να τα αποδώσει επίτηδες όσο πιο σοβαρά μπορούσε! Ο συνθέτης ενθουσιάστηκε από το αποτέλεσμα, γιατί κατάλαβε ότι το έντονο κοντράστ μεταξύ ερμηνείας και στίχων ήταν απολύτως κατάλληλο για τα συγκεκριμένα τραγούδια!