Δευτέρα, 23 Οκτωβρίου 2017

Μάνος Χατζιδάκις: Αδούλωτοι σκλάβοι (1946)

Χθες ήταν τα γενέθλια του ενός Μάνου του τραγουδιού μας, του Μάνου Λοΐζου, και σήμερα του άλλου, του μεγάλου, του κορυφαίου συνθέτη Μάνου Χατζιδάκι (1925-1994), ο οποίος γεννήθηκε σαν σήμερα πριν από 92 χρόνια και που, παρόλο που πέρασαν ήδη 23 χρόνια από τη φυγή του για την "οδό των ονείρων" του, εξακολουθεί πάντα να τραγουδιέται, αλλά και να ανακαλύπτεται διαρκώς μέσα από το θησαυροφυλάκιο των αμέτρητων ανέκδοτων συνθέσεων που μας άφησε.
Η ενασχόληση του Μάνου Χατζιδάκι με τον κινηματογράφο είναι γνωστό βέβαια πόσο σημαντικούς καρπούς απέδωσε, έστω κι αν ο ίδιος ελάχιστα πράγματα από αυτό το κομμάτι του έργου του έδειχνε να εκτιμά και να υπολογίζει στην επίσημη εργογραφία του.
Από τις δεκάδες ελληνικές ταινίες που ευτύχησαν να έχουν στη μουσική τους συνοδεία την υπογραφή του Μάνου Χατζιδάκι η πρώτη ιστορικά ήταν η ταινία "Αδούλωτοι σκλάβοι", ένα πολεμικό δράμα του 1946 που σκηνοθέτησε ο Βίων Παπαμιχάλης με κεντρική πρωταγωνίστρια την Έλλη Λαμπέτη. 
Ο συνθέτης ήταν τότε μόλις 21 ετών, αλλά φαίνεται πως είχε ήδη διαμορφώσει το μουσικό του ύφος, όπως μπορούμε εύκολα να διακρίνουμε από τα μουσικά θέματα που κοσμούν την ταινία. Ανάμεσά τους κι ένα ανέκδοτο τραγούδι (μάλλον σε δικούς του στίχους) με τίτλο "Αργεί""Αυγή") που ερμηνεύει η ελαφρά τραγουδίστρια Ιωάννα Άλβα. Ακούγονται επίσης και κάποια χορωδιακά κομμάτια, ενώ ο χαρακτηριστικός ήχος του πιάνου είναι διάχυτος μέσα στην ταινία. 

Κυριακή, 22 Οκτωβρίου 2017

Μάνος Λοΐζος: Τα τραγούδια στη Lyra (1965-1972)

Σαν σήμερα, 22 Οκτωβρίου, πριν από 80 ακριβώς χρόνια γεννήθηκε ένας από τους πιο χαρισματικούς κι αγαπημένους συνθέτες τραγουδιών που, παρά τα 35 χρόνια που πέρασαν από τη μέρα του πρόωρου θανάτου του, παραμένει πάντα επίκαιρος, πάντα αγαπημένος και πάντα χιλιοτραγουδισμένος. 
Φυσικά μιλώ για τον Μάνο Λοΐζο (1937-1982), τον συνθέτη με τα μόλις 100 περίπου τραγούδια, από τα οποία δεν μπορείς να πετάξεις ούτε ένα! Τον σεμνό τραγουδοποιό που αντιμετώπιζε με δέος τους συναδέλφους του, τόσο ώστε να φωνάζει με ενθουσιασμό μικρού παιδιού μόλις συνέθεσε το "Αχ, χελιδόνι μου" ότι επιτέλους είχε καταφέρει να γράψει ένα καλό τραγούδι σαν τα τραγούδια του Κουγιουμτζή!  Τον ανήσυχο δημιουργό που ποτέ δεν επαναπαύθηκε στις δάφνες του και πάντα γύρευε τον καινούργιο ήχο παλεύοντας με το υλικό του μέχρις εξαντλητικής λεπτομέρειας ώσπου να του δώσει την τελική του μορφή, η οποία δεν επιδέχονταν πλέον την παραμικρή παρέμβαση.
Ο Μάνος Λοΐζος, νεαρότατος ακόμη, μαζί με τον φίλο του τον Χρήστο Λεοντή βρέθηκε στο περιβάλλον του Μίκη Θεοδωράκη και κάτω από τη βαριά σκιά του δοκίμασε τα πρώτα του τραγούδια. Άρχισε να ηχογραφεί συστηματικά για τις 45 στροφές το 1965 ενταγμένος στο περιβάλλον της Lyra. Εκεί είχε την τύχη να ερμηνεύσει τα τέσσερα πρώτα του τραγούδια με μεγάλη επιτυχία ο Γιάννης Πουλόπουλος. Τα δυο απ' αυτά, όπως και μερικά κατοπινά, είχαν στίχους της πρώτης γυναίκας του, της συγγραφέως Μάρως Λήμνου
Την ίδια χρονιά η υπέροχη Σούλα Μπιρμπίλη τραγούδησε τρία τραγούδια του. Το ένα είχε στίχους του Λόρκα ("Η κιθάρα") και ήταν η δεύτερη φορά που ο Λοΐζος μελοποιούσε τον μεγάλο Ισπανό ποιητή, αφού είχε προηγηθεί το 1962 το πρώτο πρώτο του τραγούδι ("Τραγούδι του δρόμου") σε ελληνική απόδοση του Νίκου Γκάτσου. Η Μπιρμπίλη όμως συνδέεται και με το πιο εμβληματικό ίσως τραγούδι του συνθέτη, αφού υπήρξε η πρώτη ερμηνεύτρια του διαχρονικού "Δρόμου" σε στίχους της Κωστούλας Μητροπούλου, αν και το τραγούδι μας είναι πιο οικείο με τη φωνή του ίδιου του συνθέτη από το δίσκο "Τραγούδια του δρόμου" (1974)

Βασίλης Δημητρίου: Οι τρεις χήρες (2001)

Η ιστορία τριών γυναικών που έχουν μείνει χήρες και συγκατοικούν σε μια μονοκατοικία στο κέντρο της Αθήνας ήταν το θέμα της τηλεοπτικής σειράς "Οι τρεις χήρες" βασισμένης στο ομώνυμο βιβλίο της Ντόρας Γιαννακοπούλου που σκηνοθέτησε ο Κώστας Κουτσομύτης και προβλήθηκε από την τηλεόραση του APLHA το 2001. Τις τρεις χήρες ενσάρκωσαν οι ηθοποιοί Νόρα Βαλσάμη, Ταμίλα Κουλίεβα και Άννα-Μαρία Παπαχαραλάμπους.
Τη μουσική έγραψε ο Βασίλης Δημητρίου, στενός συνεργάτης του σκηνοθέτη επί πολλά χρόνια με πολύ αξιόλογες τηλεοπτικές δημιουργίες. Το soundtrack αποτελείται από τέσσερα ωραιότατα οργανικά θέματα, απλά και ρυθμικά με λιτή ενορχήστρωση που περιλαμβάνει πιάνο, κιθάρα, ακορντεόν και σαξόφωνο. Δυστυχώς παραμένει ανέκδοτο, αν και είναι ηχογραφημένο κανονικά στο στούντιο.

(c) Ανέκδοτο OST | 2001 | mp3 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα
πηγή: Ν.Γ./d58

Παρασκευή, 20 Οκτωβρίου 2017

Μάνος Χατζιδάκις: Αγάπη και θύελλα (1961)

Το 1961 ήταν η χρονιά που απονεμήθηκε στον Μάνο Χατζιδάκι το oscar τραγουδιού για τα "Παιδιά του Πειραιά", σε μια εποχή που ο συνθέτης έγραφε με ιλιγγιώδεις ρυθμούς μουσικές και χαριτωμένα τραγουδάκια για τον ελληνικό κινηματογράφο με πρωταγωνίστρια κυρίως την Αλίκη Βουγιουκλάκη. 
Υπήρχαν όμως και περιπτώσεις ασήμαντων ταινιών που ευτύχησαν να έχουν μερικά πολύ αξιόλογα τραγούδια του μεγάλου συνθέτη. Όπως το μελόδραμα του Σωκράτη Καψάσκη "Αγάπη και θύελλα", παραγωγής 1961 σε σενάριο Νίκου Φώσκολου με πρωταγωνιστές τους Ξένια Καλογεροπούλου, Γιάννη Φέρτη, Μάρθα Βούρτση και Στέφανο Ληναίο. 
Ο Μάνος Χατζιδάκις έγραψε για την ταινία τρία όμορφα τραγούδια, ένα από τα οποία είναι το κορυφαίο ζεϊμπέκικο "Είμαι αητός χωρίς φτερά" σε στίχους της Ευτυχίας Παπαγιαννοπούλου. Το τραγούδι βέβαια κατέκτησε τη διαχρονικότητα μέσω της στιβαρής ερμηνείας του Γρηγόρη Μπιθικώτση, που ωστόσο ήταν η δεύτερη εκτέλεση! Η πρώτη, όπως ακούγεται στην ταινία και στη συνέχεια πέρασε και στις 45 στροφές, ανήκει στον λαϊκό τραγουδιστή της εποχής Αδαμάντιο (Διαμαντή) Πανάρετο. Συμπαθητική, αλλά εμφανώς κατώτερη, σχεδόν ντροπαλή ερμηνεία που δε στάθηκε ικανή να αναδείξει τη μεγάλη δύναμη του τραγουδιού. 
Άλλο ένα τραγούδι με τίτλο "Αχ λεμονιά" ερμηνεύει πάλι ο Πανάρετος (δείτε το στο βίντεο), ενώ υπάρχει και το ωραιότατο "Πίσω απ' τις τριανταφυλλιές" με πειστικότατη ερμηνεία από τη Νάνα Μούσχουρη

Πέμπτη, 19 Οκτωβρίου 2017

Κάιτη Χωματά: Τα πρώτα της τραγούδια (1964)

Η Καίτη Χωματά (1946-2010) υπήρξε η πιο χαρακτηριστική φωνή της εποχής του "Νέου Κύματος" και μεσουράνησε στο δισκογραφικό στερέωμα κατά το δεύτερο μισό της δεκαετίας του '60 ερμηνεύοντας δεκάδες πανέμορφα τραγούδια σε πρώτη κυρίως, αλλά όχι σπάνια και σε δεύτερη εκτέλεση. Στάθηκε η μούσα του Γιάννη Σπανού, του οποίου ερμήνευσε τα ωραιότερα τραγούδια της νεοκυματικής του περιόδου και ήταν η βασική του ερμηνεύτρια στις δυο πρώτες "Ανθολογίες" του (1967/1968).
Το 1964 η Καίτη Χωματά ήταν ακόμη μαθήτρια στην τελευταία τάξη του γυμνασίου, όταν ηχογράφησε τα πρώτα της τραγούδια που καταγράφονται στο παρόν δισκάκι βινυλίου 45 στροφών extended. 
Η πρώτη πλευρά περιλαμβάνει το διασκευασμένο από τα γαλλικά τραγούδι "Τ' ασημένιο καράβι" σε μουσική Jean Yatone και ελληνικούς στίχους του Γιώργου (Παπα)στεφάνου, παρμένο από την ταινία "Les Chiens dans la Nuit", καθώς και το υπέροχο "Ήρθε βοριάς, ήρθε νοτιάς" σε μουσική του Μάνου Χατζιδάκι και στίχους του Γιάγκου Αραβαντινού, ένα από τα πρώτα πρώτα τραγούδια του μεγάλου συνθέτη, γραμμένο στα χρόνια της Κατοχής.

Τρίτη, 17 Οκτωβρίου 2017

Κώστας Κλάββας: Αγάπη γραμμένη με αίμα (1962)

Ο Κώστας Κλάββας (1934-2012) υπήρξε από τους αφανείς ήρωες της ελληνικής μουσικής και ιδίως της κινηματογραφικής. Ολοκληρωμένος μουσικός με σημαντικές κλασικές σπουδές, αναδείχθηκε σε έναν από τους σπουδαιότερους ενορχηστρωτές κινούμενος σε ευρύτατο μουσικό φάσμα, από το ελαφρό και ποπ της δεκαετίας του '60 μέχρι τις μεγάλες συμφωνικές συνθέσεις που επιστράτευσε για την επένδυση πολλών ταινιών, ενώ υπήρξε και καλός τραγουδοποιός με κάμποσες επιτυχίες στο ενεργητικό του ("Πέταξε ένα πουλί", "Μορφονιά" κ.ά.).
Την περίοδο λοιπόν της ακμής του παλιού ελληνικού κινηματογράφου και ειδκότερα κατά το διάστημα 1962-1969 ο Κώστας Κλάββας έβαλε την υπογραφή του σε καμιά εικοσαριά μουσικές επενδύσεις ταινιών προσφέροντας συνήθως εντυπωσιακά soundtrack με συμφωνικά χρώματα και ήχους μεγάλων ορχηστρών, έστω κι αν οι τεχνικές και οικονομικές δυνατότητες  της εποχής ήταν πολύ περιορισμένες. 
Η μουσική που έγραψε για την ταινία "Αγάπη γραμμένη με αίμα" είναι από τις πρώτες που μας έδωσε, όπου δείχνει καθαρά όλα τα χαρακτηριστικά στοιχεία της τέχνης του. Περιλαμβάνονται μικροί συμφωνικοί πίνακες προγραμματικού χαρακτήρα με ιμπρεσιονιστικές πινελιές που υπογραμμίζουν πολύ εντυπωσιακά τις δυναμικές και λυρικές στιγμές του αγροτικού αυτού δράματος που σκηνοθέτησε το 1962 ο Ντίμης Δαδήρας και ερμήνευσαν γνωστοί ηθοποιοί, όπως ο Ανδρέας Ζησιμάτος, ο Ανδρέας Μπάρκουλης, η Σόνια Ζωίδου, η Ντίνα Τριάντη, ο Γιώργος Καμπανέλλης και ο Κώστας Ρηγόπουλος. 

Δευτέρα, 16 Οκτωβρίου 2017

Γιάννης Ρίτσος, Νότης Μαυρουδής: Εικαστικά (2002)

Το 2002 στο Μουσείο Μπενάκη παρουσιάστηκε μια σημαντική έκδοση υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού με περιεχόμενο το εικαστικό (ζωγραφικό κυρίως) έργο του μεγάλου μας ποιητή Γιάννη Ρίτσου (1909-1990), όπως το αποτύπωσε ο φωτογραφικός φακός του Πλάτωνα Μάξιμου, ειδικευμένου σε ανάλογες υψηλής ποιότητας καταγραφές. 
Η έκδοση περιλαμβάνει κι έναν ένθετο ψηφιακό δίσκο με υλικό από τη ζωντανή παρουσία του ποιητή σε τιμητική εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε το 1980, όπου ανάμεσα στο εκτιθέμενο εικαστικό έργο του ο ίδιος απήγγειλε διάφορα ποιήματά του ("Μονοβασιά", "Οι ρίζες", "Πέτρες", "Μετάγγιση", "Αρχαίο θέατρο", "Ρωμιοσύνη", "Ημερολόγιο μιας βδομάδας στο Πολυτεχνείο", "Ειρήνη"). Μαζί του ο συνθέτης Νότης Μαυρουδής που τον συνόδευσε με την κιθάρα του παίζοντας μικρές μουσικές γέφυρες (συνθέσεις για κιθάρα, κλαρινέτο και βιολί), ενώ ο Πέτρος Πανδής ερμήνευσε δύο τραγούδια. Την εκδήλωση μάλιστα προλόγισε ο Γιάννης Τσαρούχης
Στο φινάλε του δίσκου προστέθηκε ένα άλλο ηχητικό ντοκουμέντο από μια ζωντανή τιμητική εκδήλωση για τα 80χρονα του ποιητή στο Δήμο Αθηναίων. Ο Γιάννης Ρίτσος απαγγέλλει το ποίημα "Υποθήκη" φανερά συγκινημένος από τη θερμή υποδοχή του ακροατηρίου, ένα μόλις χρόνο πριν αναχωρήσει για το στερνό ταξίδι του. 

Σάββατο, 14 Οκτωβρίου 2017

Μάνος Χατζιδάκις: The Martlet's Tale (ανέκδοτο OST, 1970)

Λίγο πριν επιστρέψει στην Ελλάδα από την Αμερική, όπου ήταν εγκατεστημένος από τα μέσα της δεκαετίας του '60, ο Μάνος Χατζιδάκις κάνει μια στάση στη Ρώμη, όπου γράφει τη μουσική για τη δραματική ιταλική ταινία The Martlet's Tale που σκηνοθέτησε ο John Crowther βασισμένος στην ομώνυμη νουβέλα του Nicholas Delbanco. Στην ταινία μάλιστα πρωταγωνιστούσαν δύο Έλληνες ηθοποιοί: Η μεγάλη Κατίνα Παξινού και ο Τάκης Εμμανουήλ. Μαζί τους φυσικά και πολλοί ξένοι ηθοποιοί, όπως η Pamela Bellwood και ο Leopoldo Trieste.
Ο Μάνος Χατζιδάκις έγραψε ένα υπέροχο soundtrack με όλα τα γνωστά χαρακτηριστικά της μουσικής του και κυρίως με ωραίες οργανικές μελωδίες. Όμως η μουσική του αυτή είναι σημαντική και για έναν άλλο ιδιαίτερο λόγο: Εδώ ακούγεται για πρώτη φορά το αριστουργηματικό τραγούδι "Μπαλάντα των αισθήσεων και των παραισθήσεων" που οι περισσότεροι έχουν την εντύπωση πως γράφτηκε πολύ αργότερα, όταν το τραγούδησε ο Βασίλης Λέκκας στην "Πορνογραφία" (1982). Κι όμως, αυτή η θεσπέσια μελωδία γράφτηκε για την ιταλική ταινία του 1970 πάνω σε αγγλόφωνους στίχους του Shawn Philips, ο οποίος το ερμηνεύει πολύ εκφραστικά και μάλιστα σε τρεις παραλλαγές. Στην ταινία ακούγεται επίσης κι ένα δεύτερο τραγούδι με τίτλο "Bossanova" πάλι με τη φωνή του Shawn Philips. 
Αξιοσημείωτο είναι ότι βοηθός του Μάνου Χατζιδάκι κατά την προετοιμασία της μουσικής αυτής της ταινίας ήταν ο σημαντικός Ιταλός συνθέτης Nicola Piovani, άσημος ακόμη τότε. 

Παρασκευή, 13 Οκτωβρίου 2017

Η Σούλα Μπιρμπίλη τραγουδά Γιάννη Σπανό & Νότη Μαυρουδή (1966)

Ο Σούλα Μπιρμπίλη υπήρξε η αγαπημένη μου φωνή από τη δεκαετία του '60, έστω κι αν η παρουσία της στο ελληνικό τραγούδι ήταν πολύ σύντομη, περιορισμένη σε τρεις μόλις μεγάλους δίσκους με τραγούδια κυρίως του Μίκη Θεοδωράκη, αφού προς το τέλος εκείνης της δεκαετίας εγκατέλειψε την Ελλάδα κι ακολούθησε μια αξιόλογη διεθνή καριέρα εγκατεστημένη πλέον στη Γαλλία ως Σούλα Μαρκίζη.
Το όνομά της ακούστηκε για πρώτη φορά με τη βράβευσή της το 1965 στο Φεστιβάλ Τραγουδιού της Θεσσαλονίκης με το υπέροχο τραγούδι του Νότη Μαυρουδή "Ήταν μεγάλη η νύχτα" προκαλώντας μάλιστα μεγάλη έκπληξη με τη διάκριση ενός τέτοιου τραγουδιού που κάθε άλλο παρά συμβάδιζε με την αισθητική του συγκεκριμένου φεστιβάλ.
Πάντως το τραγούδι αυτό αποτέλεσε το πρόκριμα για μια ευρύτερη συνεργασία της τραγουδίστριας με τον Νότη Μαυρουδή, η οποία αποτυπώθηκε στο δίσκο "Η Σούλα Μπιρμπίλη τραγουδά Γιάννη Σπανό και Νότη Μαυρουδή" που κυκλοφόρησε το 1966 από τη Lyra. Ο Γιάννης Σπανός έγραψε τα εφτά από τα δώδεκα τραγούδια, ενώ ο Νότης Μαυρουδής τα υπόλοιπα πέντε. Οι δυο συνθέτες συμμετέχουν και ως εκτελεστές, ο Σπανός στο πιάνο κι ο Μαυρουδής στην κιθάρα, κορυφαίοι άλλωστε στο είδος τους! Οι στίχοι υπογράφονται από τους Άκο Δασκαλόπουλο, Κώστα Γεωργουσόπουλο, Γιάννη Κακουλίδη, Γιώργο Παπαστεφάνου, Τιμολέοντα Μωραΐτη και Κώστα Μαίανδρο.
Ο δίσκος στο σύνολό του παρουσιάζει μια εντυπωσιακή ομοιογένεια παρά την παρουσία δύο διαφορετικών συνθετών. Υπέροχες μπαλάντες με συναρπαστικές
μελωδίες που δίνουν την ευκαιρία στη σπουδαία ερμηνεύτρια να ξεδιπλώσει αβίαστα τις μοναδικές φωνητικές της αρετές προσφέροντάς μας έναν από τους 3-4 καλύτερους νεοκυματικούς δίσκους!

Πέμπτη, 12 Οκτωβρίου 2017

Μάνος Χατζιδάκις: Μαγική πόλις (1954)

Η ταινία "Μαγική Πόλις" είναι ένα κορυφαίο δείγμα του ελληνικού νεορεαλιστικού κινηματογράφου με άμεσες επιρροές από τον ακμαίο τότε ιταλικό νεορεαλισμό. 
Γυρίστηκε το 1954 σε αυθεντικούς χώρους προσφυγικών καταυλισμών από τον Νίκο Κούνδουρο σε σενάριο της Μαργαρίτας Λυμπεράκη και με τη συμμετοχή κορυφαίων ηθοποιών, μεταξύ των οποίων οι: Γιώργος Φούντας, Μάνος Κατράκης, Θανάσης Βέγγος, Μίμης Φωτόπουλος, Ανδρέας Ντούζος, Ανέστης Βλάχος, Στέφανος Στρατηγός και η γλυκύτατη Μαργαρίτα Παπαγεωργίου. Η ταινία έλαβε μέρος στο διαγωνιστικό τμήμα του κινηματογραφικού φεστιβάλ της Βενετίας. Η πρώτη της προβολή έγινε το καλοκαίρι του 1955 κι έκοψε 67.770 εισιτήρια, μια πολύ καλή επίδοση για τα δεδομένα της εποχής. 
Ο Μάνος Χατζιδάκις έγραψε τη μουσική, με μελωδίες και χρώματα έντονα μελαγχολικά και απόλυτα εναρμονισμένα με την ατμόσφαιρα της ταινίας. Στους τίτλους ακούγεται και το ομώνυμο τραγούδι σε στίχους του συνθέτη, ένα αυθεντικό αριστούργημα, κλασικό και αξεπέραστο. Στην ταινία ερμηνεύεται από τη Ζωή Μάγγου, αλλά στη δισκογραφία πέρασε αρκετά χρόνια αργότερα (1963) με τη φωνή της Έλσας Λάμπο (Μαργαρίτη).
Δυστυχώς κι αυτό το θαυμάσιο soundtrack του μεγάλου μας συνθέτη παραμένει ανέκδοτο και ξεχασμένο σε κάποια αραχνιασμένα κινηματογραφικά αρχεία.

(c) Ανέκδοτο OST | dvd-rip | 1954 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα & φωτό
πηγή: d58

Τρίτη, 10 Οκτωβρίου 2017

Θανάσης Γκαϊφύλλιας: 4 Τραγούδια (1968)

Ο αξιόλογος τραγουδοποιός Θανάσης Γκαϊφύλλιας γεννήθηκε το 1947 στο Σουφλί, αλλά μεγάλωσε στην Κομοτηνή, όπου και διαμένει μέχρι σήμερα. 
Στο ελληνικό τραγούδι πρωτοεμφανίστηκε στα όψιμα χρόνια του Νέου Κύματος, όταν το 1968 ηχογράφησε σ' ένα extended 45άρι τα τέσσερα πρώτα τραγούδια του με την ετικέτα της Zodiac. Στη συνέχεια συνεργάστηκε με το συγκρότημα Ανάκαρα και ηχογράφησε μαζί τους τον πρώτο μεγάλο δίσκο του με τίτλο "Ωτοστόπ" που εκδόθηκε από τη Lyra το 1971. Ακολούθησε ο δίσκος "Η ατέλειωτη εκδρομή" το 1975 που αποτελεί και την σημαντικότερη δισκογραφική του κατάθεση μέχρι σήμερα. Μετά το δίσκο αυτό η παρουσία του έγινε πιο σπάνια, αλλά έδινε κατά καιρούς ένα σταθερό παρών με καινούργιες δουλειές, πάντα ενδιαφέρουσες. 
Τα τελευταία 30 χρόνια έχει αποσυρθεί στην Κομοτηνή, όπου έχει αναπτύξει πολύπλευρη πολιτιστική δραστηριότητα με τον εκδοτικό του οίκο "Κύτταρο", χωρίς ποτέ να χάσει την επαφή μου με το ελληνικό τραγούδι. Αξιοσημείωτο είναι ότι συχνά έχει καταφύγει και στον ποιητικό λόγο γράφοντας και τραγουδώντας μελοποιημένη ποίηση και μάλιστα με σημαντική επιτυχία, όπως η κλασική "Πρέβεζα" σε ποίηση Κώστα Καρυωτάκη (σε μουσική Γιάννη Γλέζου), αλλά και πολλά άλλα τραγούδια σε ποίηση Μιχάλη Κατσαρού, Οδυσσέα Ελύτη (μελοποίησε ολόκληρο τον "Ήλιο τον Ηλιάτορα"), Γεώργιου Σουρή, Γεώργιου Δροσίνη, Γιάννη Ρίτσου, Ναζίμ Χικμέτ και πολλών άλλων.

Δευτέρα, 9 Οκτωβρίου 2017

Λίνος Κόκοτος: Βαβυλωνία (1970)

Το 1970 ο Λίνος Κόκοτος έγραψε μουσική και τραγούδια για την κλασική ηθογραφική σάτιρα "Βαβυλωνία", έγχρωμη ταινία που σκηνοθέτησε ο Γιώργος Διζικιρίκης σε ελεύθερη μεταφορά από το ομώνυμο και πολύ σημαντικό θεατρικό έργο του Δημητρίου Βυζάντιου, το οποίο σατιρίζει την ασυνεννοησία μεταξύ των Ελλήνων στα πρώτα μετεπαναστατικά χρόνια λόγω της πληθώρας των διαλέκτων που χρησιμοποιούσε η κάθε ελληνική ράτσα στον καθημερινό της λόγο. Στην ταινία πρωταγωνίστησαν οι: Ηλίας Λογοθέτης, Αθηνόδωρος Προύσαλης, Δημήτρης Ιωακειμίδης, Ευαγγελία Σαμιωτάκη, Αλέκος Ουδινότης και πολλοί άλλοι.
Η μουσική του Λίνου Κόκοτου παρακολουθεί την εξέλιξη της δράσης μέσα από μια σειρά μικρών παρεξηγήσεων που οδηγούν σ' έναν μεγάλο καυγά και στη φυλάκιση των δραστών λόγω ...ασυνεννοησίας με τον λατινοτραφή επτανήσιο αστυνόμο. Οργανικά μοτίβα άλλοτε χορευτικά, άλλοτε με χρωματισμούς παραδοσιακούς ή δυτικότροπους σε μια προσπάθεια να αποδοθούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε πρωταγωνιστή. Τραγουδούν φυσικά οι ίδιοι οι ηθοποιοί. Κάποια θέματα της ταινίας πέρασαν ως κανονικά τραγούδια λίγο αργότερα στον δεύτερο προσωπικό δίσκο του συνθέτη με τίτλο "Ο κήπος" (1971). Το soundtrack πάντως στη μορφή που σας το δίνω παραμένει ανέκδοτο.

(c) Ανέκδοτο soundtrack | dvd-rip | 1970 | mp3 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα & φωτό
πηγή: d58

Κυριακή, 8 Οκτωβρίου 2017

Λίνος Κόκοτος: Σπίτι στους βράχους (1974/2004)

Ο αγαπημένος νεοκυματικός (και όχι μόνο) συνθέτης Λίνος Κόκοτος είχε και μια μικρή θητεία στο πεδίο της κινηματογραφικής μουσικής κατά την περίοδο 1967-1981 γράφοντας μουσική για καμιά δεκαριά ταινίες. Η αρχή έγινε με το κοινωνικό δράμα "Ο πουλημένος άνθρωπος" (1967), ενώ το 1970 έγραψε τη μουσική για την ξεκαρδιστική ηθογραφική σάτιρα "Βαβυλωνία", από την οποία μάλιστα κάποια θέματα ενσωματώθηκαν στον δεύτερο προσωπικό δίσκο του συνθέτη "Ο κήπος" (1971). 
Στη συνέχεια βρέθηκε να επενδύει μουσικά κάποιες από τις χαρακτηριστικές ερωτικές ταινίες της δεκαετίας του '70 που γύρισε ο παραγωγός Όμηρος Ευστρατιάδης. Ανάμεσά τους και το "Σπίτι στους βράχους", παραγωγής 1974 σε σενάριο και σκηνοθεσία Γιώργου Ζερβουλάκου με πρωταγωνιστές τον Ανδρέα Μπάρκουλη, την Άντα Βαρθολομαίου και την Bente Borsum. 
Η μουσική του Λίνου Κόκοτου περιλαμβάνει κυρίως οργανικά μέρη με ιδιαίτερα ατμοσφαιρική ενορχήστρωση, για να τονίζει τα μυθοπλαστικά στοιχεία της δράσης. Περιλαμβάνει επίσης και δυο τραγούδια που ερμηνεύει η ξεχασμένη και άδικα υποτιμημένη τραγουδίστρια Γεωργία Λόγγου.
Το συγκεκριμένο soundtrack παρέμεινε ανέκδοτο για 30 χρόνια, ώσπου ανέλαβε η εταιρία Potfleur, ειδικευμένη στην ανάσυρση ξεχασμένων κινηματογραφικών μουσικών, να το εκδώσει το 2004.

(c) LP | Potfleur | 2004 | mp3 | Πλήρη Εξώφυλλα
πηγή: d58/Πάνος

Σάββατο, 7 Οκτωβρίου 2017

Δήμος Μούτσης: Ένας μάγκας στα σαλόνια (1969)

Το 1969 ο Δήμος Μούτσης έγραψε μουσική για δυο ελληνικές ταινίες. Οι τίτλοι τους: "Ένας μάγκας στα σαλόνια" και "Η αρχόντισσα του λιμανιού". Και οι δυο ήταν πλημμυρισμένες με υπέροχα τραγούδια, τα οποία συγχρόνως κυκλοφόρησαν και σε μικρούς ή μεγάλους δίσκους της εποχής σημειώνοντας μεγάλη επιτυχία.
Στην ταινία "Ένας μάγκας στα σαλόνια", που σκηνοθέτησε ο Κώστας Καραγιάννης σε σενάριο του Λάκη Μιχαηλίδη με πρωταγωνιστές τον Γιάννη Βόγλη και τη Μέμα Σταθοπούλου, ο Μούτσης έγραψε μερικά πασίγνωστα λαϊκά τραγούδια βασισμένα σε στίχους του Νίκου Γκάτσου. Μεταξύ αυτών τα υπέροχα: "Αύριο πάλι", "Είχαμε περηφάνια", "Μ' ένα παράπονο", "Βράδιασε", "Γεννήθηκα φτωχόπαιδο". Στην ταινία τα τραγούδησαν ο Μανώλης Μητσιάς, ο Αλέκος Αναστασιάδης και ο Τάκης Βαρύτιμος, ενώ στη δισκογραφία σχεδόν όλα ενσωματώθηκαν στο δεύτερο μεγάλο δίσκο του συνθέτη με τίτλο "Ένα χαμόγελο" που κυκλοφόρησε την ίδια χρονιά, αλλά με ερμηνευτές τον Γρηγόρη Μπιθικώτση, τον Σταμάτη Κόκοτα και την πρωτοεμφανιζόμενη Δήμητρα Γαλάνη.

(c) Ανέκδοτο OST | dvd-rip | 1969 | mp3 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα & φωτογραφικό υλικό
πηγή: d58/Πάνος

Παρασκευή, 6 Οκτωβρίου 2017

Δήμος Μούτσης: Ένα αστείο κορίτσι (1970)

Ο Δήμος Μούτσης υπήρξε ένας χαρισματικός τραγουδοποιός που στο παρελθόν μας χάρισε καταπληκτικά τραγούδια, τα οποία εξακολουθούν να ακούγονται και να τραγουδιούνται. Τα πρώτα συνθετικά του βήματα σημειώθηκαν στα μέσα της δεκαετίας του '60, όταν άρχισε να ηχογραφεί αρκετά ανεξάρτητα λαϊκά τραγούδια σε δίσκους 45 στροφών με στίχους σχεδόν αποκλειστικά του Νίκου Γκάτσου, ενώ από το 1968 ξεκίνησε την έκδοση ολοκληρωμένων κύκλων τραγουδιών, μερικοί από τους οποίους ("Άγιος Φεβρουάριος", "Τετραλογία", "Φράγμα") έχουν αφήσει ανεξίτηλο το στίγμα τους στο ελληνικό τραγούδι.
Με τον κινηματογράφο και το θέατρο ο Μούτσης δεν ασχολήθηκε ιδιαίτερα. Γνωρίζω μόλις πέντε ταινίες όλες κι όλες με δική του μουσική και τραγούδια κατά το διάστημα 1969-1971. Η πρώτη ήταν το "Ένας μάγκας στα σαλόνια", παραγωγής 1969. Ακολούθησαν οι ταινίες: "Η αρχόντισσα του λιμανιού" (1969), "Ένα αστείο κορίτσι" (1970), "Η αριστοκράτισσα και ο αλήτης" (1970) και "Ο αρχιψεύταρος" (1971).
Η ταινία "Ένα αστείο κορίτσι" παίχτηκε στους κινηματογράφους το 1970 και ήρθε δεύτερη σε εισπράξεις εκείνη τη χρονιά με το εντυπωσιακό νούμερο των 549.614 εισιτηρίων στην πρώτη προβολή της, πίσω από το "Υπολοχαγός Νατάσσα" που υπήρξε η εμπορικότερη ταινία του παλιού ελληνικού κινηματογράφου. Και στις δύο πρωταγωνιστούσε η "εθνική" μας σταρ Αλίκη Βουγιουκλάκη στην εποχή που μεσουρανούσε στο κινηματογραφικό στερέωμα.
Το "Αστείο κορίτσι" σκηνοθέτησε ο αδελφός της Τάκης Βουγιουκλάκης, ενώ δίπλα της εμφανίζονταν ο Νίκος Γαλανός, ο Σπύρος Καλογήρου, ο Σωτήρης Μουστάκας και πολλοί άλλοι γνωστοί κι αγαπημένοι ηθοποιοί. 
Ο Δήμος Μούτσης έγραψε μια σειρά οργανικά θέματα που εξυπηρετούσαν την πλοκή της ταινίας, καθώς και μερικά όμορφα τραγούδια σε στίχους του Λευτέρη Παπαδόπουλου. Δεσπόζει βέβαια το καταπληκτικό ζεϊμπέκικο "Αυτά τα χέρια", που ερμηνεύει έξοχα ο Μανώλης Μητσιάς στο ξεκίνημα ακόμα της λαμπρής του καριέρας. Άλλωστε ο Μούτσης ήταν ο συνθέτης που τον επέβαλε στο δισκογραφικό στερέωμα χάρις σ' αυτό το τραγούδι, αλλά κυρίως χάρις στο περίφημο "Στην Ελευσίνα μια φορά" που είχε κυκλοφορήσει ένα χρόνο νωρίτερα. 
Τα άλλα τραγούδια της ταινίας ("Το τσίρκο", "Τα επαγγέλματα", "Είπα κι εγώ") ερμηνεύει η Αλίκη Βουγιουκλάκη με πολύ ωριμότερο τρόπο απ' ό,τι την έχουμε συνηθίσει στα παλιότερα κινηματογραφικά τραγουδάκια του Μάνου Χατζιδάκι.
Στο αρχείο θα βρείτε όλο το ανέκδοτο ορχηστρικό υλικό της ταινίας, αλλά και τα τραγούδια τόσο στην αυθεντική τους μορφή από την ιδια την ταινία, όσο και στις επίσημες ηχογραφήσεις τους στο στούντιο, όπως κυκλοφόρησαν σε δισκάκια 45 στροφών ή ενσωματώθηκαν σε νεότερες ψηφιακές συλλογές.

(c) Ανέκδοτο OST | Vinyl 45'' | EMI-Columbia | 1970 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα & φωτό
πηγή: d58/Πάνος

Πέμπτη, 5 Οκτωβρίου 2017

Γιάννης Μαρκόπουλος: Μάνα γιατί με γέννησες (1963)

"Μάνα γιατί με γέννησες". Κλασική μελό ταινία του 1963, απ' την οποία προέκυψε και η ομώνυμη φραστική ατάκα! Εναλλακτικός τίτλος: "Έτσι ήταν η ζωή μου". Σκηνοθεσία: Κώστας Στράντζαλης. Σενάριο: Νίκος Φώσκολος. Πρωταγωνιστές: Κώστας Κακαβάς, Κάκια Αναλυτή, Ανδρέας Μπάρκουλης, Γιώργος Βελέντζας. 
Βασικό ατού της ταινίας η μουσική του Γιάννη Μαρκόπουλου. Ήταν η εποχή του πρώτου ξεκινήματος του συνθέτη στο χώρο του ελληνικού κινηματογράφου, όπου τα επόμενα 4-5 χρόνια θα καταθέσει το μεγαλύτερο μέρος του συνθετικού του έργου γράφοντας πολύ όμορφα λαϊκά τραγούδια που ερμήνευσαν σπουδαίες φωνές της εποχής, όπως η Μαίρη Δαλάκου, ο Κώστας Χατζής, ο Πάνος Τζανετής, η Δούκισσα και άλλοι. 
Στη συγκεκριμένη πάντως ταινία έχει περιοριστεί σε μικρά οργανικά θέματα, ενώ το μοναδικό τραγούδι που ακούγεται δεν είναι δικό του! Είναι ο "Καημός" του Μίκη Θεοδωράκη ερμηνευμένος από τον Στέλιο Καζαντζίδη και τη Μαρινέλλα!

(c) Ανέκδοτο OST | 1963 | mp3 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα
πηγή: d58/Πάνος

Τρίτη, 3 Οκτωβρίου 2017

Ντίνος Πάντας: Αφιέρωμα στον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη (2003)

Ιδού ένα θαυμάσιο αφιέρωμα στον μεγάλο σκιαθίτη πεζογράφο Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη (1851-1911), όπου όμως αναδεικνύεται η άλλη πλευρά του, η λιγότερο γνωστή: Αυτή του ποιητή. 
Έγραψε λιγοστά σκόρπια ποιήματα ο Παπαδιαμάντης και σχεδόν όλα κατά καιρούς έχουν εμφανιστεί στη δισκογραφία σε διάφορες μελοποιήσεις. Η παλιότερη γνωστή (αν και όχι η πρώτη) μελοποίηση ανήκει στον στον Σταύρο Κουγιουμτζή με το δίσκο "Μικραίνει ο κόσμος" (1982). Το 1993 ο Μιχάλης Κουμπιός συμπεριέλαβε ένα ποίημα του Παπαδιαμάντη στα "Ζωγραφιστά τραγούδια", όπως και ο Ορφέας Περίδης στο δίσκο "Τι θα πει ζωή" (2003), καθώς και ο Λουδοβίκος των Ανωγείων στο "Γκρεμό δεν έχουν τα πουλιά" (2006). Επίσης κυκλοφόρησαν και τρεις ολοκληρωμένες δισκογραφικές δουλειές αποκλειστικά με ποιήματα του Παπαδιαμάντη: "Η Αλίκη Καγιαλόγλου διαβάζει και τραγουδά Παπαδιαμάντη" (2004) με μουσική Άλκη Μπαλτά, "Το σκοτεινό τρυγόνι" (2006) με μουσική Νίκου Μαστοράκη και άλλων, και σχετικά πρόσφατα το "Εγκώμιο στον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη" (2011) με μουσική του Νίκου Μαμαγκάκη.
Η παρούσα ηχογράφηση έγινε στο Δημοτικό Θέατρο Βόλου στις 17 Μαΐου 2003. Τη μουσική έγραψε ο  μαέστρος Ντίνος Πάντας, αδελφός του αείμνηστου ελαφρού τραγουδιστή Αλέκου Πάντα, εμβληματική φυσιογνωμία της βολιώτικης μουσικής παράδοσης, συνδεδεμένος με την ιστορική Χορωδία του ΕΛΑΣ. 
Τα τραγούδια ερμηνεύει η πολύ δραστήρια Χορωδία Εκπαιδευτικών Βόλου με τη συμμετοχή της Χορωδίας "Αρμονία" Πρέβεζας. Διευθύνει ο Γιάννης Γράμψας. Μεταξύ των τραγουδιών παρεμβάλλονται αφηγηματικές γέφυρες με απαγγελίες των αντίστοιχων ποιημάτων από τους ηθοποιούς Βασίλη Μητσάκη και Αμαλία Γκιζά


(c) Ανέκδοτη ηχογράφηση | 2003 | mp3 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα
πηγή: d58

Δευτέρα, 2 Οκτωβρίου 2017

Ηλίας Ανδριόπουλος: 17 σφαίρες για έναν άγγελο (1981)


Εξ όσων γνωρίζω, ο σημαντικός συνθέτης και τραγουδοποιός Ηλίας Ανδριόπουλος έγραψε ένα και μοναδικό soundtrack για τον ελληνικό κινηματογράφο. Ήταν για την ταινία "17 Σφαίρες για έναν άγγελο", παραγωγής 1981, σε σενάριο και σκηνοθεσία Νίκου Φώσκολου με τη συνεργασία του Τάκη Βουγιουκλάκη. Πρωταγωνίστησαν οι: Μαίρη Βιδάλη, Γιώργος Φούντας, Νίκος Απέργης, Γκέλη Μαυροπούλου κ.ά. Η ταινία πραγματευόταν την ιστορία της νεαρής αγωνίστριας κατά των γερμανικών κατοχικών δυνάμεων Ηρώς Κωνσταντοπούλου που κατέληξε στον τραγικό της θάνατο.
Το συγκεκριμένο soundtrack είναι ανέκδοτο και το άντλησα από ένα παλιό VHS μετά την ψηφιοποίηση της ταινίας. Έχω ξεχωρίσει εννέα θέματα κι ανάμεσά τους δύο λαϊκά τραγούδια ερμηνευμένα από τη σπουδαία Ελένη Βιτάλη. Οι τίτλοι των κομματιών είναι αυθαίρετοι, βασισμένοι στην πλοκή της ταινίας.

(c) VHS-rip | Ανέκδοτο OST | 1981 | mp3 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα & φωτό
πηγή: d58

Κυριακή, 1 Οκτωβρίου 2017

Παναγιώτης Καλαντζόπουλος: Ηλέκτρα (1998)


Ο Παναγιώτης Καλαντζόπουλος γεννήθηκε στην Αθήνα το 1957 και σπούδασε μουσική στο στο Guildhall School for Music and Drama του Λονδίνου και στην Ecole Normale de Musique στο Παρίσι. Με την επιστροφή του στην Ελλάδα συνεργάστηκε ως μουσικός με τον Μάνο Χατζιδάκι και ως ενορχηστρωτής στην δισκογραφία. Από το 1986 άρχισε να γράφει μουσική για τον κινηματογράφο, για τηλεοπτικές σειρές, για θεατρικές παραστάσεις και για ντοκιμαντέρ, ενώ το 1993 απέσπασε το πρώτο βραβείο Καλύτερης Μουσικής για την τηλεοπτική σειρά "Africa" και το πρώτο βραβείο Καλύτερης Μουσικής Τηλεοπτικής Διαφήμισης. Το 1999 κέρδισε το Βραβείο Μουσικής στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης για την ταινία του Κώστα Καπάκα "Peppermint"
Παράλληλα με όλα αυτά έχει δώσει κι ένα ισχυρό δισκογραφικό παρών με κάποιους κύκλους τραγουδιών που ερμήνευσαν γνωστοί τραγουδιστές, όπως ο Γιάννης Κότσιρας, η Έλλη Πασπαλά, η Γιώτα Νέγκα και η Σοφία Παπάζογλου συνεργαζόμενος κάποιες φορές και με τη συνθέτρια σύζυγό του Ευανθία Ρεμπούτσικα
Tο καλοκαίρι του 1998 έγραψε μουσική για την "Ηλέκτρα" του Σοφοκλή, που ανέβηκε από το Εθνικό Θέατρο. Τη μετάφραση, δραματουργική επεξεργασία και σκηνοθεσία έκανε ο Δημήτρης Μαυρίκιος, τα σκηνικά και κοστούμια ο Γιώργος Πάτσας, τη χορογραφία η Ελευθερία Ντεκώ και τους φωτισμούς ο Λευτέρης Παυλόπουλος. Η πρώτη παράσταση δόθηκε στο Αρχαίο Θέατρο Δωδώνης κι αμέσως μετά παρουσιάστηκε στην Επίδαυρο με μεγάλη επιτυχία, αν και δίχασε τους κριτικούς για τις πρωτοποριακές καινοτομίες που επιστράτευσε ο σκηνοθέτης.
Έπαιξαν οι: Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Κώστας Τριανταφυλλόπουλος, Νίκος Καραθάνος, Λίνα Λαμπράκη, Λαέρτης Βασιλείου, Μαργκαρίτα Τζέπα, Μαρία Κεχαγιόγλου, Μαρία Κατσιαδάκη, Αριστοτέλης Αποσκίτης. Μάλιστα στο  ρόλο του παιδαγωγού εμφανίστηκε ο καθηγητής κλασικής φιλολογίας του ΑΠΘ Δημήτρης Μαρωνίτης. 
Στην εκτέλεση της μουσικής έλαβε μέρος 17μελής Χορός. Η ηχογράφηση έγινε σε studio με επαγγελματικές προδιαγραφές, αλλά παραδόξως παραμένει ακόμη ανέκδοτη.

(c) Ανέκδοτη ηχογράφηση | 1998 | mp3 | Εξώφυλλα & φωτο
πηγή: d58/N.Γ.

Σάββατο, 30 Σεπτεμβρίου 2017

Σταύρος Ξαρχάκος: Mirupafshim (1997)

"Mirupafshim" στα αλβανικά θα πει "καλή αντάμωση". Αυτός είναι ο τίτλος της ταινίας που γύρισε το 1997 ο Γιώργος Κόρας μαζί με τον Χρήστο Βούπουρα σε μια ελληνοκυπριακή συμπαραγωγή. Παίζουν: Άκης Σακελλαρίου, Μηνάς Χατζησάββας, Δήμητρα Χατούπη, Αντώνης Αντωνίου, Βασίλης Τσάγκλος, Myzafer Ziflaj, Armando Dauti. Η ταινία απέσπασε το πρώτο Βραβείο στο διαγωνιστικό τμήμα του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Οι διάλογοι γίνονται στην ελληνική και την αλβανική γλώσσα.
Υπόθεση της ταινίας: Ένας καθηγητής με αριστερές ιδέες (Άκης Σακελλαρίου) γνωρίζει τρεις Αλβανούς λαθρομετανάστες. Ανάμεσά τους αναπτύσσεται μια δυνατή φιλία, η οποία προκαλεί τη σύγκρουση του νέου άντρα με το περιβάλλον του. Εκείνος θα επιμείνει στις απόψεις του, θα επιχειρήσει να κατανοήσει τα προβλήματα των εκπατρισμένων, θα επισκεφτεί την Αλβανία και το σπίτι των φίλων του, και θα προσπαθήσει να τους βοηθήσει να μείνουν με νόμιμο τρόπο στην Ελλάδα. 
Ο Σταύρος Ξαρχάκος έγραψε το σκορ της ταινίας, το οποίο παραμένει μέχρι στιγμής ανέκδοτο. Μινιμαλιστικά και υποβλητικά οργανικά μοτίβα που υπηρετούν καθαρά την εικόνα και δύσκολα θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως αυτόνομο ακρόαμα. Υπάρχει κι ένα πολύ ενδιαφέρον τραγούδι για φωνή και κλαρίνο, που αποδίδεται στην αλβανική γλώσσα και κλείνει το έργο ως μικρός επίλογος.

(c) Ανέκδοτο OST | 1997 | mp3 | Εξώφυλλα
πηγή: d58/N.Γκρ.

Παρασκευή, 29 Σεπτεμβρίου 2017

Ελένη Καραΐνδρου: Εν πλω (1985)

Συνεχίζοντας την παρουσίαση των ανέκδοτων κινηματογραφικών μουσικών της Ελένης Καραΐνδρου θα σταθώ σήμερα στη μουσική που έγραψε για την ταινία "Εν πλω", παραγωγής 1985, σε σενάριο και σκηνοθεσία του Σταύρου Κωνστανταράκου, η οποία απέσπασε πολλά βραβεία στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης εκείνης της χρονιάς. Στο σενάριο της ταινίας συνεργάστηκε και ο ποιητής και στιχουργός Γιάννης Νεγρεπόντης, ενώ πρωταγωνίστησε μια σειρά σπουδαίων Ελλήνων ηθοποιών, μεταξύ των οποίων ο παλαίμαχος Μίμης Φωτόπουλος και οι νεότεροι Γιώργος Κιμούλης, Νίκος Καλογερόπουλος, Λίλα Καφαντάρη, Βασίλης Κολοβός και άλλοι.
Η Καραΐνδρου έγραψε ένα υπέροχο soundtrack με αυτοσχεδιαστικά οργανικά θέματα που ερμηνεύονται με κλασική ή ηλεκτρική κιθάρα, φυσαρμόνικα και βιολοντσέλο. Συμμετέχουν μάλιστα κορυφαίοι σολίστες των οργάνων αυτών: Ο Βαγγέλης Μπουντούνης στην κλασική κιθάρα, ο Γιάννης Σπάθας στην ηλεκτρική κιθάρα, ο Πάνος Κατσιμίχας στη φυσαρμόνικα κι ο Χρήστος Σφέτσας στο βιολοντσέλο.
Να διευκρινίσω ότι, αν και στην πλήρη του μορφή το συγκεκριμένο soundtrack παραμένει δυστυχώς ανέκδοτο, τα δυο βασικά του θέματα, των τίτλων και του φινάλε, έχουν περιληφθεί στη συλλογή της συνθέτριας "Ανέκδοτες ηχογραφήσεις" που κυκλοφόρησε από τη Minos το 1990.

(c) Aνέκδοτο OST | 1985 | mp3 | Εξώφυλλα
πηγή: π.Αρτ./d58/Πάνος

Πέμπτη, 28 Σεπτεμβρίου 2017

Γιάννης Μεταλλινός: Μουσική για τις Βάκχες του Ευριπίδη (2017)

Και ιδού - πάνω που διαβεβαίωνα με προπέτεια ότι ο "Καθρέφτης της γης" υπήρξε η μοναδική δισκογραφική κατάθεση του θεατρικού συνθέτη Γιάννη Μεταλλινού - ήρθε η πανηγυρική διάψευση μέσα από ένα πακετάκι που παρέλαβα μόλις σήμερα από το ταχυδρομείο με το όνομα του συνθέτη στη θέση του αποστολέα! 
Το πακετάκι λοιπόν αυτό περιείχε  μια δεύτερη δισκογραφική δουλειά του με τίτλο "Βάκχαι" του Ευριπίδη ή - για να ακριβολογήσω - Euripides Bacchae, μιας και η έκδοση είναι εξολοκλήρου αγγλόφωνη και πραγματοποιήθηκε με τη συνολική επιμέλεια του Μίνωα Μαμαγκάκη, γιου του αείμνηστου μεγάλου συνθέτη Νίκου Μαμαγκάκη.
Όπως προφανώς προκύπτει από τον τίτλο, πρόκειται για θεατρική μουσική εμπνευσμένη από την κλασική τραγωδία του Ευριπίδη, η οποία γράφτηκε το 407 π.Χ., αλλά διδάχθηκε στο αθηναϊκό κοινό το 405 π.Χ., ένα χρόνο δηλαδή μετά το θάνατο του ποιητή.
Ο συνθέτης έγραψε ένα ολοκληρωμένο σκηνικό έργο μεγάλης διάρκειας (κοντά στα 80 λεπτά!) που περιλαμβάνει κυρίως εντυπωσιακά χορωδιακά μέρη ερμηνευμένα από το φωνητικό σύνολο "Six" και το πολυφωνικό φωνητικό σύνολο "Fons Musicalis". Επικεφαλής του χορού είναι η σπουδαία σοπράνο Δάφνη Πανουργιά, ενώ στο ρόλο του Διόνυσου συμμετέχει ο βαρύτονος Τάσης Χριστογιαννόπουλος.
Το έργο αρχικά γράφτηκε για ζωντανή παρουσίαση το 2003, ενώ αρκετά χρόνια αργότερα, μετά από παραγγελία του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών, ο συνθέτης προχώρησε σε γενική αναθεώρησή του με σκοπό την έκδοσή του σε δίσκο, ώστε να λειτουργεί ως αυτόνομο ακρόαμα, έτσι όπως μπορούμε να το ακούσουμε στην πρόσφατη έκδοσή του.
Η εργασία του συνθέτη βασίστηκε στη δόκιμη μετάφραση του Γιώργου Χειμωνά, ενώ προσαρμόστηκε σε μορφή χοροδράματος από τον Ισίδωρο Σιδέρη με χορογραφίες του Κυριάκου Κοσμίδη σε συνεργασία με την ομάδα "Θεατροκίνηση", όπως παρουσιάστηκε στην αρχική εκδοχή του 2003. Η έκδοση του ψηφιακού δίσκου υλοποιήθηκε με τη χορηγία του κοινωφελούς ιδρύματος Ιωάννου Κωστόπουλου.

(c) CD | Ανεξάρτητη έκδοση | 2017   

Τετάρτη, 27 Σεπτεμβρίου 2017

Νίκος Δόικος: Περί ποιήσεως

Περι ποιησεως

Γράφει ο Νίκος Δόικος


Κάθε τόσο επανέρχονται στις συζητήσεις μας τα κλασικά ερωτήματα: - Βρίσκεται, άραγε, εκτός χώρου και χρόνου η Ποίηση, είναι αχωρική και αχρονική έτσι όπως κινείται στο μεταίχμιο μεταξύ προσωπικού και διαπροσωπικού (κοινωνικού) χώρου, καθώς ο Ποιητής έξω εμπνέεται και έσω συνθέτει, έτσι όπως κινείται, δηλαδή, στο χώρο του μηδενός.  
Άραγε υπερβαίνει τον ιστορικό χρόνο, το χρόνο των κοινωνικών εξελίξεων;
Προσδιορίζεται νοηματικώς και μορφολογικώς από το κοινωνικό περιβάλλον ή μήπως το ξεπερνά και κατακτά την αχωρική και αχρονική της υπόσταση πέραν της Ιστορίας;  
Και εάν όντως επηρεάζεται από το κοινωνικό περιβάλλον (ετεροπροσδιορίζεται), τότε σε ποιο βαθμό το κοινωνικό περιβάλλον ως πεδίο κοινωνικών δράσεων, εξελίξεων, εξισοροπιστικών θεσμίσεων και ανατροπών, επηρεάζει την Ποίηση και, αντιστρόφως, κατά πόσον η Ποίηση συμμετέχει στην και τροφοδοτεί την κοινωνική δυναμική;

Για τη σύνθεση μιας κάποιας θέσης απέναντι στις προηγούμενες διλημματικές εκδοχές  θα πρότεινα ως παράδειγμα το συγγραφικό έργο του Ρακίνα.
Φαντάζομαι συμφωνούμε στο ότι η δραματουργία του Ρακίνα δεν θα είχε, ενδεχομένως, την ίδια εσωτερική νοηματική χωροταξία  αν ο ίδιος δεν  είχε ανατραφεί μέσα σε ένα αμιγώς Γιανσενίτικο περιβάλλον, δηλαδή μέσα στο γνωστό Γαλλικό θρησκευτικό (και αργότερα πολιτικό) κίνημα του 17ου-18ου  αιώνα, που αναπτύχθηκε ως  αντίδραση στις υπερβολές του Παπισμού και του βασιλικού απολυταρχισμού και, ασμένως, στήριξε τη Γαλλική Αστική Επανάσταση.
Εάν ο Ρακίνας  μεγάλωνε σε ένα λ.χ. Ιησουιτικό  περιβάλλον θρησκευτικού φανατισμού, θα είχαμε πιθανότατα έναν διαφορετικό δραματουργό.
Από μιαν άλλην οπτική γωνία τώρα, χωρίς την προσωπική έφεση, το έμφυτο ταλέντο και τις συστηματικές σπουδές του ίδιου τόσο στο Γιανσενίτικο
Πορ-Ρουαγιάλ, όσο και στο κοσμοπολίτικο Παρίσι του Λουδοβίκου 14ου, πιθανόν δεν θα είχαμε κανέναν επώνυμο Ρακίνα.
Με την αναφορά στην ειδική (και κάθε ανάλογη) περίπτωση του Ρακίνα αγγίζει κανείς το ζεύγος  Αιτιοκρατίας – Αναιτιοκρατίας, πιο απλά το ζεύγος αυτο-προσδιοριστίας (αυστηρή νομοτέλεια,  απόρριψη του τυχαίου) και, από την άλλη, έτερο-προσδιοριστίας (αντίληψη περί ιστορικού επηρεασμού και προσδιορισμού των ανθρώπινων δράσεων). Δύο θεμελιωδώς αντιθετικές σχολές και αντιλήψεις. 
Παρότι γνωστά και χιλιοειπωμένα, θα επαναλάβω πως για την πρώτη, δηλαδή την αυτο-προσδιοριστία, η πορεία του δημιουργού, του ποιητή, του εικαστικού, νομοτελειακώς προδιαγράφεται από την προσωπική του ετερότητα.
Για τη δεύτερη αντίληψη της ετερο-προσδιοριστίας, οι κοινωνικές εξελίξεις και οι ανθρώπινες δράσεις ετεροκαθορίζονται από ιστορικές συγκυρίες, από το ιστορικό κοινωνικό περιβάλλον και βεβαίως από την ελεύθερη ανθρώπινη βούληση.
Ακραίες εκφάνσεις αυτών των δύο Σχολών - αντιλήψεων  στην Ποίηση αποτελούν η ατομοκεντρική, η αυτο-ψυχαναλυτική, θα έλεγα, γραφή και, από την άλλη μεριά,  ο ιδεολογικός ρεαλισμός, η ιδεοληπτική θεώρηση της Ποίησης,  η οποία ασφαλώς την οδηγεί σε ατραπούς ιδεολογικής χειραγώγησης. Και δεν υπάρχει τίποτα πιο ασυμβίβαστο με την Τέχνη από τη χειραγώγηση.
Θα πρότεινα λοιπόν για συζήτηση πως η αυθεντική Ποίηση βρίσκεται στον συγκερασμό των δύο αντιλήψεων.
Και εξηγούμαι με ένα δεύτερο παράδειγμα: Παρατηρώντας δείγματα της λεγόμενης Παραδοσιακής Αρχιτεκτονικής, της άλαλης Ποίησης, από τη Δημητσάνα έως τη Μακρινίτσα κι από την Καστοριά μέχρι την Ξάνθη, εύκολα διαπιστώνει κανείς μιαν επανάληψη ή, καλύτερα, αναπαραγωγή ομοειδών αρχιτεκτονικών στοιχείων. Αισθητικά και λειτουργικά στοιχεία, που σε όλες τις περιπτώσεις επαναλαμβάνονται, διατηρώντας όμως πάντοτε την ετερότητά τους, χωρίς να αντιγράφουν, χωρίς να συνιστούν απομιμήσεις.                                                         
Σε κάθε ξεχωριστό αρχιτεκτόνημα, εύκολα διακρίνονται μικρές ποιοτικές μορφολογικές διαφοροποιήσεις, μικρές, θα έλεγα, πινελιές ετερότητας, πάντοτε, όμως, στον ίδιο καμβά, στην ίδια ρυθμολογική βάση. Και εδώ ακριβώς βρίσκεται ο κεντρικός νοηματικός άξονας τής συγκεκριμένης αρχιτεκτονικής.
Πώς είναι δυνατόν, παρά την αναπαραγωγή ομοειδών στοιχείων, να αποφεύγεται η αντιγραφή; Ποιος είναι ο Μηχανισμός Γένεσης της δημώδους αρχιτεκτονικής;
Θα απαντούσα πως είναι αυτή ακριβώς η τάση αναπαραγωγής που κατορθώνει να μη συνιστά απομίμηση, αλλά επαναδιατύπωση αισθητικών και λειτουργικών κωδίκων κοινωνικά αποδεκτών και, κυρίως, κοινωνικά παραγόμενων.

Κοντολογίς, με τα μαστόρικα συνεργεία, με τους κουδαραίους μαΐστορες, μέσω της  βιωματικής εμπειρίας και του ταλέντου των, η ίδια η Κοινωνία αρχιτεκτονεί
μέσω της αναπαράστασης, της επαναδιατύπωσης κοινωνικών αισθητικών και λειτουργικών συμβάσεων με την αριστοτελική έννοια της «μιμήσεως» που δεν σημαίνει απομίμηση, αλλά αναπαράσταση κοινωνικά αποδεκτών αισθητικών και λειτουργικών αρχών.
Υπό το ίδιο πρίσμα θα έλεγα πως η κοινοτική εμπειρική αλήθεια λειτουργεί ως μαγιά της Τέχνης, ως μαγιά της Ποίησης.
Εάν συμφωνούσαμε πως η Τέχνη ασφυκτιά τόσο στο ατομοκρατικό όσο και στο ιδεοληπτικό-χειραγωγικό περιβάλλον, τότε θα αποτολμούσα έναν ορισμό, πως
αυθεντική Ποίηση είναι η αναδιατύπωση αισθητικών και λειτουργικών  κωδίκων κοινωνικώς αποδεκτών και κοινωνικώς παραγόμενων, με την καθοριστική συνδρομή της παιδείας και του ταλέντου του ποιητή, δηλαδή με τη σφραγίδα της προσωπικής ετερότητας του δημιουργού.
Σε κάθε συγγραφικό πεδίο εκφράζονται διαφορετικές ανάγκες επικοινωνίας και συμμετοχής στον ευρύτερο κοινωνικό διάλογο, διαφορετικές μορφές έκφρασης της ίδιας αγωνίας.
Εάν προσεγγίσουμε την Ποίηση ως λαλούσα Αρχιτεκτονική, θα έλεγα πως η Ποίηση έχει μια δική της εσωτερική χωροταξία. Και όχι μονάχα μορφολογική και ρυθμολογική, αλλά μιαν εσωτερική νοηματική χωροταξία που οφείλει να υπακούει σε κανόνες στατικής επάρκειας και λειτουργικής ρυμοτομίας, ειδάλλως καταρρέει. Και εδώ θα πρότεινα πως οι κανόνες αυτοί δεν είναι τίποτα άλλο παρά κοινωνικές συμβάσεις που κληρονομούνται και αναδιατυπώνονται από γενιά σε γενιά, από δημιουργό σε δημιουργό, από ποιητή σε ποιητή.
Νομίζω πως η  Κρίση, με την ευρεία έννοια τού όρου, δηλαδή η πρωτίστως πολιτισμική και εξ αυτής  κοινωνική, οικονομική και πολιτική κρίση, επηρεάζει τον ιδιωτικό και δημόσιο χώρο σε καθοριστικό βαθμό,  καθώς συντόμως
εξελίσσεται σε συμπεριφορική κρίση μπολιάζοντας έτσι και το πνευματικό  και θεσμικό πεδίο.
Πώς μπορεί λοιπόν να μείνει κανείς ουδέτερος, κλεισμένος στο χρυσό κλουβί της δικής του διαρκούς αυτο-ψυχανάλυσης;  
Θυμηθείτε από την Θεία Κωμωδία του Δάντη: - «Οι πιο σκοτεινές γωνιές της Κολάσεως είναι φυλαγμένες για εκείνους που διατηρούν την ουδετερότητά τους σε εποχές ηθικής κρίσης».
Θα έλεγα λοιπόν πως οι πνευματικοί δημιουργοί, οι ποιητές, επηρεάζονται βαθύτατα από τους τριγμούς της σημερινής και κάθε εποχής, αλλά, και συγχρόνως, πως το δημιουργικό αποτέλεσμα αυτού του επηρεασμού είναι ευθέως ανάλογο με την πνευματική ετερότητα του κάθε ποιητή.
Πάντοτε το κοινωνικό περιβάλλον και η ιστορική συγκυρία σημαδεύουν την θεματολογία και την ποιότητα της πνευματικής δημιουργίας. Πρόκειται για την κοσμική ακτινοβολία του «συλλογικού υποκείμενου» που προτιμώ να χαρακτηρίζω συλλογικό δημιουργό, όπου πάντως εμφιλοχωρεί καθοριστικά η προσωπική ετερότητα του καθενός πνευματικού  δημιουργού.
Συχνά με ρωτούν  ποιους αφορά η Ποίηση. Μα, νομίζω, τους πάντες.
Όπως όλες οι τέχνες, έτσι και η αυθεντική Ποίηση μπορεί να αρέσει, να προσλαμβάνεται δηλαδή με το συναίσθημα πολύ πριν γίνει εγκεφαλικώς κατανοητή . Άρα η απόλαυσή της δεν προϋποθέτει την κατοχή μεταπτυχιακών τίτλων,  ειμή μόνον αγαθή προαίρεση και στοιχειώδη κοινωνική παιδεία.
Κάτω από τούτο το πρίσμα, το ποιητικό έργο νοηματοδοτείται στο βαθμό που έχει κάτι να προσφέρει στη συλλογική προσπάθεια προς την επαλήθευση του  κοινοτικού βίου. Άρα, εάν έχει κάποια συναισθηματική σχέση, είναι εκείνη του δημιουργού με το συλλογικό υποκείμενο.
Θυμηθείτε τον Έλιοτ: - «Ποίηση δεν είναι η απελευθέρωση των αισθημάτων, αλλά η   δραπέτευση από τα αισθήματα. Δεν είναι η έκφραση της προσωπικότητας, αλλά η δραπέτευση από την προσωπικότητα. Αλλά θα πρέπει κανείς να έχει αισθήματα και προσωπικότητα, για να θέλει να δραπετεύσει από αυτά».
Θέλω να πω, τελειώνοντας, πως το έργο του καθενός, ιδίως δε το ποιητικό έργο, δεν αποτιμάται με κάποιο αισθηματόμετρο, αλλά με τον βαθμό της αυτοαναίρεσης, της αυταπάρνησης που εκφράζει, εάν εκφράζει, με την δική του αλήθεια, με το μερτικό του στην επαλήθευση του κοινοτικού βίου.

Τρίτη, 26 Σεπτεμβρίου 2017

Ελένη Καραΐνδρου: Τα πρώτα τραγούδια (1969-1972)

Η Ελένη Καραΐνδρου κατά το διάστημα 1967-1975 βρισκόταν στο Παρίσι για μουσικές σπουδές. Η επιστροφή της στα πάτρια συνοδεύτηκε και με την κυκλοφορία του πρώτου και μοναδικού κύκλου τραγουδιών της με τίτλο "Η μεγάλη αγρυπνία" που ερμήνευσε η Μαρία Φαραντούρη.
Ωστόσο πριν από την οριστική επιστροφή της στην Ελλάδα είχε δώσει κάποια πρώτα δείγματα του τραγουδοποιητικού της ταλέντου ηχογραφώντας κατά την τριετία 1969-1972 οκτώ συνολικά τραγούδια, τα πρώτα έξι από τα οποία εκδόθηκαν στην Ελλάδα σε δισκάκια 45 στροφών από την His Master's Voice/Columbia με ερμηνευτές τη Δήμητρα Γαλάνη και τον Μανώλη Μητσιά.
Συγκεκριμένα, το 1969 κυκλοφόρησαν τα δυο πρώτα τραγούδια της συνθέτριας με τη Δήμητρα Γαλάνη, η οποία εκείνη τη χρονιά έκανε την πρώτη της εμφάνιση στην ελληνική δισκογραφία, πρώτα με δυο τραγούδια του Δήμου Μούτση κι αμέσως μετά με τα δυο αυτά τραγούδια της Καραΐνδρου. Πρόκειται για τα τραγούδια: "Μια νύχτα σ' έχασα" και "Ποια πόρτα να χτυπήσω", αμφότερα σε στίχους του Νίκου Γκάτσου. Η συνθέτρια υπογράφει με το συντομευμένο όνομα Ελένη Καρά. Το πρώτο από τα τραγούδια αυτά δεν επανεκδόθηκε ποτέ, ενώ το δεύτερο μπήκε σε δυο νεότερες συλλογές, πρώτα στη συλλογή "Δυο δυο" (1987) και στη συνέχεια στην ψηφιακή συλλογή "Από τους θησαυρούς των 45 στροφών" (1995).
Την επόμενη χρονιά η Ελένη Καραΐνδρου υπέγραψε τέσσερα καινούργια τραγούδια που ερμήνευσε σε δυο 45άρια ο Μανώλης Μητσιάς με δεύτερη φωνή τη Βούλα Γκίκα. Τρία από τα τραγούδια αυτά ("Δεν είναι αυλή να δροσιστείς", "Έλα αύριο βράδυ στις εννιά", "Μαζί σου να την πάρεις δεν μπορείς") είχαν στίχους της ίδιας της συνθέτριας, ενώ το τέταρτο ("Απόψε τα μεσάνυχτα") είχε στίχους και πάλι του Νίκου Γκάτσου. Όλα αυτά τα τραγούδια ενσωματώθηκαν στον πρώτο προσωπικό δίσκο του Μανώλη Μητσιά (1971), αλλά και στη νεότερη ψηφιακή συλλογή του τραγουδιστή "Τραγούδια από τις 45 στροφές" (1998).
Πέρα από τα τέσσερα αυτά λαϊκά τραγούδια, η Ελένη Καραΐνδρου συνεργάστηκε και με τη διάσημη Ελληνίδα τραγουδίστρια Νάνα Μούσχουρη με δυο τραγούδια στη γαλλική γλώσσα, τα οποία περιλήφθηκαν σε δυο δίσκους 33 στροφών με τίτλους "Le tournesol" (1970) και "Un voix" (1972). Tο πρώτο από αυτά ("On ne sait jamais") βασίζεται στη μελωδία του τραγουδιού "Μαζί σου να την πάρεις δεν μπορείς".
Να προσθέσω απλώς ότι η Ελένη Καραΐνδρου πολλά χρόνια αργότερα, το 1986, ηχογράφησε δυο ακόμη ανέξάρτητα τραγούδια με τη φωνή της Μελίνας Τανάγρη ("Το ταγκό του εραστή", "Όλα μπερδεύονται γλυκά"). Όλα τα υπόλοιπα τραγούδια της, που δεν είναι και πολλά, γράφτηκαν αποκλειστικά για τον κινηματογράφο και το θέατρο και κυκλοφόρησαν κατά καιρούς με τα αντίστοιχα soundtrack.


(c) Vinyl 45''/LP | His Master's Voice/Columbia/Fonatana | 1969-1972 | mp3 | Εξώφυλλα & Labels
πηγή: d58/π.Αρτ.

Δευτέρα, 25 Σεπτεμβρίου 2017

Ελένη Καραΐνδρου: Καλή πατρίδα, σύντροφε (1986)

Το 1986 η Ελένη Καραΐνδρου έγραψε τη μουσική για την ταινία του Λευτέρη Ξανθόπουλου "Καλή πατρίδα, σύντροφε". Πρόκειται για μια κοινωνική ταινία που αναφέρεται στο ελληνικό χωριό Μπελογιάννης έξω από τη Βουδαπέστη, όπου κατέφυγαν πολλοί Έλληνες πολιτικοί πρόσφυγες μετά το τέλος του εμφύλιου πολέμου.
Η Ελένη Καραΐνδρου είχε πλέον εδραιώσει την παρουσία της στο πεδίο της κινηματογραφικής μουσικής έχοντας ήδη παρουσιάσει μερικά σπουδαία soundtrack, όπως η "Ρόζα" (1982), η "Τιμή της αγάπης" (1983) και κυρίως το "Ταξίδι στα Κύθηρα" (1984) που σηματοδότησε την έναρξη της μεγάλης συνεργασίας της με τον Θόδωρο Αγγελόπουλο.
Η μουσική της για την ταινία του Λευτέρη Ξανθόπουλου έχει αποκρυσταλλωμένα όλα τα χαρακτηριστικά του γνωστού της ύφους: Μελαγχολικά και αργόσυρτα θέματα, οργανικές αναπτύξεις που φλερτάρουν εμφανώς με τη λόγια γραφή, όλα δοσμένα με εξαιρετική ενορχηστρωτική φροντίδα που αναδεικνύει ανάγλυφα τους λεπτεπίλεπτους και μελωδικούς ηχοχρωματισμούς της μουσικής της.
Η ταινία παρουσιάστηκε σε ελληνικά και ξένα φεστιβάλ και απέσπασε το βραβείο μουσικής στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης. Ήταν η τρίτη βράβευση της συνθέτριας στη Θεσσαλονίκη για την κινηματογραφική της μουσική. Είχαν προηγηθεί οι βραβεύσεις των ταινιών "Ρόζα" (1982) και "Η τιμή της αγάπης" (1983).
Δυστυχώς κι αυτό το soundtrack παραμένει ανέκδοτο στην αυθεντική του μορφή, αν και μέρη του παρουσιάστηκαν στη μεγάλη συναυλία του 1988 στο Ηρώδειο, αλλά και στον ψηφιακό δίσκο Music for Films (1991) της ECM. Άλλωστε σημαντικό μέρος από το κινηματογραφικό έργο της Καραΐνδρου παραμένει εκτός δισκογραφίας. Καταγράφω εδώ μερικούς τίτλους ταινιών: Το χρονικό μιας Κυριακής (1975), Πολεμόντα (1975), Όμορφη πόλη (1979), Ο λιποτάκτης (1988), Τα σημάδια της νύχτας (1989). Θησαυροί μουσικής ομορφιάς ξεχασμένοι σε κάποια στούντιο ή σε κάποια αρχεία που περιμένουν τη δική τους ευκαιρία, για να περάσουν στο φιλόμουσο κοινό.

(c) Ανέκδοτο OST | DVD-rip | 1986 | mp3 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα & φωτό
πηγή: d58 

Κυριακή, 24 Σεπτεμβρίου 2017

Ελένη Καραΐνδρου: Το χρονικό μιας Κυριακής (1975)

Η Ελένη Καραΐνδρου θεωρείται μια από τις σημαντικότερες κινηματογραφικές συνθέτριες σε παγκόσμιο επίπεδο, ενώ οι δίσκοι της κυκλοφορούν στη διεθνή αγορά από τη γερμανική εταιρία ECM, με την οποία συνεργάζεται αποκλειστικά για πάνω από 25 ήδη χρόνια.
Φυσικά η συνθέτρια είναι ταυτισμένη με το κινηματογραφικό έργο του Θόδωρου Αγγελόπουλου, με τον οποίο συμβάδισε καλλιτεχνικά από το 1984 ("Ταξίδι στα Κύθηρα") μέχρι το θάνατό του το 2012, υπογράφοντας συνολικά τη μουσική για οκτώ ολοκληρωμένες ταινίες.
Ωστόσο η πρώτη επαφή της Καραΐνδρου με το πεδίο της κινηματογραφικής μουσικής είχε σημειωθεί πολύ νωρίτερα, στα μέσα της δεκαετίας του '70, όταν έγραψε τη μουσική για την ταινία του Τάκη Κανελλόπουλου "Το χρονικό μιας Κυριακής". Πρόκειται για ένα σπονδυλωτό κοινωνικό δράμα διαποτισμένο με έντονη μελαγχολία και ρομαντική διάθεση, δοσμένο με το γνωστό ποιητικό ύφος του ευαίσθητου σκηνοθέτη. Στην ταινία πρωταγωνίστησαν μεταξύ άλλων οι: Θάνος Τζενεράλης, Πόπη Άλβα, Δώρα Σιτζάνη, Αντώνης Θεοδωρακόπουλος, Τασσώ Καββαδία, Γιώργος Μετσόλης και Γιώργος Λέφας.
Η μουσική συνοδεύει διακριτικά τις αργές κινήσεις της κάμερας τονίζοντας τη μελαγχολική ατμόσφαιρα της ταινίας με λιτές οργανικές πινελιές δοσμένες λιτά από ένα πιάνο, μια κιθάρα και λίγα ακόμη ακουστικά όργανα. Δυστυχώς το πρώτο αυτό soundtrack της Ελένης Καραΐνδρου παραμένει ανέκδοτο.

(c) Ανέκδοτο OST | VHS-rip | 1975 | mp3 | Αυτοσχέδια εξώφυλλα
πηγή: d58

Παρασκευή, 22 Σεπτεμβρίου 2017

Νίκος Μαμαγκάκης: Οι ένοχοι (1966)


Το 1966 ο Νίκος Μαμαγκάκης έγραψε τη μουσική και τα τραγούδια της δραματικής ελληνικής ταινίας "Οι ένοχοι" σε σκηνοθεσία και σενάριο του Κώστα Ασημακόπουλου. Στην ταινία πρωταγωνιστούσαν ο Πέτρος Φυσσούν, η Άννα Φόνσου, ο Κώστας Καζάκος, ο Λάκης Κομνηνός και ο Δημήτρης Μυράτ.
Στην ταινία καταγράφεται για πρώτη φορά η φωνή της πρόσφατα χαμένης τραγουδίστριας Έλενας Κυρανά που ερμηνεύει το τραγουδάκι "Η Μαριώ", το οποίο φυσικά παραμένει ανέκδοτο. Επίσης ο Γιώργος Φέρης ερμηνεύει το τραγούδι "Κραταιά ως θάνατος αγάπη" εμπνευσμένο από τo "Άσμα Ασμάτων" του Σολομώντα. Ακούγονται ακόμα η Άννα Φόνσου (στο τραγούδι "Στου δάσου το νερόμυλο") και ο Πέτρος Φυσσούν.


(c) VHS-rip | Ανέκδοτο | 1966 | wma | Αυτοσχέδιο εξωφυλλάκι
πηγή: π.Αρτ./d58

Πέμπτη, 21 Σεπτεμβρίου 2017

Ο Κώστας Σμοκοβίτης τραγουδά Δερβενιώτη

Ο Κώστας Σμοκοβίτης έλαμψε στο μουσικό στερέωμα για ένα σύντομο χρονικό διάστημα εκεί στα μέσα της δεκαετίας του '70 και στη συνέχεια έσβησε σιγά σιγά, ενώ σήμερα πια έχει δυστυχώς ξεχαστεί εντελώς, έτσι που το όνομά του αμφιβάλλω αν λέει κάτι στη σημερινή γενιά.
Κι όμως, υπήρξε ένας υπέροχος τραγουδιστής με καθαρή και εκφραστικότατη φωνή που ευτύχησε για ένα διάστημα 3-4 ετών να ερμηνεύσει σπουδαία τραγούδια του Μάνου Λοΐζου ("Καλημέρα ήλιε"), του Γιώργου Χατζηνάσιου ("Άσπρο μαύρο"), του Βασίλη Δημητρίου ("Ω, τι κόσμος μπαμπά"), του Απόστολου Καλδάρα ("Για ρεμπέτες και για φίλους"), ακόμη και του Μίκη Θεοδωράκη ("Προδομένος λαός"). Παρόλα αυτά, σ' εκείνο το παραγωγικό του διάστημα ηχογράφησε μόλις έναν όλο κι όλο προσωπικό δίσκο. Ήταν τα "Τραγούδια του καιρού μας" που έγραψε για τη φωνή του ο Σταύρος Κουγιουμτζής το 1977. Κι αυτό ήταν κάτι σαν κύκνειο άσμα του δυστυχώς, γιατί στη συνέχεια βρέθηκε αντιμέτωπος με τη δισκογραφική του εταιρία (Minos), εναντίον της οποίας στράφηκε ακόμη και δικαστικά, για να αποδεσμευτεί από το συμβόλαιό του, δεδομένου ότι δεν αντιμετωπίστηκε όπως θα περίμενε, ίσως επειδή στην εταιρία τότε κυριαρχούσαν κάποιοι πρωτοκλασάτοι αστέρες που ένιωθαν άβολα με την παρουσία άλλων συγκρίσιμων φωνών...
Μετά από τετράχρονη σιωπή ωστόσο ο Κώστας Σμοκοβίτης έκανε μια αξιοπρόσεκτη απόπειρα να επανέλθει στο δισκογραφικό προσκήνιο ηχογραφώντας το 1981 τον δεύτερο προσωπικό του δίσκο με τίτλο "Τριαντάφυλλο κι αγκάθι" που εκδόθηκε από την εταιρία General. Τα τραγούδια του δίσκου έγραψε ένα από τα πλέον κλασικά δίδυμα του λαϊκού μας τραγουδιού, ο Θόδωρος Δερβενιώτης κι ο Κώστας Βίρβος
Ο Δερβενιώτης, όπως ξέρουμε, είχε αφήσει έντονο το αποτύπωμά του στο λαϊκό τραγούδι κατά τις δεκαετίες του '50 και του '60 κυρίως μέσα από τις αξεπέραστες ερμηνείες του Στέλιου Καζαντζίδη. Το ίδιο κι ο πολυγραφότατος στιχουργός Κώστας Βίρβος. Αμφότεροι μετά το '70 συνέχισαν να παράγουν αξιόλογα τραγούδια συνεργαζόμενοι με όλους τους νεότερους τραγουδιστές που κινούνταν στις παρυφές του ορθόδοξου λαϊκού τραγουδιού και πατάγανε γερά στο πεδίο του "έντεχνου". Θυμίζω ότι ο Δερβενιώτης το 1984 μοιράστηκε με τον Σταμάτη Κραουνάκη το δίσκο "Εξ αδιαιρέτου" που τραγούδησε ο Μανώλης Μητσιάς.
Ο δίσκος "Τριαντάφυλλο κι αγκάθι" είναι ένας καθαρά λαϊκός κύκλος τραγουδιών που ερμηνεύεται πολύ πειστικά από τον Κώστα Σμοκοβίτη. Είναι μια σειρά τραγουδιών χωρίς εξάρσεις, χωρίς κάποιο μεγάλο σουξέ, αλλά με μια αξιοπρέπεια και τιμιότητα που δυστυχώς δεν εκτιμήθηκαν στην εποχή τους, με αποτέλεσμα να μην περάσουν στον κόσμο και να ξεχαστούν. Ήταν κάτι σαν τελικό χτύπημα στην άτυχη καριέρα του καλού τραγουδιστή, ο οποίος στη συνέχεια αποσύρθηκε σιγά σιγά, αν και τραγούδησε σποραδικά κάποια τραγούδια του Μιχάλη Τερζή και κάποια άλλα σκόρπια.


(c) LP | General | 1981 | mp3 | Πλήρη Εξώφυλλα
πηγή: Μάκης/d58

Τρίτη, 19 Σεπτεμβρίου 2017

Ευγενία Συριώτη: Μια θάλασσα μικρή (1982)


Δώδεκα χρόνια μετά την έκδοση του δίσκου "Ταξιδεύοντας" (1970) η Ευγενία Συριώτη ηχογραφεί τον δεύτερο και τελευταίο της μέχρι σήμερα προσωπικό δίσκο με τίτλο "Μια θάλασσα μικρή".
Η λογική κι αυτού του δίσκου παραμένει η ίδια κι έτσι το υλικό του περιλαμβάνει κυρίως διασκευασμένα παραδοσιακά τραγούδια από διάφορες περιοχές του κόσμου (Ιταλία, Αγγλία, Σκωτία, Γαλλία, Ισπανία) μαζί με ένα ελληνόφωνο της Καλαβρίας και τρία κλασικά έντεχνα ελληνικά τραγούδια των Γιάννη Σπανού ("Οδός Αριστοτέλους"), Διονύση Σαββόπουλου ("Μια θάλασσα μικρή") και Θάνου Μικρούτσικου ("Η πιο όμορφη θάλασσα")
Η ενορχήστρωση αυτή τη φορά είναι πλουσιότερη και περιλαμβάνει πιάνο, ακκορντεόν, φυσαρμόνικα, βιολί, μαντολίνο και κιθάρα. Τη διασκευή και ενορχήστρωση επιμελήθηκε ο Κώστας Γεωργίου. Στα φωνητικά συμμετέχουν η Σόνια Θεοδωρίδου και ο Οδυσσέας ΠαυλόπουλοςΌμορφες, χαμηλόφωνες και γεμάτες λυρισμό ερμηνείες που αξίζουν έστω και την ετεροχρονισμένη μας προσοχή. Την παραγωγή του δίσκου έκανε η Εταιρεία Προστασίας Σπαστικών.


(c) LP | EMI | 1982 | mp3 | Εξώφυλλα
πηγή: d58/R.rva