Οδυσσέας Ελύτης, Μίκης Θεοδωράκης: Το Άξιον Εστί (σουηδική έκδοση, 1980)

Συμπληρώνονται σήμερα 30 χρόνια από το θάνατο του κορυφαίου Έλληνα ποιητή Οδυσσέα Ελύτη (1911-1996), ο οποίος έφυγε από τη ζωή στις 18 Μαρτίου 1996 αφήνοντας πίσω του μια βαριά ποιητική παρακαταθήκη σφραγισμένη μάλιστα με τη διεθνή αναγνώριση που επικυρώθηκε με το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1979. 

Έχουμε μιλήσει επανειλημμένα για το σπουδαίο έργο του ποιητή και για τη δυναμική παρουσία του στην ελληνική δισκογραφία μέσα από τις δεκάδες μελοποιήσεις ολοκληρωμένων ποιητικών του κύκλων ή και σκόρπιων ποιημάτων του, ώστε δε βρίσκω το λόγο να τα επαναλάβουμε πάλι εδώ. Αν βέβαια κάτι ξεχωρίζει λίγο περισσότερο μέσα σ' αυτό το ανεκτίμητο θησαυροφυλάκιο είναι η επική ποιητική σύνθεση «Το Άξιον Εστί» που εκδόθηκε το 1959 από τον εκδοτικό οίκο Ίκαρος και στάθηκε ο βασικός λόγος για την απονομή του μεγάλου βραβείου της Σουηδικής Ακαδημίας. 

Θα χτίσουμε λοιπόν το μικρό μας αφιέρωμα στον ποιητή πάνω σ' αυτό το εμβληματικό αριστούργημα, το οποίο αξιώθηκε μιας εξίσου εμβληματικής μελοποίησης από τον Μίκη Θεοδωράκη σε μορφή λαϊκού ορατορίου, η οποία ξεκίνησε στο Παρίσι το 1960 και ολοκληρώθηκε στην Αθήνα το 1963, για να γνωρίσει την πρώτη δημόσια εκτέλεσή του στις 24 Μαΐου 1964 για λογαριασμό του ΡΙΚ της Κύπρου, ενώ λίγους μήνες αργότερα, στις 19 Οκτωβρίου 1964, παρουσιάστηκε και στην Αθήνα στο Θέατρο Rex με τους βασικούς συντελεστές (Γρηγόρης Μπιθικώτσης, Μάνος Κατράκης, Θεόδωρος Δημήτριεφ, Χορωδία Θάλειας Βυζαντίου) που συμμετείχαν και στην ιστορική πρώτη δισκογραφική έκδοση του έργου που κυκλοφόρησε την ίδια χρονιά από την EMI Columbia.

Το αφιέρωμά μας λοιπόν περιλαμβάνει τέσσερις έγκυρες μεταγενέστερες επανεκτελέσεις του έργου, δύο ξένες (μία σουηδική και μία γερμανική) και δύο ελληνικές (σε ζωντανή ηχογράφηση). Η πρώτη από αυτές είναι η λεγόμενη «σουηδική» και έχει ένα ιδιαίτερο ιστορικό ενδιαφέρον, αφού πρόκειται για την εκτέλεση που παρουσιάστηκε κατά την τελετή απονομής του Νόμπελ στον ποιητή και ηχογραφήθηκε λίγο αργότερα (26 Νοεμβρίου 1979) στην Stocholm Konserthaus της Σουηδίας. Η εκτέλεση έγινε στη σουηδική γλώσσα σε μετάφραση του Ingemar Rhedin με Σουηδούς καλλιτέχνες και ορχήστρα, ενώ ο δίσκος εκδόθηκε το 1980 και ανατυπώθηκε για την ελληνική αγορά από τη Lyra. Τα φωνητικά μέρη αποδίδουν οι Björn Thulin και Rolf Leanderson, ενώ αφηγητής είναι ο Björn Gedda. Μπουζούκι παίζουν ο Ale Moller και ο Χρήστος Μητρέντζης. Συμμετέχουν οι ορχήστρες Göteborgs Ungdomssymfoniorkester και Konserthuset, Stockholm, καθώς και η χορωδία Collegium Musicum υπό τη διεύθυνση του Sam Claeson. 

Μίμης Πλέσσας: Δημήτρης Ποταμίτης (2009)

Θα κλείσουμε κάπου εδώ αυτόν τον κύκλο με τη θεατρική μουσική του Μίμη Πλέσσα επιστρέφοντας στον άνθρωπο που μας έδωσε την αφορμή γι' αυτό το αφιέρωμα, τον σπουδαίο θεατράνθρωπο Δημήτρη Ποταμίτη (1945-2003), με τον οποίο ο μεγάλος συνθέτης είχε πολύχρονη και ιδιαίτερα γόνιμη συνεργασία, όπως είδαμε άλλωστε στην παρουσίαση του δίσκου με τη μουσική της παράστασης «Η φάρμα των ζώων». Το άλμπουμ «Δημήτρης Ποταμίτης», ενταγμένο στη θεατρική σειρά των αφιερωμάτων της Legend στον Μίμη Πλέσσα, περιλαμβάνει τη μουσική που έγραψε ο συνθέτης για δυο θεατρικές παραστάσεις που σκηνοθέτησε ο Δημήτρης Ποταμίτης. 

Η πρώτη από αυτές ήταν η θεατρικοποιημένη διασκευή του μυθιστορήματος «Το πορτρέτο του Ντόριαν Γκρέι», του μοναδικού που έγραψε ο μεγάλος Ιρλανδός δραματουργός Όσκαρ Ουάιλντ, το οποίο δημοσιεύτηκε το 1890, σε μια εποχή που αντιμετώπισε έντονες αντιδράσεις από τη συντηρητική βικτωριανή ηθική για το τολμηρό του περιεχόμενο, τον περίφημο αρχετυπικό μύθο του πορτρέτου και της αναζήτηση της αιώνιας νεότητας, όπως το μακρινό του πρότυπο, ο Φάουστ του Γκαίτε, στις αρχές του ίδιου αιώνα. Το έργο ανέβηκε από το Θέατρο Έρευνας του Δημήτρη Ποταμίτη κατά την περίοδο 1976-1977 σε θεατρική διασκευή Ροζίτας Σώκου, ενώ στη συνέχεια παίχθηκε και στο Θέατρο της Δευτέρας του ΕΙΡΤ κι εντάχθηκε και στη σειρά εκπομπών Από το Ελληνικό και Ξένο Δραματολόγιο της Ελληνικής Ραδιοφωνίας, όπου μεταδόθηκε τον Ιούλιο του 1977. Συμμετείχαν οι ηθοποιοί: Δημήτρης Ποταμίτης, Τρύφων Καρατζάς, Άννα Αδριανού, Πάνος Χατζηκουτσέλης, Χρήστος Κωνσταντόπουλος, Γιώργος Χριστοδούλου, Μάκης Ρευματάς. Εδώ ακούμε ένα μέρος της ατμοσφαιρικής μουσικής που συνέθεσε ο Μίμης Πλέσσας με τον Δημήτρη Ποταμίτη να αποδίδει τα αφηγηματικά μέρη.

Το δεύτερο έργο είναι ο «Γάμος του Φίγκαρο», μια παλιά κωμωδία σε μορφή τριλογίας που έγραψε το 1778 ο Γάλλος θεατρικός συγγραφέας Μπομαρσέ εμπνέοντας μάλιστα δύο δημοφιλέστατες κωμικές όπερες, μία του Μότσαρτ («Οι γάμοι του Φίγκαρο») και μία του Ροσίνι («Ο κουρέας της Σεβίλλης»). Ο Δημήτρης Ποταμίτης διασκεύασε το έργο στα ελληνικά κι εγραψε τους στίχους των τραγουδιών που έντυσε μουσικά ο Μίμης Πλέσσας για την παράσταση του έργου, το οποίο παρουσιάστηκε στο Θέατρο Λυκαβηττού τον Ιούλιο του 1981 στα πλαίσια του Φεστιβάλ Αθηνών. Τα τραγούδια ερμήνευσαν οι ηθοποιοί της παράστασης.

Μίμης Πλέσσας: Το παλκοσένικο ανθεί, αρ.2 (2009)

Σήμερα θα σταθούμε στο δεύτερο άλμπουμ με τίτλο «Το παλκοσένικο ανθεί» (αρ. 2) που εξέδωσε η Legend το 2009, πάντα με μουσική για το θέατρο του μεγάλου συνθέτη Μίμη Πλέσσα. 

Το άλμπουμ περιλαμβάνει μουσική του συνθέτη για δύο ακόμη θεατρικές παραστάσεις, από τις οποίες παλιότερη είναι το έργο «Ουτοπία» σε κείμενο και στίχους του Κώστα Βίρβου, το οποίο μάλιστα εκδόθηκε αμέσως και σε αυτοτελή έκδοση το 1976 από την EMI Columbia. Εδώ ο Βίρβος εμπνέεται από τα διαχρονικά αρχέτυπα της φαντασιακής λογοτεχνίας, όπως η «Ατλαντίδα» και η «Πολιτεία» του Πλάτωνα και η «Νεφελοκωκκυγία» του Αριστοφάνη, αλλά και η νεότερη «Ουτοπία» του Thomas Mor και η μελλοντολογική λογοτεχνία του Ιουλίου Βερν ως το εφιαλτικό «1984» του George Orwell. Η μουσική του Μίμη Πλέσσα μας χαρίζει μια εμπνευσμένη ποπ όπερα που ερμηνεύουν οι ηθοποιοί και τραγουδιστές της παράστασης, όπως:  Βάσια Ζήλου, Αλέξης (Κώστας Μπίγαλης), Χρήστος Γριτσόπουλος, Ιορδάνης Χατζηιωάννου, Σοφία Χρήστου και Μηνάς Κωνσταντόπουλος.

Το δεύτερο έργο του άλμπουμ είναι και πάλι μια παιδική θεατρική παράσταση με τίτλο «Το παραμύθι με τα αινίγματα» (ή: «Η βασίλισσα με τα αινίγματα») βασισμένο σε κέιμενο του Γιώργου Οικονομίδη που αφηγείται την ιστορία ενός φιλομαθούς παλικαριού που ξεκινά μια σειρά περιπλανήσεων, ώσπου ανακαλύπτει τον έρωτα προσπαθώντας να κατακτήσει μια πριγκίπισσα. Το κείμενο διασκεύασε κατάλληλα και σκηνοθέτησε ο Μανούσος Μανουσάκης σε συνεργασία με το θεατρικό σχήμα Θίασος του Ονείρου, ένα σχήμα που είχε μια ενδιαφέρουσα θεατρική δραστηριότητα κατά τις δεκαετίες του '80 και '90 επικεντρωμένο κυρίως στο παιδικό και μουσικό θέατρο. Τα αφηγηματικά μέρη του έργου αποδίδει η Δέσποινα Μανουσάκη, ενώ τραγουδούν κι εδώ οι ηθοποιοί της παράστασης: Δημήτρης Πετρόπουλος, Τζώνυ Θεοδωρίδης, Κώστας Πανουργιάς, Κατερίνα Γούναρη, Γωγώ Κώνστα και Ευαγγελία Βαλσαμά. 

Μίμης Πλέσσας: Το παλκοσένικο ανθεί (2009)

Με τίτλο «Το παλκοσένικο ανθεί» εκδόθηκαν δύο ψηφιακά άλμπουμ μέσα στο 2009 από τη Legend με θεατρική μουσική του Μίμη Πλέσσα. Το πρώτο από τα άλμπουμ αυτά περιλαμβάνει μουσική που συνέθεσε ο πολυγραφότατος συνθέτης για δύο παιδικές παραστάσεις που παρουσιάστηκαν κατά την περίοδο 1982-1983 από τον θεατρικό όμιλο Θίασος 81. 

Εδώ αξίζει να επισημάνουμε ότι το συγκεκριμένο θεατρικό σχήμα δημιουργήθηκε το 1981 με πρωτεργάτες τους ηθοποιούς Νανά Νικολάου, Νίκο Δαφνή και Γιώργο Μιχαλάκη σε μια προσπάθεια ανεξάρτητης δραστηριότητας στο χώρο του παιδικού θεάτρου που είχε συνεχή παρουσία για πάνω από είκοσι χρόνια και είχε συνεργασίες με εκλεκτούς συγγραφείς, όπως ο Ευγένιος Τριβιζάς, αλλά και συνθέτες, όπως ο Νότης Μαυρουδής, ο Μίμης Πλέσσας, ο Σάκης Τσιλίκης, ο Μίνως Μάτσας κ.ά..

Ο δίσκος λοιπόν καταγράφει την πλούσια μουσική του Μίμη Πλέσσα για τις παιδικές παραστάσεις «Ο Μάγος του Οζ» και «Μια φορά κι ένα νερό». Και οι δυο παραγωγές ήταν πλημμυρισμένες με τραγούδια βασισμένα σε στίχους του παλιού αγωνιστή και ποιητή Δημήτρη Ραβάνη-Ρεντή (1925-1996). Το έργο «Ο Μάγος του Οζ» φυσικά αποτελεί θεατρική διασκευή του παιδικού μυθιστορήματος του Lyman Frank Baum που γράφτηκε το 1900, ενώ το 1939 έγινε η βάση του ομώνυμου χολιγουντιανού μιούζικαλ με σκηνοθεσία του Βίκτορ Φλέμινγκ και πρωταγωνίστρια τη Τζούντι Γκάρλαντ. Στη μουσική της παράστασης ο συνθέτης συνεργάστηκε με τον γιο του Αντώνη Πλέσσα. Τα τραγούδια ερμηνεύουν οι ηθοποιοί της παράστασης, όπως: Τάκης Χρυσούλης, Βασίλης Καΐλας, Νανά Νικολάου, Νίκος Δαφνής και Αλίκη Αλεξανδράκη. Η μουσική του έργου πρωτοκυκλοφόρησε σε ανεξάρτητη έκδοση το 1982 από την ετικέτα Ρυθμός.

Μίμης Πλέσσας: Μάγεψέ με κι άσε με να ονειρευτώ (2009)

Άλλη μια σημαντική έκδοση της Legend με θεατρική μουσική του Μίμη Πλέσσα στο πλαίσιο της μεγάλης σειράς που έδωσε στην κυκλοφορία το 2009 η συγκεκριμένη δισκογραφική εταιρεία έχει σήμερα το λόγο. Με γενικό τίτλο «Μάγεψέ με κι άσε με να ονειρευτώ» η έκδοση μας προσφέρει τη μουσική για δύο θεατρικές παραστάσεις βασισμένες σε κείμενα αρχαίων ποιητών, του νεότερου ρήτορα και σατιρικού συγγραφέα Λουκιανού (2ος αι. μ.Χ.) και του κορυφαίου δραματικού ποιητή της κλασικής Αθήνας Αισχύλου (5ος αι. π.Χ.).

Το πρώτο μέρος της έκδοσης περιλαμβάνει το έργο «Λουκιανού διάλογοι», βασισμένο σε ευφάνταστα κείμενα του Λουκιανού στην εύστοχη νεοελληνική απόδοση-διασκευή του λαϊκού στιχουργού Κώστα Βίρβου. Το έργο ανέβηκε στο Θέατρο Άννας Συνοδινού στο Λυκαβηττό το καλοκαίρι του 1979 στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών σε σκηνοθεσία του Δημήτρη Μαλαβέτα με τη συμμετοχή μιας πλειάδας εκλεκτών ηθοποιών και τραγουδιστών, όπως: Δημήτρης Μαλαβέτας, Δημήτρης Ψαριανός, Μαρία Τζομπανάκη, Πέμυ Ζούνη, Δήμητρα Χατούπη, Σάκης Μπουλάς, Κώστας Μπίγαλης, Κατιάνα Μπαλανίκα, Σοφία Σεϊρλή, Μέμη Σπυράτου και πολλοί άλλοι. Στη γυναικεία μάλιστα χορωδία έχουμε ονόματα όπως της Ξανθίππης Καραθανάση, της Σοφίας Βόσσου, της Ελίνας Παπανικολάου και της Κλεοπάτρας. Τα τραγούδια της παράστασης έγραψε ο Μίμης Πλέσσας στη δεύτερη μάλιστα δουλειά του πάνω σε κείμενα του Λουκιανού με τη συνεργασία του Κώστα Βίρβου, αφού είχε προηγηθεί ο κύκλος «Λουκιανού Νεκρικοί Διάλογοι» (1974). Αξιοσημείωτο είναι ότι και τα τραγούδια της παράστασης «Λουκιανού διάλογοι» εκδόθηκαν επίσης σε δίσκο το 1979 από τη Lyra.

Η έκδοση συμπληρώνεται με τη μουσική του Μίμη Πλέσσα για μία παράσταση της τραγωδίας «Επτά επί Θήβας» του Αισχύλου που διδάχθηκε το 467 π.Χ. και κέρδισε το πρώτο βραβείο. Η συγκεκριμένη παράσταση ανέβηκε τη σεζόν 1986-1987 σε μετάφραση και σκηνοθεσία του Δημήτρη Βλάσση γνωρίζοντας μεγάλη επιτυχία, ενώ αξιώθηκε και διεθνούς περιοδείας. Η πλούσια μουσική του Μίμη Πλέσσα περιλαμβάνει μια σειρά χορωδιακών τραγουδιών που αποδίδουν ηθοποιοί της παράστασης.

Μίμης Πλέσσας: Στιγμές θεάτρου, αρ.1 (2009)

Από την ίδια σειρά της Legend με μουσική και τραγούδια για τον κινηματογράφο και το θέατρο του χαλκέντερου συνθέτη Μίμη Πλέσσα εκδόθηκε το 2009 και το θεατρικό άλμπουμ «Στιγμές Θεάτρου», αρ.1, με τη μουσική για θεατρικές παραστάσεις του 1975, ένα χρόνο μετά τη Μεταπολίτευση, όταν ο συνθέτης βρισκόταν στο απόγειο του δημιουργικού του οίστρου συνεχίζοντας να γράφει ακατάπαυστα μουσική για τον κινηματογράφο, αλλά και αλλεπάλληλους κύκλους τραγουδιών παράλληλα με τη σταθερή ενασχόλησή του με τη θεατρική σκηνή, η οποία παρέμενε κατά κανόνα έξω από τα φώτα της δημοσιότητας.

Ο δίσκος περιλαμβάνει κυρίως τη μουσική και τα τραγούδια της δίπρακτης μουσικής επιθεώρησης «Ο γενικός γραμματεύς», μιας παλιάς μουσικής κωμωδίας που είχε γράψει το 1893 ο Ηλίας Καπετανάκης (1858-1922). Η παράσταση ανέβηκε το 1975 στο Εθνικό Θέατρο σε σκηνοθεσία Ντίνου Δημόπουλου, σκηνικά και κοστούμια του Γιάννη Μιγάδη και χορογραφία της Μαρίας Χορς. Στη διανομή των ρόλων συμμετείχαν εκλεκτοί ηθοποιοί του Εθνικού Θεάτρου, όπως ο Γιάννης Αργύρης, ο Βασίλης Κανάκης, η Μιράντα Ζαφειροπούλου, ο Θόδωρος Μορίδης, ο Νάσος Κεδράκας, ο Γιώργος Τσιτσόπουλος και ο Δημήτρης Μαλαβέτας. Η μουσική επένδυση του έργου από τον Μίμη Πλέσσα είναι πλημμυρισμένη από τραγούδια σε στίχους του Ντίνου Δημόπουλου που ερμηνεύουν οι ηθοποιοί της παράστασης.

Συμπληρωματικά ο δίσκος περιλαμβάνει κι ένα μικρό μέρος (ένα οργανικό θέμα και δυο σύντομα τραγουδάκια) από τη μουσική του συνθέτη για την παράσταση της κλασικής κωμωδίας του αρχαίου κωμωδιογράφου Μένανδρου (4ος αι. π.Χ.) «Ο δύσκολος», της μοναδικής που σώζεται πλήρης από το τεράστιο έργο του ποιητή, η οποία παίχτηκε στα Λήναια το 316 π.Χ. Το έργο ανέβηκε στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος το 1975 σε σκηνοθεσία Μιχάλη Μπούχλη και σκηνικά και κοστούμια επίσης του Γιάννη Μιγάδη, όπως και στην προηγούμενη παράσταση που προαναφέραμε. Έπαιξαν οι ηθοποιοί Βασίλης Γκόπης, Δημήτρης Ναζίρης, Πόπη Άλβα, Γιώργος Λέφας, Γιώργος Βλαχόπουλος και άλλοι. Τα δυο τραγούδια της παράστασης που έχουν περιληφθεί στο δίσκο ερμηνεύουν οι ίδιοι οι ηθοποιοί.

Μίμης Πλέσσας, Δημήτρης Ποταμίτης: Η φάρμα των ζώων (2009)

Σαν σήμερα, πριν από 81 χρόνια, στις 13 Μαρτίου 1945 γεννήθηκε στη Λεμεσσό της Κύπρου ο σπουδαίος θετράνθρωπος Δημήτρης Ποταμίτης (1945-2003), ο οποίος μεγάλωσε στην Αμμόχωστο κι εγκαταστάθηκε από το 1962 στην Αθήνα για σπουδές στη φιλοσοφική σχολή και στη δραματική σχολή του Εθνικού Θεάτρου, όπου αξιώθηκε να έχει δασκάλους μεταξύ άλλων την Κατίνα Παξινού και τον Άγγελο Τερζάκη, ενώ στη συνέχεια είχε την ευκαιρία να αναπτύξει μια ζηλευτή θεατρική δραστηριότητα, αρχικά πλάι σε μυθικά πρόσωπα, όπως ο Μάνος Κατράκης, η Κατίνα Παξινού, ο Θάνος Κωτσόπουλος και η Έλσα Βεργή, για να εδραιώσει την παρουσία του στο θεατρικό γίγνεσθαι της πρωτεύουσας από το 1972 και μετά μέσα από την ίδρυση του περίφημου Θεάτρου Έρευνας, όπου σκηνοθέτησε επί τριάντα σχεδόν συνεχή χρόνια δεκάδες κλασικά έργα του ελληνικού και διεθνούς ρεπερτορίου.

Το αλληγορικό αριστούργημα του Τζορτζ Όργουελ «Η φάρμα των ζώων» (γραμμένο το 1945) σε θεατρική διασκευή του Πίτερ Χολ ανέβηκε στη σκηνή του Εθνικού Θεάτρου (Κοτοπούλη) κατά τη σεζόν 1993-1994 σκηνοθετημένο από τον Δημήτρη Ποταμίτη με τη συμμετοχή σπουδαίων ηθοποιών, όπως: Μαρία Αλκαίου, Γιώργος Μούτσιος, Βιβέτα Τσιούνη, Σπύρος Φασιανός, Γιώργος Μπαγιώκης, Μαρία Σκουλά και άλλοι. Τη μουσική και τα τραγούδια της παράστασης έγραψε ο Μίμης Πλέσσας και τα ερμήνευσε ο επταμελής Χορωδία Φίλων της Μοντέρνας Μουσικής του Δημήτρη Παπαδημητρίου. Την ελληνική απόδοση του κειμένου έκανε ο Ερρίκος Μπελιές, ενώ τα αφηγηματικά μέρη της παράστασης απέδωσαν ο συνθέτης και η σύζυγός του Λουκίλα Καρρέρ. 

Το μουσικό υλικό της παράστασης εκδόθηκε για πρώτη φορά σε ψηφιακό δίσκο το 2009 ενταγμένο στη μεγάλη διπλή σειρά Μουσική και τραγούδια του Μίμη Πλέσσα (μία για τον κινηματογράφο και μία για το θέατρο) που εξέδωσε η δισκογραφική εταιρεία Legend ως δεύτερο μέρος της ενότητας Στιγμές Θεάτρου.

Γιώργος Μαρίνος: Πορτρέτο (1980)

Έφυγε χθες από τη ζωή ο Γιώργος Μαρίνος (1939-2026), ένας πολυσχιδής και πολυτάλαντος καλλιτέχνης, ηθοποιός, ερμηνευτής και χαρισματικός σόουμαν, ο οποίος σπούδασε υποκριτική στη δραματική σχολή του Εθνικού Θεάτρου και του Γιώργου Θεοδοσιάδη, ενώ την πρώτη επίσημη εμφάνισή του έκανε το 1962 συμμετέχοντας ως ηθοποιός και τραγουδιστής στην ιστορική παράσταση «Οδός Ονείρων», όπου αξιώθηκε να ερμηνεύσει το ομότιτλο τραγούδι του Μάνου Χατζιδάκι στην πρώτη του εκτέλεση. Παράλληλα είχε αρχίσει να εμφανίζεται σποραδικά και στον ελληνικό κινηματογράφο σε ταινίες, όπως: «Η αυγή του θριάμβου» (1960), «Ο τρίτος δρόμος» (1963), «Για τη καρδιά της ωραίας Ελένης» (1967), «Όμορφες μέρες» (1970) κ.ά. Την απόλυτη πάντως καταξίωση γνώρισε κατά τη δεκαετία του '70 μέσα από την πολύχρονη συνεχή παρουσία του στη μπουάτ Μέδουσα ως ευρηματικός σόουμαν, πρωτοπόρος του είδους του στην Ελλάδα, αλλά και με προγράμματα στην τηλεόραση.

Ο Γιώργος Μαρίνος διέθετε πολύ εκφραστική φωνή κι αυτό τον βοήθησε να έχει μια ιδιαίτερα εκτεταμένη δισκογραφική παρουσία είτε με σκόρπια 45άρια (κατά τη δεκαετία του '60), είτε με ζωντανές ηχογραφήσεις, αλλά και αρκετές προσωπικές δουλειές ή συμμετοχές σε δουλειές διαφόρων συνθετών. Οι πιο αξιόλογοι δισκογραφικοί του σταθμοί ήταν οι εξής: «Μια ζωντανή παρουσίαση» (1970), «Σκηνές και εικόνες» (1972), «Παράσταση» και «Λουκιανού Νεκρικοί Διάλογοι» (1974), «Η αγωγή του πολίτου» (1975), «Ροζ προκηρύξεις» (1976), «Τα χαμένα χρόνια» (1977), «Γιώργος Μαρίνος» (1979), «Ό,τι ανεβαίνει κατεβαίνει» (1982), «Μόνο άντρες» (1983), «Στον αστερισμό της Μέδουσας» (1984), «Αυτός ο Γιώργος» (1991) και «Ο παίκτης» (1993).

Από τη γόνιμη συνεργασία του Γιώργου Μαρίνου με τη δισκογραφική εταιρεία Polydor (Philips) κατά το διάστημα 1970-1974 ανθολογήθηκαν μερικές χαρακτηριστικές ερμηνευτικές στιγμές  του κι αποτέλεσαν το υλικό ενός «Πορτρέτου» του που εξέδωσε η εταιρεία το 1980. Το άλμπουμ περιλαμβάνει δεκατέσσερα τραγούδια σε πρώτη ή δεύτερη εκτέλεση, από τα οποία σχεδόν τα μισά είναι ζωντανά ηχογραφημένα και προέρχονται από το δίσκο «Μια ζωντανή παρουσίαση» (1970). Πρόκειται για συνθέσεις του Μάνου Χατζιδάκι, του Γιώργου Κριμιζάκη, του Βασίλη Κουμπή, του Δημήτρη Νήρα και του Γιώργου Δασκαλόπουλου. Περιλαμβάνονται επίσης τραγούδια του μακροχρόνιου συνεργάτη του Νίκου Δανίκα από το άλμπουμ «Σκηνές και εικόνες» (1972), καθώς και του Μίμη Πλέσσα από το δίσκο «Λουκιανού Νεκρικοί Διάλογοι» (1974), αλλά και σκόρπια τραγούδια (κυρίως από τις 45 στροφές) του Γιάννη Σπανού, του Άκη Πάνου και του Γιάννη Μαρκόπουλου. Σε κάποια τραγούδια συμμετέχει ως δεύτερη φωνή η Κατιάνα Μπαλανίκα.

Δόμνα Σαμίου: Σουραύλι (1974)

Από το 1973 η Δόμνα Σαμίου ξεκίνησε την αποκλειστική της συνεργασία με τη μεγάλη δισκογραφική εταιρεία EMI Columbia, η οποία κάλυψε ολόκληρη τη δεκαετία του '70 και στάθηκε ιδιαίτερα γόνιμη με μια σειρά προσωπικών δίσκων ιστορικής πια σημασίας, πάντα επικεντρωμένων βέβαια στην παραδοσιακή μας μουσική. Ο πρώτος καρπός αυτής της συνεργασίας υπήρξε το σπουδαίο άλμπουμ «Έχε γεια Παναγιά» και ακολούθησε την επόμενη χρονιά ο δίσκος «Σουραύλι», ο οποίος μάλιστα είχε και διεθνή διανομή με μια γαλλική επανέκδοση στο πλαίσιο της σειράς της Columbia "Great Solos" (1975).

Όπως λέγαμε και χθες, η Δόμνα Σαμίου δεν περιορίστηκε στο ρόλο της ερμηνεύτριας που την έκανε γνωστή κι αγαπημένη σε ολόκληρο τον ελληνισμό, αλλά από πολύ νωρίς επιδόθηκε στη μελέτη, καταγραφή και συλλογή παραδοσιακού υλικού απ' όλη την Ελλάδα λειτουργώντας ως συστηματική μουσικολόγος και συχνά δημοσιοποιώντας τους καρπούς των ερευνών της μέσα από αμέτρητες ραδιοφωνικές παραγωγές που είχε αρχίσει να επιμελείται και να παρουσιάζει ήδη από τη δεκαετία του '50. Η συγκεκριμένη λοιπόν έκδοση ανήκει σ' αυτή την πτυχή της δραστηριότητάς της, αφού έχουμε να κάνουμε αποκλειστικά με οργανικό υλικό χωρίς την ανάγκη φωνητικής ερμηνείας, παρά μονάχα με δεξιοτέχνες παραδοσιακών οργάνων που η ίδια επέλεξε, εναρμόνισε και διηύθυνε. Ειδικότερα μάλιστα έχουμε να κάνουμε με σκοπούς χορευτικούς ή καθιστικούς που έχουν για κεντρικό ηχητικό φορέα τον «αυλό» στις ποικίλες εκδοχές του, δηλαδή τη φλογέρα (σουραύλι), το κλαρίνο, τη γκάιντα, τη μαντούρα, την πίπιζα κια άλλα. Έχουν επιλεγεί σκοποί από τη Μακεδονία (Φλώρινα), τη Θράκη, τη Θεσσαλία, τη Ρούμελη, την Κρήτη, τα Δωδεκάνησα και τη Σμύρνη.

Σε ένα τέτοιο δίσκο προφανώς οι κύριοι πρωταγωνιστές είναι οι σολίστες των παραδοσιακών οργάνων που συνεργάστηκαν με τη Δόμνα Σαμίου. Φλογέρα και πίπιζα παίζει ο Αριστείδης Βασιλάρης, κλαρίνο ο Κυριάκος Κωστούλας, καβάλι και γκάιντα ο Θεόδωρος Κεκές, μαντούρα ο Αντώνης Περιστέρης, κανονάκι ο Νίκος Στεφανίδης, σαντούρι ο Αριστείδης Μόσχος, βιολί ο Αλέκος Αραπάκης, λαούτο ο Σταύρος Αδριανός, νταούλι ο Ηλίας Βασιλάκης και τουμπελέκι ο Μαθιός Μπαλαμπάνης. Το καλαίσθητο εξώφυλλο επιμελήθηκε ο ζωγράφος Ράλλης Κοψίδης.