Δόμνα Σαμίου: Στης πικροδάφνης τον ανθό (1976)

Η εμβληματική θεραπαινίδα της ελληνικής παράδοσης Δόμνα Σαμίου (1928-2012) έφυγε από τη ζωή σαν σήμερα, στις 10 Μαρτίου 2012, αφήνοντας πίσω μια βαριά παρακαταθήκη μέσα από τη συστηματική και ισόβια σχεδόν ενασχόλησή της με τους θησαυρούς του παραδοσιακού μας τραγουδιού είτε ως μελετήτρια και συλλέκτρια, είτε ως ερμηνεύτρια, είτε και ως παραγωγός αμέτρητων ραδιοφωνικών εκπομπών από τα μέσα της δεκαετίας του '50 που έκανε την επίσημη εμφάνισή της στα μουσικά μας πράγματα. Η πρώτη ολοκληρωμένη της δισκογραφική δουλειά με τίτλο «Ταξίδι στην Ελλάδα» εκδόθηκε το 1964, ενώ από τις αρχές της επόμενης δεκαετίας είχε συνεχή δισκογραφική παρουσία, αρχικά με ιστορικά άλμπουμ, όπως τα «Έχε γεια Παναγιά» (1973), «Σουραύλι» (1974), «Ελληνικά κάλαντα» (1974), «Στης πικροδάφνης τον ανθό» (1976) και «Ξενιτεμένο μου πουλί» (1979), και στη συνέχεια με πάμπολλες άλλες ηχογραφήσεις σε στούντιο ή ζωντανά από συναυλίες της, συνήθως με θεματικό χαρακτήρα.

Μία τέτοια σημαντική δισκογραφική κατάθεση της Δόμνας Σαμίου αποτελεί και το άλμπουμ «Στης πικροδάφνης τον ανθό» που εκδόθηκε το 1976 από την EMI Columbia. Το περιεχόμενό του είναι ένα μικρό απάνθισμα παραδοσιακών τραγουδιών από διάφορες περιοχές της ελληνικής επικράτειας με την ιστορική της έννοια, όπως: Ήπειρος, Δωδεκάνησα και Κάρπαθος, Κρήτη, Μακεδονία, Μυτιλήνη, Κύπρος, Νάξος και Κυκλάδες. Η επιλογή καλύπτει όχι μόνο γεωγραφικά, αλλά και μουσικολογικά ένα ευρύ φάσμα της ελληνικής παράδοσης με μια ποικιλία ρυθμών και θεμάτων που εντάσσονται ωστόσο αρμονικά σε ένα ομοιογενές σύνολο. Τραγούδια ερωτικά, αλλά και περιπαικτικά, άλλοτε επίσης αφηγηματικά (σαν τις παλιές παραλογές) ή ηρωικού περιεχομένου, τα οποία αποδίδει σεμνά και τελετουργικά η ίδια η Δόμνα Σαμίου με λιτή οργανική συνοδεία αυθεντικών παραδοσιακών οργάνων (κλαρίνο, ούτι, σαντούρι, βιολί, λαούτο, νταούλι, ντέφι) ή ακόμη και χωρίς οργανική συνοδεία σεβόμενη την αυθεντική τους μορφή, όπως επέζησαν στους τόπους καταγραφής τους.

Εκτός από την ίδια τη Δόμνα Σαμίου σε κάποια τραγούδια συμμετέχουν ερμηνευτικά ο Μανώλης Φιλιππάκης και ο Χρίστος Σίκκης μαζί με οκταμελή χορωδία, μέλος της οποίας είναι και ο γνωστός χατζιδακικός ερμηνευτής Ευτύχιος Χατζηττοφής. Κλαρίνο παίζει ο Ναπολέων Σααδεδήν, ούτι ο Πέτρος Καλύβας, βιολί ο Αλέκος Αραπάκης, σαντούρι ο Αριστείδης Μόσχος, λαούτο ο Δημήτρης Νομικός, νταούλι ο Γιώργος Ψαθάς και ντέφι ο Χρήστος Λήτος. Το εξώφυλλο του δίσκου κοσμεί έργο του λαϊκού ζωγράφου Σταμάτη Λαζάρου.

© CD | EMI Columbia | 1976 | Πηγή: d58