Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου 2026

Νίκος Σκαλκώτας: Έργα μουσικής δωματίου (1980)

Θα σταθούμε σήμερα σε μια σημαντική έκδοση της ΕΜΙ αφιερωμένη κυρίως στο πολυδιάστατο έργο του Νίκου Σκαλκώτα στον τομέα της μουσικής δωματίου που καλύπτει πάνω από το ένα τρίτο της συνολικής του εργογραφίας και αποτυπώνει τις ανησυχίες και τις διαρκείς αναζητήσεις του συνθέτη μέσα από τα ατονικά ή δωδεκαφθογγικά ρεύματα που κυριαρχούσαν στην ευρωπαϊκή μουσική της εποχής του.
Η έκδοση δομείται άτυπα πάνω σε δυο ανισοβαρείς ενότητες, από τις οποίες η πρώτη περιλαμβάνει συνθέσεις για μικρή ορχήστρα εγχόρδων οργάνων. Συγκεκριμένα, έχουμε τα έργα: «10 Σκίτσα για έγχορδα», σύνθεση πιθανότατα του 1940, και «5 Ελληνικοί Χοροί» (Ηπειρώτικος, Κρητικός, Τσάμικος, Αρκαδικός Κλέφτικος), μια επιλογή από το corpus των 36 Ελληνικών Χορών που γράφτηκαν κατά το διάστημα 1933-1936. Τα έργα εκτελεί η Μικρή Ορχήστρα Εγχόρδων υπό τη διεύθυνση του βιολονίστα και αρχιμουσικού Τάτση Αποστολίδη.
Η δεύτερη και πολύ ευρύτερη ενότητα καλύπτεται εξολοκλήρου από συνθέσεις μουσικής δωματίου με ποικίλους οργανικούς συνδυασμούς από ένα μέχρι τέσσερα όργανα. Ξεχωρίζουν οι τριμερείς «Σονατίνες για Πιάνο και Βιολί» αρ. 3 και αρ. 4 (έργα του 1935) που ερμηνεύουν η Ντιάνα Βρανούση (πιάνο) και η Νίνα Πατρικίδου (βιολί). Η Ντιάνα Βρανούση ερμηνεύει επίσης το τρυφερό «Νανούρισμα» για σόλο πιάνο, εικοστό στη σειρά των «32 Κομματιών για Πιάνο» που συνέθεσε ο Σκαλκώτας το 1940.
Η έκδοση περιλαμβάνει επίσης το δημοφιλές και πολυεκτελεσμένο «Τρίο για Πιάνο, Βιολί και Βιολοντσέλο», έργο της περιόδου 1937-1939 που επιγράφεται «Οκτώ Παραλλαγές πάνω σ' ένα Ελληνικό Θέμα» και αναπτύσσεται σε εννέα μέρη (θέμα και παραλλαγές). Παίζουν: Νέλλη Σεμιτέκολο (πιάνο), Δημήτρης Βράσκος (βιολί) και Χρήστος Σφέτσας (βιολοντσέλο). Σημαντικό επίσης είναι το 3ο «Κουαρτέτο Εγχόρδων», έργο του 1935 σε τρία μέρη (Allegro moderato, Andante, Allegro vivace) που ερμηνεύει εξαιρετικά το σπουδαίο Ελληνικό Κουαρτέτο αποτελούμενο από τους Τάτση Αποστολίδη (βιολί), Έρση Καγκελάρη (βιολί), Γιάννη Βατικιώτη (βιόλα) και Σωτήρη Ταχιάτη (βιολοντσέλο). Ο Τάτσης Αποστολίδης με τον Γιάννη Βατικιώτη ερμηνεύουν επίσης το τριμερές  «Ντούο για Βιολί και Βιόλα», έργο του 1939 (ή 1940).
Στο τελευταίο μέρος της έκδοσης έχουμε την ολοκληρωμένη ηχογράφηση των πέντε συνολικά συνθέσεων του Νικου Σκαλκώτα για Βιολοντσέλο και Πιάνο που χρονολογούνται κατά την τελευταία διετίας της ζωής του (1948-1949). Συγκεκριμένα, έχουμε την τριμερή «Σονατίνα για Βιολοντσέλο και Πιάνο» και τις μονομερείς σύντομες συνθέσεις «Τρυφερή μελωδία», «Largo», «Μπολερό» και «Μικρή Σερενάτα». Τα ερμηνεύουν ο Σωτήρης Ταχιάτης στο βιολοντσέλο και ο Γιάννης Γ. Παπαϊωάννου στο πιάνο.
Η έκδοση είναι εξαιρετικά φροντισμένη με πλούσιο ένθετο βιβλιαράκι που περιλαμβάνει αναλυτικά τους τίτλους των έργων, ένα άκρως κατατοπιστικό εργοβιογραφικό σημείωμα για τον μεγάλο συνθέτη, καθώς κι ένα πληροφοριακό αναλυτικό κείμενο για τα περιεχόμενα έργα με την έγκυρη υπογραφή του ιστορικού της μουσικής Γιώργου Β. Μονεμβασίτη.


© 2CD | EMI Classics | 1980 | Πηγή: Δισκοβόλος

Δεν υπάρχουν σχόλια: