Θανάσης Παπακωνσταντίνου: Αγρύπνια (2002)

Δύο χρόνια μετά τον "Βραχνό Προφήτη" έρχεται η φυσική συνέχειά του με το δίσκο "Αγρύπνια", τη δεύτερη σημαντικότερη κατάθεση του Θανάση Παπακωνσταντίνου στη σύγχρονη ελληνική δισκογραφία. 

Οι δυο αυτές κορυφαίες δουλειές έχουν πολλά κοινά χαρακτηριστικά. Με την "Αγρύπνια" συνεχίζονται οι πειραματικές εκτροπές του δημιουργού προς συνθετότερες μορφές του τραγουδιού και το αποτέλεσμα είναι αναμφίβολα πολυσήμαντο. Με αλάνθαστο κριτήριο απέναντι στους νέους ήχους και με εμπιστοσύνη στους μουσικούς που τον πλαισιώνουν (μαζί του και πάλι ο Μπάμπης Παπαδόπουλος) φτάνει σε ένα αποτέλεσμα υψηλού επιπέδου, το οποίο αποτέλεσε και μια προσωπική του κορύφωση, πάνω από την οποία φαίνεται μάλλον αδύνατον να προχωρήσει, παρόλο που ανάλογα χαρακτηριστικά θα βρούμε και σε επόμενες δουλειές του ("Η βροχή από κάτω"). Για την πραγματικότητα του σύγχρονου ελληνικού τραγουδιού, από το 2000 και δώθε, αυτοί οι δύο δίσκοι του Θανάση Παπακωνσταντίνου καταλαμβάνουν αβίαστα, κατά τη γνώμη μου, τις δύο κορυφαίες θέσεις.

Στο δίσκο είναι εμφανής η αύρα της λεγόμενης Σχολής της Θεσσαλονίκης, όπου άλλωστε εντάσσεται και ο Θανάσης. Όλη η δουλειά έγινε στο περίφημο πια Αγροτικόν, το στούντιο του Νίκου Παπάζογλου. Συμμετέχουν στην ερμηνεία των τραγουδιών και δύο εμβληματικές μορφές αυτής της "σχολής", ο Νίκος Παπάζογλου και ο Σωκράτης Μάλαμας. Ακούμε επίσης και τις φωνές των δίδυμων γιων του συνθέτη, του Κωνσταντή και του Αριστοτέλη. Δύο τραγούδια ("Αγία Νοσταλγία", "Άστρο του πρωινού") εδώ ερμηνεύονται σε δεύτερη εκτέλεση. Το ομώνυμο τραγούδι του δίσκου βασίζεται σε ποίημα του Tristan Corbiere (1845-1875), ενώ το "Rua da Bella Vista" έχει αφορμή από ποίημα του Fernando Pessoa (1888-1935).

Θανάσης Παπακωνσταντίνου: Βραχνός προφήτης (2000)

Η δεκαετία του 2000 ξεκίνησε εντυπωσιακά μ' ένα δίσκο που τελικά τη σφράγισε ανεξίτηλα και δικαίως σε σχετική ψηφοφορία των αναγνωστών του περιοδικού Δίφωνο ανακηρύχθηκε ως ο κορυφαίος της πρώτης δεκαετίας του καινούργιου αιώνα. Πρόκειται για τον "Βραχνό Προφήτη" του Θανάση Παπακωνσταντίνου. Ο Λαρισαίος τραγουδοποιός είχε μέχρι εκείνη τη στιγμή ήδη μιαν αξιόλογη δισκογραφική παρουσία με τέσσερις προσωπικούς δίσκους, οι οποίοι είχαν κάνει καλή εντύπωση, αλλά δε στάθηκαν ικανοί να τον αναδείξουν ακόμη σε κορυφαία μουσική προσωπικότητα.

Ο "Βραχνός Προφήτης" όμως, μετά από τρίχρονη περισυλλογή, αποτέλεσε τη μεγάλη στροφή του δημιουργού σε νέους δρόμους, πολύ πρωτότυπους κι εν πολλοίς πειραματικούς, που διαμόρφωσαν ένα ισχυρό προσωπικό ύφος, όπου ενσωματώνονται με τρόπο γόνιμο και δημιουργικό στοιχεία από χώρους που έμοιαζαν ξένοι προς τα μουσικά υλικά που χρησιμοποιούσε μέχρι τότε. Έτσι προέκυψε ένας σπουδαίος κύκλος τραγουδιών διανθισμένος με εντυπωσιακά οργανικά σχήματα και ενορχηστρωτικούς αυτοσχεδιασμούς. Το άνοιγμα του Παπακωνσταντίνου σε περιοχές του ροκ και της τζαζ με κλεφτές ματιές ακόμη και στη λόγια μουσική πιστώνεται στο συναρπαστικό αποτέλεσμα. Δίπλα του στάθηκαν με αποφασιστική συμβολή ο Γιάννης Αγγελάκας ως ερμηνευτής τριών τραγουδιών και ο Μπάμπης Παπαδόπουλος με τις κιθάρες του και τη συμμετοχή του στην παραγωγή του δίσκου.

Δύσκολα μπορείς να ξεχωρίσεις κάποιο τραγούδι από έναν τόσο σφιχτοδεμένο και άρτιο κύκλο. Ακούστηκε περισσότερο ίσως το γοητευτικό "Όταν χαράζει", που αποδίδει χαμηλόφωνα και υποβλητικά ο Γιάννης Αγγελάκας, αλλά ο "Ήμερος πόθος" και ο "Άτμαν", βασισμένα σε ποίηση του Χρήστου Μπράβου, η "Παλιά πληγή", ο "Πεχλιβάνης", τα ηπειρώτικα πολυφωνικά περάσματα ή το περίπλοκο ορχηστρικό φινάλε δύσκολα ξεκολλούν από το μυαλό σου κάθε φορά που τελειώνει η ακρόαση του μεγάλου αυτού δίσκου. Σημειώνω ότι η αινιγματική μορφή με τα αδρά χαρακτηριστικά στο εξώφυλλο προέρχεται από ιστορική φωτογραφία του σπουδαίου Λαρισαίου φωτογράφου Τάκη Τλούπα.

Θανάσης Παπακωνσταντίνου, Μελίνα Κανά: Λάφυρα (1998)

Βαθαίνοντας ακόμη περισσότερο τη σχέση του με τους ήχους της Ανατολής ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου επαναλαμβάνει την πετυχημένη συνεργασία του με τη Μελίνα Κανά με έναν ακόμη ολοκληρωμένο κύκλο τραγουδιών που κυκλοφόρησε το 1998 από τη Lyra με τίτλο "Λάφυρα".

Ο δίσκος περιλαμβάνει εννέα τραγούδια και τρία οργανικά θέματα γραμμένα με πολύ κέφι και εμφανή διάθεση εξωστρέφειας πατώντας δυναμικά στους δρόμους των ήχων της Ανατολής, πράγμα που διεκπεραιώθηκε με υποδειγματικό τρόπο, καθώς ο συνθέτης εμπιστεύτηκε τη δουλειά του σε ένα εξαιρετικό μουσικό σύνολο από το Τουρκμενιστάν με το όνομα Ashkhabad αποτελούμενο από πέντε μέλη που έπαιξαν κλαρίνο, βιολί, ακορντεόν, ταρ και τουμπερλέκι πλαισιωμένα κι από αξιόλογους Έλληνες μουσικούς, όπως ο Αντώνης Απέργης και ο Κώστας Θεοδώρου που είχαν ενεργό συμμετοχή και στην ενορχήστρωση.

Πέρα πάντως από τους χορευτικούς σκοπούς ο δίσκος κρύβει και μερικά μελωδικά διαμάντια που βρίσκονται πιο κοντά στο αυθεντικό ύφος του συνθέτη. Γιατί τραγούδια σαν το "Αερικό", τον "Στυλίτη", το "Μιλώ για σένα" και το "Απόψε" αποτελούν ασφαλώς εκλεκτά μουσικά δώρα ενός τόσο προικισμένου δημιουργού που καταφέρνει στις καλές του στιγμές να φτιάχνει τραγούδια με εξαιρετική ισορροπία ποιότητας μεταξύ μουσικής και στίχων, όπως ο τρυφερός ερωτικός διάλογος του "Στυλίτη" ή το συγκινητικό "Απόψε", μια υποβλητική μπαλάντα της ερωτικής απουσίας!

Θανάσης Παπακωνσταντίνου, Μελίνα Κανά: Της αγάπης γερακάρης (1996)

Ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου συναντήθηκε για πρώτη φορά με τη Μελίνα Κανά στο δίσκο "Στην Ανδρομέδα και στη γη", όπου η καλή ερμηνεύτρια συμμετείχε με δυο τραγούδια έχοντας ήδη στις αποσκευές της μερικές πολύ αξιόλογες καταθέσεις νωρίτερα από τις συνεργασίες της με τον Νίκο Μαμαγκάκη ("Μυστικά τραγούδια"), τον Σωκράτη Μάλαμα ("Της μέρας και της νύχτας") και τον Νίκο Ξυδάκη ("Το μέλι των γκρεμών"). 

Η συνεργασία της ωστόσο με τον Θανάση Παπακωνσταντίνου με δυο συνεχόμενους ολοκληρωμένους κύκλους τραγουδιών ("Της αγάπης γερακάρης", "Λάφυρα") κατά το διάστημα 1996-1998 θα της δώσει την ευκαιρία να επιβάλει οριστικά την παρουσία της στο δισκογραφικό προσκήνιο ως κορυφαίο πλέον όνομα του ελληνικού πενταγράμμου.

Η αλήθεια είναι ότι ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου έγραψε αυτά τα τραγούδια μάλλον προσαρμόζοντας το δικό του ύφος στην ερμηνευτική μανιέρα της Κανά, παρά ακολουθώντας την προσωπική του ανέλιξη σε μουσικά μονοπάτια πρωτότυπα και ανεξερεύνητα, όπως θα πράξει με τις αμέσως επόμενες δουλειές του. Εδώ λοιπόν έχουμε έναν εξωστρεφή τραγουδοποιό με σκοπούς ρυθμικούς και χορευτικούς και ηχοχρώματα που κοιτάζουν ολοφάνερα προς την Ανατολή. Χαρακτηριστικό άλλωστε το τραγούδι "Φεϊρούζ" αφιερωμένο στη μεγάλη Λιβανέζα ερμηνεύτρια.

Για να μην αδικήσουμε πάντως τον δημιουργό, οφείλουμε να του αναγνωρίσουμε την ευχέρεια γραφής και σ' αυτό το ύφος με πολύ κεφάτα και όμορφα τραγούδια, αλλά στο δίσκο "Της αγάπης γερακάρης" περιέχονται και δύο τουλάχιστον μεγάλες στιγμές που δικαιώνουν εν τέλει τη δουλειά. Μία είναι ο εξαιρετικός "Αποσπερίτης", υπέροχη μπαλάντα με έξοχους ποιητικούς στίχους και ερμηνεία από τον ίδιο, και η άλλη, η εξαίσια "Παραβολή του ασώτου" που κλείνει ιδανικά τον δίσκο με μιαν απέραντης ομορφιάς μελωδία που ερμηνεύεται από λιτή συνοδεία ενός οργανικού κουαρτέτου με πιάνο, τσέμπαλο, βιολοντσέλο και κοντραμπάσο. Ίσως το ωραιότερο τραγούδι που έγραψε ποτέ ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου!

Θανάσης Παπακωνσταντίνου: Στην Ανδρομέδα και στη γη (1995)

Δυο χρόνια μετά την "Αγία Νοσταλγία" ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου επανέρχεται με καινούργιο υλικό που αποτέλεσε τον κύκλο τραγουδιών "Στην Ανδρομέδα και στη γη". Δώδεκα τραγούδια που δείχνουν ήδη καινούργιους δρόμους στο μουσικό ύφος του τραγουδοποιού, χωρίς να αποδεσμεύεται φυσικά από τις αναφορές του στην παράδοση, όπως δείχνει το εναρκτήριο τραγούδι ("Ανδρομέδα") γραμμένο σε σκοπό τσάμικου! 

Ξεχωριστό ενδιαφέρον ωστόσο παρουσιάζουν οι ακουστικές μπαλάντες που αποκαλύπτουν το πλούσιο μελωδικό υπόβαθρο του δημιουργού με κορωνίδα το εξαίσιο "Άστρο του πρωινού", αλλά και το "Νυχτέρι" που ερμηνεύει ο ίδιος. Κυριαρχούν ωστόσο οι λαϊκοί σκοποί με υπέροχα ορχηστρικά χρώματα και ωραίους οργανικούς συνδυασμούς, όπως η συναρπαστική ενσωμάτωση της γκάιντας με τα τόσο ιδιόμορφα ηχοχρώματά της, ιδιαίτερα στην οργανική coda του τραγουδιού "Του κάτω κόσμου οι φυλακές".

Πάντως αν κάτι δίνει ένα ξεχωριστό στίγμα στη δουλειά του Θανάση Παπακωνσταντίνου είναι η ευρηματική στιχουργική του που συχνά βυθίζεται σε δημώδεις περιπλανήσεις κι άλλοτε απογειώνεται σε κόσμους συμπαντικούς ή φαντασιακούς. Με την ίδια ευκολία την επόμενη στιγμή μετατρέπεται σε γήινο καθημερινό άνθρωπο με τις ερωτικές του φαντασιώσεις και το κέφι του καφενόβιου που σχολιάζει τις περαστικές γυναίκες ή περιπαίζει τον εαυτό του και την παρέα του!

Τα μισά τραγούδια του δίσκου ερμηνεύει ο ίδιος ο Θανάσης, ενώ τα υπόλοιπα μοιράζονται ο Σωκράτης Μάλαμας και η Μελίνα Κανά. Είναι αξιοσημείωτο ότι η πρώτη αυτή συνεργασία του συνθέτη με την καλή ερμηνεύτρια σηματοδοτεί μια πολύ γόνιμη συνέχεια, αφού θα ακολουθήσουν δυο ολοκληρωμένοι κύκλοι τραγουδιών ("Της αγάπης γερακάρης", "Λάφυρα") με την ίδια ερμηνεύτρια, οι οποίοι θα συμβάλουν αποφασιστικά στην απόλυτη καταξίωσή της στο ελληνικό πεντάγραμμο.

Την ενορχηστρωτική επιμέλεια του δίσκου υπογράφει κυρίως ο Σωκράτης Μάλαμας σε συνεργασία με τον Στέργιο Γαργάλα και τον Κώστα Θεοδώρου. Η ηχογράφηση έγινε φυσικά στο στούντιο Αγροτικόν του Νίκου Παπάζογλου, ενώ το εξώφυλλο και πάλι φιλοξενεί φωτογραφία από φθινοπωρινό θεσσαλικό τοπίο του Τάκη Τλούπα.

Θανάσης Παπακωνσταντίνου: Αγία Νοσταλγία (1993)

Με το ξεκίνημα της δεκαετίας του '90 παρατηρείται μια πολύ ενδιαφέρουσα δραστηριότητα νέων τραγουδοποιών που αναθερμαίνουν το ελληνικό τραγούδι μετά από μια δεκαετία σχετικής ύφεσης. Από το πολύ ενδιαφέρον αυτό φυτώριο των τραγουδοποιών του '90 ξεχωρίζει ασφαλώς η άτυπα λεγόμενη "σχολή της Θεσσαλονίκης", η οποία έδωσε ένα δυναμικό παρών συσπειρωμένη γύρω από την ηγετική καθοδήγηση του Νίκου Παπάζογλου, στο περίφημο στούντιο Αγροτικόν του οποίου γίνονταν οι ηχογραφήσεις και οι παραγωγές των προσωπικών τους εργασιών.

Κατά την προσωπική μου εκτίμηση ο κορυφαίος τραγουδοποιός αυτής της φουρνιάς είναι ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου, ερασιτέχνης μουσικός που μεταπήδησε στο χώρο αυτό από το δημόσιο, όπου αρχικά εργαζόταν, για να αναδειχθεί σε έναν εξαιρετικά ευφυή δημιουργό που πατάει το ίδιο στέρεα στα θεμέλια του λαϊκού και παραδοσιακού μας τραγουδιού, όσο και στα διεθνή φολκ και ροκ ρεύματα με επίμονη αυτοσχεδιαστική διάθεση, ώστε σήμερα να αποτελεί βάσιμα την πιο πρωτοποριακή μουσική προσωπικότητα του ελληνικού τραγουδιού.

Αν και οι πρώτες δισκογραφικές του συστάσεις εντοπίζονται νωρίς, πρώτα το 1982 στους δεύτερους Αγώνες Ελληνικού Τραγουδιού της Κέρκυρας με το τραγούδι "Χελώνα" και δυο χρόνια αργότερα στο δίσκο "Διαίρεση" του Βασίλη Παπακωνσταντίνου με δυο τραγούδια σε δικούς του στίχους ("Ο γάτος", "Λεγεωνάριος"), η πρώτη ολοκληρωμένη του δουλειά εκδόθηκε το 1993 από τη Lyra με τίτλο "Αγία Νοσταλγία". Δώδεκα τραγούδια κι ένα οργανικό θέμα συνιστούν το υλικό αυτού του ενδιαφέροντος κύκλου που έχει έκδηλα τα χαρακτηριστικά πρωτόλειας εργασίας με μελωδίες ακατέργαστες και απόηχους νεορεμπέτικους, αλλά και μια στιχουργική πηγαία και ευρηματική, την οποία θα αναπτύξει σε υψηλά επίπεδα στις κατοπινές του δουλειές ο τραγουδοποιός. Μεταξύ των τραγουδιών περιλαμβάνονται και τέσσερα ρουμπαγιάτ (τετράστιχα ποιήματα) του μεγάλου Πέρση φιλοσόφου και ποιητή Ομάρ Καγιάμ (1048-1131), καθώς κι ένα ποίημα του Έλληνα υπερρεαλιστή ποιητή Ανδρέα Εμπειρίκου ("Διάφανες αυλαίες").

Στην εκτέλεση των τραγουδιών συμμετέχουν άξιοι μουσικοί, όπως ο Μανώλης Πάππος, ο Σωκράτης Μάλαμας, ο Κώστας Βόμβολος και ο Νίκος Χασάπης, ενώ ο συνθέτης παίζει ο ίδιος μεταξύ άλλων και μπουζοκομάνα (ειδικό μακρυμάνικο όργανο με χαρακτηριστικό ηχόχρωμα). 

Τα τραγούδια ερμηνεύει ο ίδιος ο δημιουργός και ο λαϊκός τραγουδιστής Γιώργος Μιχαήλ. Το εξώφυλλο κοσμείται από φωτογραφία του εμβληματικού λαρισαίου φωτογράφου Τάκη Τλούπα.

Νίκος Καλλίτσης: Τα πρώτα τραγούδια (1967-1968)

Η παρουσία του συνθέτη Νίκου Καλλίτση αποτελεί μιαν εντελώς ιδιότυπη περίπτωση στο ελληνικό τραγούδι. Οι σπάνιες δισκογραφικές του εμφανίσεις μας αποκαλύπτουν έναν δημιουργό με πρωτεϊκά χαρακτηριστικά, αφού τα πρώτα του σκόρπια τραγούδια στο διάστημα 1967-1968 είχαν καθαρά λαϊκό χρώμα, ενώ οι δυο ολοκληρωμένες δισκογραφικές του καταθέσεις ("Απόπειρα", 1981, "The Sunset", 2007) έχουν καθεμιά εντελώς διαφορετικό ύφος, για να μην αναφερθώ στις συμφωνικές του ανησυχίες με μια μακρά σειρά ανέκδοτων έργων βασισμένων σε ποιητικά κείμενα!

Η πρώτη πρώτη καταγραμμένη στιγμή του χρονολογείται στο 1967, στα χρόνια του Νέου Κύματος, με δυο δισκάκια 45 στροφών που περιλαμβάνουν τα τραγούδια: Βαρκούλα ήταν με πανί, Σαν άμμος (Lyra 1264) και: Έτσι σ' αγάπησα, Κάνε μου κυρά τη χάρη (Lyra 1269). Τα δύο πρώτα έχουν στίχους του Μιχάλη Παπανικολάου και τα άλλα δύο του Κώστα Λιακάκου, όλα ερμηνευμένα από τη Ρενάτα Καπερνάρου, γνωστή μας από το δίσκο του Νότη Μαυρουδή "Άσμα ηρωικό και πένθιμο για τον χαμένο ανθυπολοχαγό της Αλβανίας" (1968). 

Το 1968 ο συνθέτης ηχογράφησε άλλο ένα 45άρι με ερμηνευτή τον Γιάννη Πουλόπουλο. Πρόκειται για τα τραγούδια: Δεν σε μπορώ, Με μια βροχή [Lyra 1288]. Οι στίχοι είναι του συνθέτη. Το πρώτο από τα δύο είναι και το γνωστότερο τραγούδι του από εκείνη την πρώιμη περίοδο.

Την ίδια χρονιά πάντως (1968) ο Νίκος Καλλίτσης έγραψε άλλα δυο τραγούδια ("Αλίμονο στα νιάτα μου", "Όσα δώσεις στην αγάπη") σε στίχους του Κώστα Λιακάκου για την ταινία "Η αγάπη μας" του Κώστα Καραγιάννη με πρωταγωνιστές και ερμηνευτές την Αλίκη Βουγιουκλάκη και τον Δημήτρη Παπαμιχαήλ, αν και τη μουσική επιμέλεια και τα υπόλοιπα τρία τραγούδια της ταινίας υπογράφει ο Γιώργος Κατσαρός. Σημειώνω ότι την επόμενη χρονιά ο Καλλίτσης συμμετείχε και στην ταινία "Ο Στρατής παραστράτησε" (1969). 

Νίκος Καλλίτσης: The Sunset (2007)

Όπως είπαμε, ο συνθέτης Νίκος Καλλίτσης ξεκίνησε στα χρόνια του Νέου Κύματος, αλλά μας έδωσε την πρώτη ολοκληρωμένη του δουλειά το 1981 με τον πολύ δυνατό κύκλο μελοποιημένης ποίησης "Απόπειρα". 

Στη συνέχεια αποσύρθηκε για πάνω από 25 χρόνια από τη δισκογραφία, χωρίς ωστόσο ποτέ να πάψει να συνθέτει έργα και μάλιστα υψηλών απαιτήσεων με συμφωνικές αποχρώσεις και πάντα βασισμένος σε κείμενα καταξιωμένων ποιητών, όπως ο Νικηφόρος Βρεττάκος (Τα θολά ποτάμια, Στον Ρόμπερτ Οπενχάιμερ, Ο λόχος των φοιτητών, Αν δε μούδινες την ποίηση, Κύριε), ο Γιάννης Ρίτσος (Αποχαιρετισμός, Γρηγόρης Αυξεντίου), ο Νίκος Γκάτσος (Αμοργός), ο Γιώργος Σεφέρης, η Κατερίνα Γώγου, ο Άγγελος Σικελιανός, ο Κ.Π. Καβάφης και άλλοι.

Το 2007 ο Νίκος Καλλίτσης διέκοψε τη δισκογραφική του σιωπή ηχογραφώντας τη δεύτερη και τελευταία μέχρι στιγμής προσωπική του εργασία με τίτλο "The Sunset" (Το ηλιοβασίλεμα), η οποία εκδόθηκε από την ανεξάρτητη εταιρία Φως. Πρόκειται για δέκα ορχηστρικές μπαλάντες που διακρίνονται για το έντονα μελωδικό τους χρώμα ζωγραφίζοντας ανάγλυφα προσωπικές συναισθηματικές στιγμές του δημιουργού. Όμορφη δουλειά με προσεγμένη ενορχηστρωτική γραμμή που μπορεί να συντροφεύει ευχάριστα τις μοναχικές στιγμές του καθενός μας. Το εξώφυλλο της έκδοσης κοσμείται από τον ζωγραφικό πίνακα Καβαλάρηδες της φωτιάς του Αλέκου Φασιανού.

Νίκος Καλλίτσης, Αφροδίτη Μάνου: Απόπειρα (1981)

Θέλω να σταθώ για λίγο σε έναν εξαιρετικά ενδιαφέροντα συνθέτη που είναι ενεργός ήδη για πάνω από 50 χρόνια, αλλά παραμένει ένας μεγάλος άγνωστος για το μουσικόφιλο κοινό. 

Πρόκειται για τον Νίκο Καλλίτση (γενν. 1946) που πρωτοεμφανίστηκε στα χρόνια του Νέου Κύματος με κάποια σκόρπια τραγούδια στις 45 στροφές που ερμήνευσαν ο Γιάννης Πουλόπουλος (γνωστότερο το "Δεν σε μπορώ"), η Ρενάτα Καπερνάρου, αλλά και η Αλίκη Βουγιουκλάκη! Προσπαθώ να συγκεντρώσω αυτά τα πρώτα σκόρπια τραγούδια του, οπότε θα επανέλθουμε σ' αυτή τη φάση.

Η επίσημη δισκογραφική εμφάνιση του συνθέτη όμως καταγράφεται αρκετά αργότερα, το 1981, με έναν εμβληματικό δίσκο που ακούστηκε πολύ στην εποχή του και ασφαλώς κατέχει σημαντική θέση στο πεδίο της μελοποιημένης ποίησης, αλλά και του ελληνικού ποιοτικού ροκ ήχου. 

Η "Απόπειρα" είναι ένας δυνατός δίσκος! Ο χαρακτηρισμός αναφέρεται και στις τρεις βασικές παραμέτρους ενός μουσικού έργου: Μουσική, λόγος, ερμηνεία. Ο συνθέτης επέλεξε ποιητικά κείμενα κυρίως του σπουδαίου ποιητή της γενιάς του '70 Γιάννη Κοντού (1943-2015), καθώς και δυο ποιήματα του Αντώνη Κολυβά. Η μελοποιία κατέφυγε σε δυναμικά ηχοχρώματα από το χώρο της ροκ με τζαζ μελωδικές περιπλανήσεις.

Το σύνολο των τραγουδιών διαμορφώνει ένα εφιαλτικό τοπίο οργουελικής σύλληψης με εικόνες θραύσματα μιας ζωής που ξεγλιστά μέσα από κάποιο απροσδιόριστο ολοκαύτωμα και αντικρύζει ολόγυρα τα συντρίμμια. Απίστευτα επίκαιρα τραγούδια λοιπόν, παρόλο που απέχουν απ' την εποχή μας σαράντα ολόκληρα χρόνια! Ευτύχησαν μάλιστα και μιας συγκλονιστικής ερμηνείας από την Αφροδίτη Μάνου στην κορυφαία στιγμή της καριέρας της*. Θα μπορούσα να ονομάσω τον σπουδαίο αυτόν κύκλο τραγουδιών ως ένα προφητικό requiem της ατέρμονα ψυχορραγούσας Ελλάδας του 2022!