Η Ξανθίππη Καραθανάση τραγουδά έντεχνους συνθέτες

Από τη μεγάλη παράδοση των γυναικών ερμηνευτριών του παραδοσιακού μας τραγουδιού η μακράν πιο αγαπημένη μου φωνή είναι αυτή της Ξανθίππης Καραθανάση, η οποία βρίσκεται στο κουρμπέτι από τις αρχές του '60, μπήκε στο δισκογραφικό στερέωμα στο ξεκίνημα του '70 κι έκτοτε συνεχίζει ασταμάτητα μια δημιουργική πορεία που δε φαίνεται να έχει όρια! Κι αν η καταγραφή αυτής της θεϊκής φωνής στα αυλάκια του βινυλίου ή στα ψηφιακά απόκρυφα του "συμπαγούς" δίσκου μας δίνει εύκολα τη δυνατότητα να την απολαμβάνουμε οποιαδήποτε στιγμή κάνουμε κέφι, είναι απείρως πιο ισχυρή η συγκίνηση που προκαλεί η ζωντανή παρουσία της στις λίγες περιπτώσεις που αποφασίζει να τραγουδήσει άμεσα μπροστά στο κοινό.

Οι ερμηνείες της Ξανθίππης έχουν σταθερό σημείο αναφοράς την πατρίδα της τη Μακεδονία, αν και συχνά διευρύνει το ρεπερτόριό της και σε τραγούδια από κάθε γωνιά του ελληνισμού. Χωρίς αμφιβολία πάντως, η έκδοση του Πανεπιστημίου Κρήτης με έναν αριστουργηματικό κύκλο μακεδονίτικων τραγουδιών το 1994 ("Τραγούδια και Σκοποί της Μακεδονίας") αποτελεί την κορυφαία δισκογραφική κατάθεση αυτής της μεγάλης ερμηνεύτριας.

Ωστόσο πολλά χρόνια πίσω, στις αρχές του '70, όταν πρωτοέμπαινε στη δισκογραφική της περιπέτεια, αξίζει να πούμε ότι δοκίμασε τη φωνή της στο πεδίο του λεγόμενου "έντεχνου" λαϊκού τραγουδιού. Πρώτος ο Γιάννης Μαρκόπουλος τη χρησιμοποίησε στον κύκλο "Τραγούδια του Νέου Πατέρα" (1972), ενώ την ίδια εκείνη χρονιά ηχογράφησε και τον πρώτο προσωπικό της δίσκο, πάλι με τραγούδια λαϊκά. 

Πρόκειται για ένα δίσκο της Polydor με δώδεκα τραγούδια, μάλλον άγνωστα τα περισσότερα, που υπογράφουν οι συνθέτες: Μάνος Χατζιδάκις, Μίμης Πλέσσας, Γιώργος Χατζηνάσιος και Δημήτρης Μηλιός. Τα πιο γνωστά από αυτά είναι σε δεύτερη εκτέλεση, όπως το περίφημο "Μοιρολόι" του Μίμη Πλέσσα από την ταινία "Αστραπόγιαννος", το "Κάθε τρελό παιδί" και το "Δεν ήταν νησί" του Μάνου Χατζιδάκι ή το "Ήλιε μου χαμένε μου" του Δημήτρη Μηλιού. Ωστόσο στο παραδοσιακού ηχοχρώματος τραγούδι του Μίμη Πλέσσα "Κόκκινο χείλι φίλησα" η Ξανθίππη φαίνεται να νιώθει πιο άνετα και νομίζω πως αυτή είναι η κορυφαία στιγμή του δίσκου.

Γιώργος Καλογήρου: Άννα (1988)

Υπάρχει μια στερεότυπη λογική στο χώρο της ελληνικής δισκογραφίας: Αν δεν πάει ένας καλλιτέχνης στην Αθήνα, δεν έχει καμιά ελπίδα να σταθεί στο χώρο της ελληνικής μουσικής και ιδιαίτερα της ελληνικής δισκογραφίας που μοιάζει με κλειστό επάγγελμα προορισμένο αποκλειστικά για την ελληνική πρωτεύουσα.

Κι όμως κατά καιρούς είχαμε αρκετές απόπειρες να σπάσει αυτό το μονοπώλιο και να ανοίξει ο δρόμος για αυτόνομη δισκογραφική δραστηριότητα στην ελληνική επαρχία. Χαρακτηριστική βέβαια η περίπτωση του Θανάση Γκαϊφύλια που κατάφερε να στήσει ολόκληρο εκδοτικό οίκο (βιβλία και δίσκοι) στην Κομοτηνή, όπου ακόμη διαμένει και επιμένει!

Στην πραγματικότητα όμως όλες οι σχετικές απόπειρες αποτελούν μεμονωμένες προσπάθειες και δεν έχουν συνέχεια, έτσι που τελικά να λειτουργούν ως φωτεινές εξαιρέσεις που επιβεβαιώνουν τον αδήριτο κανόνα.

Και ιδού μια τέτοια ακόμη φωτεινή εξαίρεση. Πρόκειται για τον συνθέτη Γιώργο Καλογήρου από τη Βέροια, όπου και επιχείρησε την πρώτη του ηχογράφηση και παραγωγή δίσκου το 1988 με έναν κύκλο τραγουδιών υπό τον τίτλο "Άννα". Περιλαμβάνει δέκα κομμάτια, τα εννιά είναι τραγούδια σε ύφος λυρικής μπαλάντας κι ένα οργανικό θέμα παιγμένο από την κιθάρα της Στέλλας Κυπραίου.

Η αλήθεια είναι ότι τέτοιες φιλότιμες και επί της ουσίας αξιόλογες προσπάθειες θέλουν κότσια, για να διεκπεραιωθούν, και πιθανότατα μπόλικη υποστήριξη από ανθρώπους του μουσικού χώρου. Κι εδώ ο καλός τραγουδοποιός είχε τη βοήθεια του έμπειρου συνθέτη και ενορχηστρωτή Τάσου Καρακατσάνη που έδειξε το αμέριστο ενδιαφέρον του για την έκδοση του δίσκου. Ήδη προανέφερα τη συμμετοχή της σπουδαίας κιθαρίστριας Στέλλας Κυπραίου και προσθέτω την παρουσία της κορυφαίας ερμηνεύτριας Μαρίας Δημητριάδη που δεν είχε καμία επιφύλαξη να συμμετάσχει στην ομάδα ερμηνευτών του δίσκου τραγουδώντας δύο όμορφα κομμάτια, ένα στην αρχή κι ένα στο κλείσιμο του δίσκου. Όλοι οι υπόλοιποι ερμηνευτές προέρχονται από την παρέα του συνθέτη, ενώ συμμετέχει και το τοπικό Τρίο Βέροια. Οι στίχοι των περισσότερων τραγουδιών ανήκουν στον συνθέτη.

Να προσθέσω απλώς ότι ο Γιώργος Καλογήρου επανήλθε αρκετά χρόνια αργότερα με μια δεύτερη προσωπική δουλειά με τίτλο "Μεταμορφώσεις" (1999), αλλά δυστυχώς δεν υπήρξε η αναμενόμενη συνέχεια που θα περίμενε κανείς από τα πρώτα ελπιδοφόρα μηνύματα που μας είχε δώσει.

Κώστας Θωμαΐδης: Της φαντασίας ταξίδια (1991)

Σεμνή και διακριτική η παρουσία του Κώστα Θωμαΐδη στα μουσικά μας πράγματα εδώ και τέσσερις δεκαετίες με σταθερή αν και αραιή δισκογραφική δραστηριότητα και με αμέτρητες ζωντανές εμφανίσεις σε επιλεγμένους χώρους και πάντα με ένα ρεπερτόριο υψηλών ποιοτικών προδιαγραφών που καλύπτει το ελληνικό, αλλά και το διεθνές μουσικό γίγνεσθαι.

Η πρώτη δειλή του εμφάνιση σημειώθηκε στα μέσα κιόλας της δεκαετίας του '70 με τη συμμετοχή του στα "Απλά μαθήματα πολιτικής οικονομίας" (1975) του Λουκιανού Κηλαηδόνη. Ακολούθησαν σημαντικές συνεργασίες με τον Θάνο Μικρούτσικο, τον Γιώργο Σταυριανό, τον Νότη Μαυρουδή, τον Μίμη Πλέσσα, τον Θανάση Νικόπουλο, τον Διονύση Τσακνή, αλλά και τον Μίκη Θεοδωράκη, ακόμη και τον Μάνο Λοΐζο, έστω και μεταθανάτια, καθώς και με πολλούς άλλους νεότερους δημιουργούς, ενώ κατά καιρούς δοκίμασε και τις δικές του συνθετικές δυνάμεις.

Ο τρίτος καθαρά προσωπικός δίσκος του Κώστα Θωμαΐδη είχε τίτλο "Της φαντασίας ταξίδια" και κυκλοφόρησε το 1991 από την ΑΚΤΗ. Είχαν προηγηθεί οι δίσκοι "Μοναχικοί σαλτιμπάγκοι" (1987) του Θανάση Νικόπουλου και "Η πρώτη στιγμή" (1988), ενώ ακολούθησαν τα "Τραγούδια της νύχτας" (1994), το "Ποίηση και μουσική" (1997) του Θάνου Μικρούτσικου, το "Άρωμα του χρόνου" (1999) και πάμπολλες άλλες συμμετοχές σε αξιόλογες εκδόσεις.

Ο δίσκος λοιπόν "Της φαντασίας ταξίδια" περιλαμβάνει κυρίως δικές του συνθέσεις διανθισμένες με κάποια διασκευασμένα παραδοσιακά τραγούδια κι ένα χορευτικό θεατρικό τραγούδι του Διονύση Τσακνή ("Ταραντέλα") που προέρχεται από το δίσκο "Φώτα παρακαλώ" (1999), όπου το είχε ερμηνεύσει ο ίδιος μαζί με την Τάνια Τσανακλίδου. Τρυφερές και ρυθμικές μελωδίες που αποκαλύπτουν την υπερευαίσθητη καλλιτεχνική ιδιοσυγκρασία του Κώστα Θωμαΐδη, όμορφα ενορχηστρωμένες με φυσικά κυρίως όργανα παιγμένα από σπουδαίους σολίστες. Οι στίχοι γράφτηκαν από τον Γιώργο Κρητικό, τον Θέμη Μουμουλίδη και τη Σωτηρία Μπαβέλλου. Τον ερμηνευτή συνοδεύουν στα φωνητικά η Σοφία Βόσσου και ο Μανώλης Λιδάκης.

Αξιόλογος δίσκος που, αν και εκδόθηκε κάποια στιγμή και ψηφιακά, έχει πια ξεχαστεί αδικαιολόγητα και νομίζω πως δικαιούται με το παραπάνω να ανασυρθεί από τη λήθη.

Κώστας Κακαβελάκης: Οριστικά; (1989)

Έχουμε ξαναμιλήσει για τον αξιόλογο συνθέτη Κώστα Κακαβελάκη με αφορμή την παρουσίαση της πρώτης δισκογραφικής του δουλειάς με τίτλο "Εγώ" (1984).

Η σύντομη δισκογραφική του παρακαταθήκη ολοκληρώνεται πέντε χρόνια αργότερα με το δίσκο "Οριστικά;" που εκδόθηκε το 1989 από τη Lyra. Πρόκειται για μια ηχογράφηση που περιλαμβάνει δύο κύκλους τραγουδιών με τους επιμέρους τίτλους: "Οι ιστοί της Κύπριδας", "Η άλλη όψη". Αμφότεροι βασίζονται σε στίχους του Δημήτρη Νταή, με τον οποίο ο συνθέτης γνωρίστηκε στη Γερμανία, όπου είναι μόνιμα εγκατεστημένος. Η συνεργασία τους απέφερε μια σειρά τραγουδιών έντεχνου προσανατολισμού που αξιοποιούν ταυτόχρονα και την ηλεκτρονική τεχνολογία σε αρμονική συνύπαρξη με τα φυσικά (συμβατικά) όργανα της παραδοσιακής ορχήστρας.

Ένας τέτοιος μουσικός προσανατολισμός λοιπόν δεν ήταν δύσκολο να οδηγήσει στην ιδανική ερμηνεύτρια του συγκεκριμένου υλικού. Κι αυτή ήταν η σπουδαία Μαρία Δημητριάδη που εκείνη την εποχή βρισκόταν ακόμη στο απόγειο της ερμηνευτικής της αναρρίχησης έχοντας ήδη πίσω της κολοσσιαίες ερμηνείες σε συνθέσεις του Μίκη Θεοδωράκη, του Γιάννη Μαρκόπουλου και κυρίως του Θάνου Μικρούτσικου.

Έλληνες και ξένοι μουσικοί συνεπικουρούν στη διεκπεραίωση της εκτέλεσης. Μεταξύ αυτών και οι κορυφαίοι: Σωκράτης Άνθης (τρομπέτα), Σπύρος Καζιάνης (φαγκότο), Δημήτρης Βράσκος (βιολί), Σωτήρης Ταχιάτης (βιολοντσέλο), Γιάννης Σπάθας (ηλεκτρική κιθάρα), Στέλλα Κυπραίου (κλασική κιθάρα).

Την ενορχήστρωση και τον προγραμματισμό των ηλεκτρονικών οργάνων επιμελήθηκε ο συνθέτης. Η ηχοληψία πραγματοποιήθηκε στην Κολωνία της τότε Δυτικής Γερμανίας στα στούντιο της EMI Electrola, εκτός από την "Προσευχή των αισθήσεων" που είχε ηχογραφηθεί δυο χρόνια νωρίτερα στην Αθήνα.

Γιάννης Γκιωνάκης: Ο ιπτάμενος δίσκος του Γκιωνάκη (1979)

Ο δεύτερος προσωπικός δίσκος του μεγάλου κωμικού Γιάννη Γκιωνάκη είχε τίτλο "Ο ιπτάμενος δίσκος του Γκιωνάκη" και εκδόθηκε πάλι από τη CBS το 1979, ένα χρόνο μετά το δίσκο "Ο Γκιωνάκης έχει πλάκα". 

Φυσικά πρόκειται για χιουμοριστικό δίσκο με πολλά ευφυολογήματα και σπαρταριστές πρόζες γραμμένες από τον γνωστό στιχουργό Πυθαγόρα και από τον σεναριογράφο Κώστα Νικολαΐδη. Σε κάποια επεισόδια συμμετέχουν οι ηθοποιοί Μπέττυ Μοσχονά και Ντάνος Λυγίζος. Τα μουσικά μέρη και τα τραγούδια έγραψε ο Γιάννης Κιουρτσόγλου, γνωστός συνθέτης και μουσικός από την εποχή των Πελόμα Μποκιού, ενορχηστρωτής του κλασικού σατιρικού δίσκου "Τραγούδια με νόημα" (1975), όπου έκανε την πρώτη δισκογραφική του εμφάνιση ο Γιάννης Γκιωνάκης.

Γιάννης Γκιωνάκης: Ο Γκιωνάκης έχει πλάκα (1978)

Ο κορυφαίος μας κωμικός Γιάννης Γκιωνάκης (1922-2002) διακρίθηκε από τις πρώτες κιόλας κινηματογραφικές του εμφανίσεις για τις εξαιρετικές του μιμήσεις, αλλά και την ικανότητά του να "μιλάει" όλες τις γλώσσες του κόσμου, έστω κι αν αυτά που λέει δεν έχουν νόημα! Παρόλα αυτά, ήταν τα "Τραγούδια με νόημα" (1975) του Γιάννη Λογοθέτη που ανέδειξαν και το ταλέντο του στο τραγούδι, φυσικά το σατιρικό και χιουμοριστικό τραγούδι. Μάλιστα ο συγκεκριμένος δίσκος στάθηκε η αφετηρία για τη μικρή δισκογραφική του περιπέτεια εκεί στα τέλη του '70.

Το 1978 λοιπόν από τη CBS κυκλοφόρησε ο πρώτος προσωπικός δίσκος του ηθοποιού με τίτλο "Ο Γκιωνάκης έχει πλάκα" που περιλαμβάνει κυρίως χιουμοριστικές πρόζες με κοινό θεματικό άξονα τη λέξη "πλάκα". Η πρώτη "πλάκα" παίζει με τη λαϊκή ονομασία της λέξης "δίσκος" ως ένα αστείο αυτοσχόλιο για την έκδοση του ίδιου του δίσκου! Οι άλλες "πλάκες" καλύπτουν διάφορα άλλα πεδία: οικόπεδα, οδοντογιατροί, χαζομπαμπάδες, ράφτες και λοιπά, όλα ...της πλάκας! Μάλιστα μία "πλάκα" μας γυρίζει πίσω στον θρυλικό ρόλο του Μπρίλη που είχε καθιερώσει τον Γκιωνάκη στα πρώτα του βήματα μέσα από την κλασική ταινία "Τα κίτρινα γάντια" (1960). 

Τα κείμενα γράφτηκαν από τον έμπειρο σεναριογράφο Λάκη Μιχαηλίδη, ενώ σε κάποιες πρόζες συμμετέχουν οι ηθοποιοί Στέφανος Στρατηγός, Άννυ Ραζή και Γιάννης Παπαθανάσης.

Χρήστος Γκάρτζος, Ελπίδα: Έλα να παίξουμε (1989)

Ο Χρήστος Γκάρτζος ανήκει στους συνθέτες της γενιάς του '70. Πρωτοεμφανίστηκε πλάι στον Κώστα Χατζή συμμετέχοντας ως ερμηνευτής στο δίσκο του "Δρόμοι μικροί" (1971). Το 1976 έκανε το επίσημο συνθετικό του ντεμπούτο με το δίσκο "Κάτι φταίει" που ερμήνευσε ο Αντώνης Καλογιάννης. Δυο χρόνια αργότερα συμμετείχε ως συνθέτης στον πολυσυλλεκτικό δίσκο του Γιώργου Νταλάρα "Οι Μάηδες οι ήλιοι μου" (1978), ενώ το 1980 μας έδωσε τη σημαντικότερη δισκογραφική του κατάθεση με τον κύκλο μελοποιημένων ποιημάτων του Pablo Neruda "Τα ερωτικά" σε μετάφραση Λευτέρη Παπαδόπουλου και ερμηνεία του Δημήτρη Ψαριανού. Ακολούθησαν κάμποσες σκόρπιες ηχογραφήσεις με διάφορους τραγουδιστές (Δ. Γαλάνη, Γ. Πουλόπουλος, Γ. Νταλάρας, Ά. Βίσση, Άλκ. Πρωτοψάλτη), καθώς και 2-3 ακόμη προσωπικοί δίσκοι με καλύτερη στιγμή τον τρυφερό κύκλο τραγουδιών "Περιπολίες" (1983) που ερμήνευσε ο ίδιος.

Ο δισκογραφικός κύκλος του καλού συνθέτη κλείνει στο τελείωμα της δεκαετίας του '80 με τον ποπ δίσκο "Έλα να παίξουμε" που κυκλοφόρησε από τη Wea το 1989. Οι στίχοι γράφτηκαν από τη Σοφία Κατζούρη. Μοναδική ερμηνεύτρια του δίσκου η Ελπίδα, αυτή η ιδιαίτερη ερμηνεύτρια του ελληνικού ποπ τραγουδιού που κυριάρχησε στα χρόνια του '70, αλλά δεν είχε δυσκολία σταδιακά να περάσει και στα χωράφια του "έντεχνου" πότε με τραγούδια του Κώστα Χατζή και πότε με τραγούδια του Αργύρη Κουνάδη. Ο δίσκος αυτός της έδωσε μια καινούργια ευκαιρία να επανέλθει στο προσκήνιο μετά από μια περίοδο κάμψης της καριέρας της. Απλά και μοντέρνα τραγουδάκια που ταιριάζουν απόλυτα στο ερμηνευτικό της ύφος, μερικά από τα οποία ακούστηκαν αρκετά εκείνο τον καιρό, αλλά γρήγορα ξεχάστηκαν, αν και ο δίσκος ευτύχησε και μιας νεότερης ψηφιακής επανέκδοσης.

Θόδωρος Δερβενιώτης: Τα λαϊκά του Δερβενιώτη (1982)

Παρεξηγημένοι και άδικα υποτιμημένοι στάθηκαν πολλοί από τους μεγάλους στυλοβάτες του λαϊκού μας τραγουδιού, αυτούς που διαδέχθηκαν τους θρυλικούς δημιουργούς του ρεμπέτικου, όταν αυτό άρχισε να παρακμάζει στα μέσα της δεκαετίας του '50. 

Και δίχως αμφιβολία ένας από τους κορυφαίους εκπροσώπους αυτής της σχολής υπήρξε ο πηλιορείτης συνθέτης Θόδωρος Δερβενιώτης (1922-2004) που κυριάρχησε στις δεκαετίες του '50 και '60, χωρίς όμως να αποσυρθεί από το προσκήνιο ακόμη και στα κατοπινά χρόνια που επικράτησε περισσότερο το λεγόμενο "έντεχνο" τραγούδι παράλληλα με το εκφυλισμένο λαϊκό της πίστας και των σκυλάδικων. 

Το πρώτο τραγούδι του Δερβενιώτη, ηχογραφημένο το 1953, είχε τίτλο "Μόνο ψέμα κι απιστία" και βασίστηκε σε στίχους του πολυγραφότατου Χαράλαμπου Βασιλειάδη. Η συνεργασία του συνθέτη με τον στιχουργό Κώστα Βίρβο έχει αφήσει εποχή και ασφαλώς μια κληρονομιά πολλών δεκάδων καλών λαϊκών τραγουδιών, ιδιαίτερα στην κατηγορία των τραγουδιών της ξενιτιάς που ταυτίστηκαν με τη φωνή του Στέλιου Καζαντζίδη. Από τα τέλη του '60 και ως τις αρχές του '80 δεν είχε καμιά δυσκολία να προσαρμοστεί στις νεωτερικές απαιτήσεις του τραγουδιού και συνεργάστηκε πολύ πετυχημένα με νεότερους ερμηνευτές, όπως ο Γιάννης Καλατζής, ο Γιώργος Νταλάρας, ο Τόλης Βοσκόπουλος και ο Μανώλης Μητσιάς στον κοινό δίσκο του συνθέτη με τον Σταμάτη Κραουνάκη "Εξ αδιαιρέτου" (1984).

Εδώ σας παρουσιάζω ένα ελάχιστο δείγμα από το πλούσιο έργο του συνθέτη, μια μικρή ανθολογία 15 λαϊκών τραγουδιών που εκδόθηκε το 1982 από την ετικέτα Margo της Odeon (Minos) με ηχογραφήσεις από διάφορες χρονικές στιγμές του παρελθόντος που ερμήνευσαν μεγάλα ονόματα του λαϊκού πενταγράμμου, όπως ο Στέλιος Καζαντζίδης, ο Πρόδρομος Τσαουσάκης, η Καίτη Γκρέυ, ο Βαγγέλης Περπινιάδης, ο Σπύρος Ζαγοραίος και ο νεότερος Μπάμπης Τσετίνης.

Νίκος Αντωνιάδης: Παρατράγουδα (1975)

Ο Νίκος Αντωνιάδης πρωτοεμφανίστηκε στα τέλη του '60 μέσα από τα νεανικά σχήματα Strangers και Mad. Έγινε πιο γνωστός το 1974 τραγουδώντας δυο τραγούδια του Μάνου Λοΐζου ("Κόκορας", "Ηλεκτρική Μαρία") από τον πολυσυλλεκτικό δίσκο "Νιάτα" της Minos. Αμέσως μετά μας έδωσε τον πρώτο ολοκληρωμένο του δίσκο με τίτλο "Παρατράγουδα", πάλι από τη Minos, αλλά δυστυχώς στη συνέχεια δεν κατάφερε να σταθεί στο χώρο και μετά από κάποιες σποραδικές απόπειρες, χάθηκε ολοκληρωτικά στο τέλος της δεκαετίας του '70.

Με τα "Παρατράγουδα" πάντως έδωσε ένα ελπιδοφόρο στίγμα προικισμένου τραγουδοποιού. Πρόκειται για έναν ανάλαφρο δίσκο με σατιρικό περιεχόμενο βασισμένο σε στίχους του Μάκη Φωτιάδη, οι οποίοι σχολιάζουν με δηκτικό τρόπο κάποιες μικρές καθημερινές παθογένειες του μικροαστικού περιβάλλοντος. Η μουσική είναι ευχάριστη και συχνά ευρηματική, ενώ η ενορχήστρωση του έμπειρου Κώστα Κλάββα αξιοποιεί πολύ εύστοχα τις απλές μελωδίες. Τραγουδά ο ίδιος ο συνθέτης.

Σημειώνω ότι μέσα στο αρχείο, εκτός από τα 12 τραγούδια του δίσκου, θα βρείτε ως bonus και τα δυο τραγούδια του Μάνου Λοΐζου που ερμήνευσε ο Νίκος Αντωνιάδης στο δίσκο "Νιάτα" (1974).