Δευτέρα 31 Ιουλίου 2023

Μελωδίες του καλοκαιριού: Η Ελλάδα στο πεντάγραμμο (1978)

Άλλος ένας ορχηστρικός δίσκος της PanVox με την υπογραφή του συνθέτη και μαέστρου Νάκη Πετρίδη κυκλοφόρησε το 1978 με τον τουριστικό τίτλο "14 Hits - Holidays in Kerkira" και δεύτερο τίτλο στα ελληνικά "Η Ελλάδα στο πεντάγραμμο".
Παρά την αριθμητική επισήμανση του τίτλου, η συλλογή εκτείνεται σε 19 συνολικά οργανικά θέματα, δύο από τα οποία - το πρώτο και το τελευταίο - προέρχονται από το διεθνές ρεπερτόριο της εποχής σε ρυθμό ...disco που τότε χάλαγε κόσμο και είχε διεισδύσει ακόμη και στα λαϊκά μαγαζιά! 
Το κύριο μέρος του δίσκου πάντως κινείται σε καθαρά λαϊκό χρώμα και περιλαμβάνει συνθέσεις των Μάρκου Βαμβακάρη, Γιάννη Παπαϊωάννου, Γιώργου Ζαμπέτα, Μίκη Θεοδωράκη, Μάνου Χατζιδάκι, Αργύρη Κουνάδη, Σταύρου Ξαρχάκου, Χρήστου Νικολόπουλου και Νάκη Πετρίδη με υλικό εγγυημένης επιτυχίας και δοκιμασμένο στην αντοχή του χρόνου (Φραγκοσυριανή, Στρώσε το στρώμα σου για δυο, Γωνιά γωνιά, Ζορμπάς, Άπονη ζωή, Σήκω χόρεψε συρτάκι κ.ά.).
Όλο το υλικό έχει την ενορχηστρωτική επιμέλεια του Νάκη Πετρίδη και εκτελείται από λαϊκή ορχήστρα που διευθύνουν ο ίδιος και ο Χρήστος Νικολόπουλος. 

Κυριακή 30 Ιουλίου 2023

Μελωδίες του καλοκαιριού: 24 Μελωδίες-24 Επιτυχίες (1968)

Ο Νάκης Πετρίδης (1926-2004) ανήκει στην κατηγορία των μαστόρων του λαϊκού μας τραγουδιού, καθώς μας έχει χαρίσει δεκάδες όμορφα λαϊκά τραγούδια κατά τις δεκαετίες του '60 και '70, παρόλο που το όνομά του ποτέ δεν έγινε ιδιαίτερα γνωστό. Κι όμως μια απλή παράθεση ορισμένων πολύ γνωστών τραγουδιών του αρκεί, για να φανεί ο σημαντικός, αν και διακριτικός ρόλος του στο συγκεκριμένο χώρο, τον οποίο υπηρέτησε για μισό περίπου αιώνα, από το 1953 που πρωτοεμφανίστηκε στη δισκογραφία. Θυμίζω λοιπόν μερικούς τίτλους: Στα βράχια της Πειραϊκής, Μη μου λέτε γι' αυτήν, Το ψωμί της ξενιτιάς, Πάλι θα κλάψω, Όταν σημάνει εσπερινός, Ο Κολωνακιώτης, Έτσι είναι μπάρμπα Γιάννη, Κόψε την κλωστή. Τραγούδια του ερμήνευσαν μερικοί από τους κορυφαίους λαϊκούς μας τραγουδιστές, όπως: Στέλιος Καζαντζίδης, Μαρινέλλα, Γιώτα Λύδια, Μιχάλης Μενιδιάτης, Χαρούλα Λαμπράκη, Δημήτρης Μητροπάνος, Ρίτα Σακελλαρίου, Καίτη Αμπάβη, Τόλης Βοσκόπουλος, Χριστιάνα και πολλοί άλλοι.
Λιγότερο γνωστή ασφαλώς είναι και η ιδιότητα του μαέστρου που είχε ο Νάκης Πετρίδης συμμετέχοντας σε αμέτρητες ηχογραφήσεις συνθέσεων άλλων δημιουργών. Το 1968 μάλιστα ηχογράφησε δυο καθαρά ορχηστρικούς δίσκους ("Λαϊκές νότες", "24 Μελωδίες/Επιτυχίες") με δική του ενορχήστρωση διευθύνοντας τη λαϊκή ορχήστρα του. Ο δίσκος "24 Μελωδίες, 24 Επιτυχίες" κυκλοφόρησε από την εταιρεία PanVox και περιλαμβάνει 24 γνωστά λαϊκά τραγούδια της εποχής γραμμένα από διάφορους συνθέτες, τα οποία διασκεύασε κατάλληλα σε ορχηστρική μορφή ανά ζεύγη. Πρόκειται για συνθέσεις δικές του, αλλά και των Μάρκου Βαμβακάρη, Γιώργου Μητσάκη, Απόστολου Καλδάρα, Γρηγόρη Μπιθικώτση, Άκη Πάνου, Βασίλη Βασιλειάδη, αλλά και των νεότερων Σταύρου Ξαρχάκου και Δήμου Μούτση. Ο χαρακτηριστικός ήχος του αρμόνιου που ήταν τότε του συρμού διατρέχει την ενορχήστρωση παραπέμποντας ευθέως στα ηχοχρώματα της νύχτας και της πίστας των μπουζουκιών της εποχής.

Σάββατο 29 Ιουλίου 2023

Μελωδίες του καλοκαιριού: Γιάννης Σπανός, Mediterranean Holiday (1969)

Έχοντας ήδη πίσω του μια ζηλευτή καριέρα στη γαλλική μουσική σκηνή, αλλά και την πρώτη ελληνική του παρουσία με τη δημιουργία του λεγόμενου "Νέου Κύματος" στο χώρο των πλακιώτικων μπουάτ και της Lyra του Αλέκου Πατσιφά, ο Γιάννης Σπανός ήδη από τα μέσα της δεκαετίας του '60, σε μια περίοδο που μοίραζε τη δραστηριότητά του μεταξύ Γαλλίας (χειμώνες) και Ελλάδας (καλοκαίρια), έχει αποφασίσει να ενισχύσει την ελληνική του ταυτότητα στο διεθνή χώρο και δημιουργεί μια δική του ορχήστρα με έδρα το Βέλγιο και τίτλο Kyriakos and His Orchestra υιοθετώντας το ψευδώνυμο Κυριάκος, για να αποφύγει τις συμβατικές περιπλοκές με τη γαλλική εταιρεία, όπου δισκογραφούσε τα πρωτότυπα τραγούδια του. Έτσι προέκυψε μια σειρά τεσσάρων ορχηστρικών δίσκων κατά το διάστημα 1965-1969 που εκδόθηκαν από την εταιρεία Kappa Records και είχαν διεθνή διανομή. Είναι η εποχή που η παγκόσμια επιτυχία του "Ζορμπά" είχε στρέψει το διεθνές ενδιαφέρον στην ελληνική μουσική και οι δισκογραφικές εταιρείας ηχογραφούσαν ασταμάτητα ελληνικούς χορούς σε στυλ "συρτάκι". 
Μ' αυτό το κίνητρο ξεκίνησε κι ο Γιάννης Σπανός τη δραστηριότητά του με τη συγκεκριμένη ορχήστρα, αλλά το δαιμόνιο μουσικό του χάρισμα δε θα μπορούσε ποτέ να του επιτρέψει να περιοριστεί απλώς στην παρακολούθηση του συρμού κι έτσι πολύ γρηγορα μέσα από τις ηχογραφήσεις αυτές θα μας παρουσιάσει το δικό του ελληνικό πρόσωπο με πλούσιο μελωδικό υλικό και ευφάνταστες ενορχηστρώσεις πλημμυρισμένeς από κεφάτους και δροσερούς ρυθμούς.
Αφού προηγήθηκαν οι δίσκοι: "Theme from Zorba the Greek & More Greek Dance Music" (1965), "Exciting Dance Music of Greece" (1966), "Melina! Melina!" (1967), το 1969 κυκλοφόρησε και ο τέταρτος κια τελευταίος δίσκος της σειράς με τίτλο "Mediterranean Holiday" με ένδεκα ορχηστρικά θέματα που περιδιαβαίνουν με χαρακτηριστικά ηχοχρώματα διάφορες χώρες της Μεσογείου. Ο δίσκος ξεκινά και κλείνει με θέματα ελληνικά ("Πασαλιμάνι", "Καΐκι", "Νυχτερινό", "Θάλασσα"). Κάπου στη μέση υπάρχει το θέμα "Simha Hora" που δεν είναι άλλο από το τραγούδι "Demain on verra ca", γνωστότερο εκ των υστέρων ως "Μαγκανοπήγαδο" (που ερμήνευσε η Αλέκα Κανελλίδου). Το θέμα του φινάλε ("Θάλασσα") μας είναι επίσης πολύ γνωστό και ως ορχηστρικό ("Κύματα") από το soundtrack "Εκείνο το καλοκαίρι" (1971), αλλά και ως τραγούδι με τίτλο "Αν μ' αγαπάς" (σε ερμηνεία της Τάνιας Τσανακίδου). 
Το υπόλοιπο μέρος του δίσκου καλύπτεται με μελωδίες που τα χαρακτηριστικά τους ηχοχρώματα μας ταξιδεύουν στην Τουρκία (Σμύρνη και Πόλη), στο Λίβανο, στο Ισραήλ και στην Ιταλία.

Κυριακή 23 Ιουλίου 2023

Μελωδίες του καλοκαιριού: Κινηματογραφικές μελωδίες του Μάνου Χατζιδάκι

Αποχαιρετώντας σας για λίγο - όσο θα διαρκέσουν οι ολιγοήμερες διακοπές μου στη Σαμοθράκη - θα ήθελα να αφήσω πίσω μου μια μικρή ανάσα δροσιάς μέσα στην πυρακτωμένη ατμόσφαιρα των τελευταίων ημερών και σκέφτηκα ότι δε θα μπορούσε τίποτε άλλο από το χώρο της μουσικής να λειτουργήσει μ' αυτόν τον τρόπο πιο αποτελεσματικά από εκείνες τις παλιές και πάντα αγαπημένες κινηματογραφικές μελωδίες που μας χάρισε γενναιόδωρα ο Μάνος Χατζιδάκις στολίζοντας με την ανάλαφρη χάρη τους πληθώρα παλιών κινηματογραφικών ταινιών, ελληνικών και ξένων, εκεί στο μεταίχμιο των δεκαετιών του '50 και του '60.
Έχω συγκεντρώσει λοιπόν μια μεγάλη σειρά 35 πασίγνωστων κινηματογραφικών μελωδιών από την καταιγιστική παραγωγή του συνθέτη κατά την πενταετία 1959-1963, μερικές από τις οποίες (ιδίως τα χορευτικά θέματα) είναι πρωτότυπες, αλλά οι περισσότερες βασίζονται σε γνωστά τραγούδια. Ωστόσο δεν πρέπει να μας αποπροσανατολίζει ο συνειρμός με τη γατίσια φωνούλα της Αλίκης Βουγιουκλάκη που τραγούδησε τα περισσότερα από αυτά, αφού εδώ η φωνή έχει αφαιρεθεί κι ακούμε μόνο το μελωδικό μέρος, το οποίο είναι συναρπαστικό και ευρηματικό και μάλιστα εκτελεσμένο από άριστες ορχήστρες της εποχής. 
Είναι αλήθεια ότι όλο αυτό το υλικό κουβαλάει μιαν αρνητική φόρτιση από τη μεριά των απαιτητικών μουσικόφιλων, όπως είναι επίσης αλήθεια ότι δεν το υποστήριξε ποτέ ούτε ο ίδιος ο δημιουργός του θεωρώντας το ως πάρεργο βιοποριστικής ανάγκης. Κι όμως! Αν αφήσουμε για λίγο στην άκρη αυτές τις προκαταλήψεις κι αφεθούμε στη χαλαρή ακρόαση αυτού του υλικού, θεωρώ βέβαιο ότι θα παρασυρθούμε από την ακαταμάχητη γοητεία ενός σφύζοντος μελωδικού πλούτου και μιας ασυγκράτητης πλημμυρίδας ρυθμών και συναισθημάτων!

Γεια σας και τα ξαναλέμε σε λίγες μέρες!

Σάββατο 22 Ιουλίου 2023

Μελωδίες του καλοκαιριού: Γιώργος Σταυριανός, Secrets (1996)

Ο Γιώργος Σταυριανός αποτελεί μια ξεχωριστή περίπτωση στο ελληνικό τραγούδι με διακριτική, αλλά συνεχή παρουσία εδώ και σαράντα πλέον χρόνια, στο περιθώριο ωστόσο της ακαδημαϊκής του καριέρας. Ξεκίνησε το 1982 με τον όμορφο κύκλο τραγουδιών "Έρημη πόλη" και συνεχίζει μέχρι σήμερα προσφέροντάς μας κατά καιρούς μερικά πολύ ευαίσθητα και μελωδικά τραγούδια. Συνηθίζει μάλιστα σε κάθε κύκλο τραγουδιών του να προσθέτει και κάποια οργανικά κομμάτια άλλοτε πρωτότυπα κι άλλοτε βασισμένα σε μελωδίες τραγουδιών.
Το 1996, μετά από έξι συνολικά κύκλους τραγουδιών που ηχογράφησε κατά το διάστημα 1982-1995 (Έρημη πόλη, Δέκα παιδικοί καημοί, Οι φόβοι του μεσημεριού, Άνεμος είναι, Καθαρός ουρανός, Στην πολιορκία πέφτει πάντα η Τροία), ο Γιώργος Σταυριανός συνεργάστηκε με τον ελληνο-ιταλό μουσικό Coti K. και το αποτέλεσμα ήταν μια ενδιαφέρουσα διασκευή μελωδιών του σε ηλεκτρονική μορφή που κυκλοφόρησε από την FM Records με τίτλο "Secrets". 
Η ηλεκτρονική ενορχήστρωση, όπως ήταν φυσικό, διαφοροποίησε ριζικά το οικείο λυρικό χρώμα των μελωδιών του συνθέτη δίνοντάς τους μια πιο δυναμική ανάπτυξη που σίγουρα ξένισε έντονα, τουλάχιστον στο αρχικό άκουσμα, αν και προσωπικά - ομολογώ - πως ακόμη και σήμερα δυσκολεύομαι να ακούσω το δίσκο, χωρίς κάποιες γκριμάτσες δυσφορίας! Παρόλα αυτά, ο δίσκος δεν παύει να έχει το ενδιαφέρον του για μια εποχή που ανάλογες ηχητικές παρεμβάσεις είχαν αρχίσει να αποτελούν συνηθισμένο φαινόμενο που προφανώς αποσκοπούσε στο νεανικό κοινό, το οποίο δεν ήταν δεκτικό των κλασικών ακουστικών ηχοχρωμάτων που χαρακτηρίζουν τραγούδια σαν κι αυτά του Γιώργου Σταυριανού.

Παρασκευή 21 Ιουλίου 2023

Μικρό αφιέρωμα στον Μιχάλη Μπουρμπούλη

Άλλη μια οδυνηρή απώλεια από το χώρο της ελληνικής μουσικής προστέθηκε χθες. Μετά τον Γιάννη Μαρκόπουλο, την Άντζελα Ζήλια και τον Γιάννη Βογιατζή, έφυγε από τη ζωή κι ο σπουδαίος στιχουργός Μιχάλης Μπουρμπούλης (1939-2023) με καταγωγή από την Ιθάκη, πολυπράγμων λόγιος, συγγραφέας, ακόμη και μελετητής εικαστικών δημιουργιών. Αν στα θεμελιώδη κριτήρια για μια σχετικά αντικειμενική αξιολόγηση ενός δημιουργού συνυπολογίσουμε την ποιότητα της δουλειάς του, την πυκνότητα και ευρύτητα των συνεργασιών του και την απήχηση του έργου του στο κοινό, τότε χωρίς αμφιβολία ο Μιχάλης Μπουρμπούλης κατατάσσεται στους κορυφαίους της ελληνικής στιχουργικής ως αναπόσπαστος κρίκος στη μακρά αλυσίδα που έχουν συναρμολογήσει ένας Νίκος Γκάτσος, ένας Λευτέρης Παπαδόπουλος, ένας Δημήτρης Χριστοδούλου, ένας Μάνος Ελευθερίου, ένας Άκος Δασκαλόπουλος ή ακόμη κι ένας Πυθαγόρας. 
Πρωτοεμφανίστηκε το 1975 με το τραγούδι "Έχεις την πόρτα σου κλειστή" σε μουσική Σταύρου Κουγιουμτζή από το δίσκο "Στα ψηλά τα παραθύρια". Ο Κουγιουμτζής ήταν ο συνθέτης που τον υποστήριξε σταθερά στα πρώτα του χρόνια αξιοποιώντας στίχους του σε τέσσερις κύκλους τραγουδιών του (Στα ψηλά τα παραθύρια, Λαϊκές Κυριακές, Τραγούδια του καιρού μας, Όταν σε περιμένω). Κορυφαία τους στιγμή η υπέροχη μπαλάντα "Θα 'ταν 12 του Μάρτη". Ακολούθησε η όμορφη συνεργασία του με τον Μάνο Χατζιδάκι (Για την Ελένη, 1978) και στη συνέχεια η πολύ πετυχημένη του εμπορικά συνάντηση με τον Γιώργο Χατζηνάσιο στο διάστημα 1978-1983 (Η Μαρινέλλα του σήμερα..., Συναξάρια, Για σένα τον άγνωστο). Την ίδια εποχή συνάντησε και τον Ηλία Ανδριόπουλο με τον οποίο έκανε δύο εξαιρετικούς δίσκους κατά τη διετία 1979-1980 (Γράμματα στον Μακρυγιάννη..., Λαϊκά προάστια) που τον καθιέρωσαν πλέον ως κορυφαίο στιχουργό, ιδιαίτερα με τα εμβληματικά τραγούδια που ερμήνευσε η Σωτηρία Μπέλλου (Μην κλαις, Πλατεία Βάθης). Ακολούθησε μια συνεργασία με τον Δημήτρη Λάγιο (Ο Άη Λαός, 1983) και τον Μίκη Θεοδωράκη (Μνήμη της πέτρας, 1987), για να φτάσουμε στον τελευταίο μεγάλο σταθμό της πορείας του, όταν στα μέσα της δεκαετίας του '90 συναντήθηκε με τον Στάμο Σέμση κι αυτή η συνάντηση απέφερε τρεις υπέροχες δισκογραφικές εργασίες στο διάστημα 1995-2005 (Στην Ελλάδα κάνει κρύο, Γενναίοι έρωτες, Για το χατίρι μιας αγάπης). Η τελευταία του παρουσία στην ελληνική δισκογραφία καταγράφεται το 2017 με το δίσκο "Σσστ!... Μας κοιτάζει η κάμερα" σε μουσική Σπύρου Κουρκουνάκη που εκδόθηκε από τον Μετρονόμο.
Η ανθολογία που σας παρουσιάζω με επιλεγμένες στιγμές από το έργο του Μιχάλη Μπουρμπούλη περιλαμβάνει 24 τραγούδια δομημένα κατά χρονολογική σειρά κυκλοφορίας και κατά το δυνατόν αντιπροσωπευτικά με αναλογικό τρόπο κάθε συνεργασίας του μέσα στα 30 πρώτα και πιο σημαντικά χρόνια της δραστηριότητάς του (1975-2005). Έχουν επιλεγεί τραγούδια των Μάνου Χατζιδάκι, Μίκη Θεοδωράκη, Σταύρου Κουγιουμτζή, Γιάννη Σπανού, Γιώργου Χατζηνάσιου, Ηλία Ανδριόπουλου, Δημήτρη Λάγιου και Στάμου Σέμση. Τα ερμηνεύουν μερικοί από τους κορυφαίους Έλληνες τραγουδιστές, όπως: Σωτηρία Μπέλλου, Βίκυ Μοσχολιού, Μαρινέλλα, Μαρία Δημητριάδη, Γιώργος Νταλάρας, Δημήτρης Μητροπάνος, Χάρις Αλεξίου, Άλκηστις Πρωτοψάλτη, Μελίνα Κανά και άλλοι.

Πέμπτη 20 Ιουλίου 2023

Μάνος Χατζιδάκις, Νίκος Κυπουργός: Η Άλλη Αγορά (1998)

Το 1987 ο Μάνος Χατζιδάκις, θέλοντας να επαναλάβει την πετυχημένη αναθεωρητική του ματιά στο παλιό του υλικό που παρουσιάστηκε μέσα από μια ιστορική σειρά συναυλιών και την αντίστοιχη δισκογραφική έκδοση με τίτλο "Στη Ρωμαϊκή Αγορά" (1986), αποφάσισε να συνεργαστεί με τον Νίκο Κυπουργό ως ενορχηστρωτή σε ένα δεύτερο μεγάλο κύκλο επανεκτελέσεων που κυκλοφόρησε με τίτλο "Η Λαϊκή Αγορά" περιλαμβάνοντας 30 συνολικά τραγούδια της περιόδου 1959-1975.
Ένδεκα χρόνια αργότερα ο Νίκος Κυπουργός επανήλθε στη δουλειά αυτή ηχογραφώντας εκ νέου ένα μέρος του υλικού της "Λαϊκής Αγοράς" και συγκεκριμένα 20 μελωδίες κρατώντας όμως μόνο την αρχική του ενορχήστρωση και αφαιρώντας τις φωνές. Έτσι προέκυψε ο οργανικός δίσκος "Η Άλλη Αγορά" που κατά κάποιο τρόπο μοιάζει σαν συνέχεια των "Δεκαπέντε Εσπερινών" (1964) που είχε επιμεληθεί αποκλειστικά ο ίδιος ο συνθέτης, αλλά και των "Τριάντα Νυχτερινών" (1983) με την ενορχηστρωτική επιμέλεια του Τάσου Καρακατσάνη.
Η εξαιρετικά λεπτοδουλεμένη και καθαρά "έντεχνη", σχεδόν λόγια, ενορχήστρωση του Νίκου Κυπουργού με υπέροχα ακουστικά όργανα και ευφάνταστους ηχοχρωματισμούς έχει διαμορφώσει ένα μαγικό ακρόαμα δίνοντας νέες διαστάσεις στις αγαπημένες και διαχρονικές μελωδίες του μεγάλου συνθέτη. Ένα μεγάλο επιτελείο κορυφαίων σολίστ υπηρετεί εξαιρετικά το θαυμαστό αυτό ενορχηστρωτικό αραβούργημα. Ιδού μερικά ονόματα: Ιρίνα Καρπούχινα (πιάνο), Σπύρος Καζιάνης (φαγκότο), Μάνος Αβαράκης (φλάουτο, φυσαρμόνικα), Στάμος Σέμσης (βιόλα), Στέλλα Κυπραίου (λαούτο, κιθάρα), Βασίλης Σκούρας (κόρνο), Νίκος Γκίνος (κλαρινέτο), Ανδρέας Ροδουσάκης (κοντραμπάσο), Ανδρέας Τσεκούρας (ακορντεόν). Το εξώφυλλο κοσμείται από ζωγραφικό πίνακα του Νίκου Εγγονόπουλου.

Τετάρτη 19 Ιουλίου 2023

Μελωδίες του καλοκαιριού: Μάνος Χατζιδάκις & Dimitris Kalantzis Quintet (2011)

Πολύ περισσότερο απ' ό,τι ισχύει για την περίπτωση του Μίκη Θεοδωράκη που λέγαμε χθες, η μουσική του Μάνου Χατζιδάκι με τη μελωδική της πολυτροπία και αμεσότητα προσφέρεται για μεταγραφές και διασκευές, όπως πράγματι έχει συμβεί κατά καιρούς είτε από τον ίδιο ("Δεκαπέντε Εσπερινοί"), είτε από συνεργάτες του ("Τριάντα νυχτερινά", "Η άλλη Αγορά"), κι επομένως είναι προσφορότερη ακόμη και για την ελεύθερη προσέγγιση μιας τζαζ μεταγραφής. Έτσι προέκυψε το 2011 μια πολύ ενδιαφέρουσα τζαζ διασκευή γνωστών μελωδιών του συνθέτη από τον Δημήτρη Καλαντζή και το κουιντέτο του που εκδόθηκε την ίδια χρονιά σε δίσκο με τίτλο "Mano's", αφού προηγουμένως το υλικό δοκιμάστηκε ζωντανά στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών στις 15 Ιανουαρίου 2011, όπου ο έγκριτος μουσικός ερευνητής Γιώργος Β. Μονεμβασίτης προλόγισε τη συναυλία εξηγώντας με τη γνωστή επικοινωνιακή του αμεσότητα όλο το πλαίσιο του πρωτοποριακού αυτού εγχειρήματος.
Ο τζαζ σχήμα λοιπόν Dimitris Kalantzis Quintet αποτελούμενο από τους Δημήτρη Καλαντζή (πιάνο), Τάκη Πατερέλη (σαξόφωνο), Ανδρέα Πολυζωγόπουλο (τρομπέτα), Αλέξανδρο-Δράκο Κτιστάκη (ντραμς) και Γιώργο Γεωργιάδη (μπάσο) επέλεξε εννέα πολυαγαπημένες μελωδίες του μεγάλου συνθέτη παρμένες κυρίως από κινηματογραφικές του συνθέσεις, όπως: Μαγική πόλις (1954), Μανταλένα (1960), America America (1963), The Martlet's Tale (1970), αλλά και θεατρικές, όπως: Παραμύθι χωρίς όνομα (1959), Περλιμπλίν και Μπελίσα (1972), καθώς και από τους κύκλους τραγουδιών: Reflections (1969), Ο Οδοιπόρος το Μεθυσμένο Κορίτσι και ο Αλκιβιάδης (1973), όλες ενορχηστρωμένες για τζαζ σχήμα από τον Δημήτρη Καλαντζή και εκτελεσμένες με συμφωνική συνοδεία από την Καμεράτα, Ορχήστρα των Φίλων της Μουσικής υπό τη διεύθυνση του Μίλτου Λογιάδη.
Ο Δημήτρης Καλαντζής επισημαίνει σχετικά: "...Προέκυψε απλά, σαν φυσική διαδικασία, από την ανάγκη μας να τραγουδήσουμε τη μουσική αυτή, που χαράχτηκε στις καρδιές μας από μικρά παιδιά, στη δική μας καθομιλούμενη γλώσσα, τη τζαζ. Η διάθεση και η ουσία των μελωδιών του Μάνου είναι πάντα εκεί κι εμείς είμαστε κάθε φορά ευτυχείς να το ανακαλύπτουμε...".

Τρίτη 18 Ιουλίου 2023

Μελωδίες του καλοκαιριού: Μίκης Θεοδωράκης & Dimitris Kalantzis Quintet (2013)

Σήμερα έχει σειρά μια εντελώς διαφορετική οπτική στο έργο του Μίκη Θεοδωράκη, ένα έργο που κατά καιρούς γνώρισε αμέτρητες επανεκτελέσεις ή διασκευές, ελληνικές και ξένες, συχνά μάλιστα περνώντας στο πεδίο της λόγιας μουσικής, όπου ως πρώτη ύλη χρησιμοποιήθηκαν λαϊκές μελωδίες που αναπτύχθηκαν ακόμη και σε συμφωνικές δημιουργίες ή μπαλέτα. Ποτέ όμως το έργο του μεγάλου συνθέτη δεν αντιμετωπίστηκε ως αφορμή για δημιουργία αυτοσχεδιαστκού αποτελέσματος περνώντας στο χώρο της τζαζ. Η πρώτη απόπειρα προς την κατεύθυνση αυτή έγινε μόλις πριν από δέκα χρόνια και φέρει την υπογραφή του αξιόλογου τζαζ πιανίστα και συνθέτη Δημήτρη Καλαντζή (γενν. 1967), επικεφαλής του εξαιρετικού σχήματος Dimitris Kalantzis Quintet, το οποίο δυο χρόνια νωρίτερα είχε καταπιαστεί με ανάλογο τρόπο και με το έργο του Μάνου Χατζιδάκι.
Το 2013 λοιπόν κυκλοφόρησε από τη Uneversal ο δίσκος "Modes & Moods" (Τρόποι και διαθέσεις) βασισμένος αποκλειστικά σε γνωστά τραγούδια του Μίκη Θεοδωράκη κατάλληλα διασκευασμένα για τζαζ σχήμα με συνοδεία συμφωνικού οργανικού συνόλου. Ο Δημήτρης Καλαντζής διάλεξε οκτώ κλασικά τραγούδια του συνθέτη από τους κύκλους Λιποτάκτες (1961), Επιφάνια (1961), Τραγούδι του νεκρού αδελφού (1962), Ένας Όμηρος (1962), Μικρές Κυκλάδες (1963), Το Άξιον Εστί (1964) και Τα Λυρικά (1976) και τα ενορχήστρωσε ελεύθερα για τζαζ κουιντέτο αποτελούμενο από τον ίδιο στο πιάνο, τον Τάκη Πατερέλη στο σαξόφωνο, τον Ανδρέα Πολυζωγόπουλο στην τρομπέτα (και το φιλικόρνο), τον Αλέξανδρο-Δράκο Κτιστάκη στα τύμπανα και τον Γιώργο Γεωργιάδη στο μπάσο. Την ορχηστρική συνοδεία αποδίδει η 12μελής Ορχήστρα Εγχόρδων της Πάτρας υπό τη διεύθυνση του Μίλτου Λογιάδη, ενώ συμμετέχουν και οι μουσικοί: Δημήτρης Παπαδόπουλος (τρομπέτα), Διονύσης Κοκκόλης (τρομπέτα) και Γιώργος Ζαρέας (τρομπόνι).
Το αποτέλεσμα ηχεί πρωτότυπο και άκρως ενδιαφέρον. Ο ίδιος ο Μίκης δεν έκρυψε τον ενθουσιασμό του με τη νέα μορφή των τραγουδιών του εξομολογούμενος ότι η τζαζ αποτελούσε πάντα ένα προσωπικό του απωθημένο που δεν κατάφερε ποτέ στη ζωή του να μελετήσει όσο θα επιθυμούσε.